Andy Burnham trở thành Thủ tướng Anh, cam kết "tái thiết" đất nước

Manchester và được mệnh danh là "Vua phương Bắc", sẽ bắt tay vào giải quyết hàng loạt thách thức.

Sau khi công bố nội các mới, vốn đang là chủ đề gây nhiều tranh luận trong nội bộ đảng Lao động cầm quyền, ông sẽ phải đối mặt với nhiều vấn đề như các doanh nghiệp hạ tầng hoạt động kém hiệu quả và tăng trưởng kinh tế trì trệ.

Burnham sẽ vạch ra hướng đi mới cho chính phủ

Theo tuyên bố từ văn phòng của ông, Burnham sẽ sử dụng bài phát biểu đầu tiên trên cương vị thủ tướng để trình bày lộ trình hướng tới "một nền chính trị ổn định và có trách nhiệm hơn".

Ông sẽ coi việc nhậm chức là thời điểm để nhìn nhận thẳng thắn những thách thức mà nước Anh đang đối mặt, đồng thời khẳng định chỉ có sự ổn định chính trị mới có thể tạo ra những cải thiện thực chất.

Hôm thứ Sáu, Burnham mô tả việc được bầu làm lãnh đạo đảng Lao động là "bước ngoặt chính trị quan trọng nhất trong 40 năm qua".

Ông cam kết cải tổ sâu rộng hệ thống chính trị nhằm nhanh chóng nâng cao mức sống, giúp nước Anh trở thành nơi "chi phí sinh hoạt dễ chịu hơn và mọi người dân, mọi khu vực đều được hưởng lợi".

Thông điệp này cũng được gửi tới các nghị sĩ đảng Lao động, những người xem Burnham là một trong số ít chính trị gia có khả năng đối phó với sự trỗi dậy của đảng Reform UK theo đường lối dân túy do Nigel Farage dẫn dắt, điều mà họ cho rằng ông Starmer không còn đủ sức thực hiện.

Thách thức đầu tiên của Burnham sẽ là thành lập nội các, đặc biệt là lựa chọn bộ trưởng tài chính. Những bất đồng giữa thủ tướng và bộ trưởng tài chính từng khiến nhiều chính phủ Anh trước đây sụp đổ.

Bộ trưởng An ninh năng lượng và Phát thải ròng bằng 0 Ed Miliband từng được xem là ứng viên sáng giá cho vị trí này, nhưng đã vấp phải nhiều chỉ trích trong nội bộ. Trong khi đó, Bộ trưởng Nội vụ Shabana Mahmood hiện nổi lên là ứng viên được đánh giá cao hơn.

Burnham kêu gọi các thành viên đảng Lao động không nên quan tâm đến các đồn đoán, đồng thời cho biết ông vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về thành phần nội các.

Những quyết sách đầu tiên của chính phủ mới cũng sẽ được theo dõi sát sao.

Ngày Chủ nhật, kế hoạch yêu cầu toàn bộ người lao động phải sở hữu giấy tờ định danh điện tử đã bị hủy bỏ. Chương trình này từng được thiết kế nhằm ngăn chặn nhập cư bất hợp pháp nhưng bị một ủy ban lưỡng đảng của Quốc hội chỉ trích là "thất bại".

Giới quan sát cũng sẽ đặc biệt chú ý tới các quyết định về thuế, chi tiêu công, chính sách dầu khí và việc xử lý các doanh nghiệp hạ tầng hoạt động yếu kém - lĩnh vực mà Burnham muốn tăng cường quyền kiểm soát của nhà nước.

Thames Water, công ty cấp nước lớn nhất Anh, hiện đang gánh khoản nợ khổng lồ và liên tục bị chỉ trích vì tình trạng xả nước thải.

Phó lãnh đạo đảng Lao động Lucy Powell, đồng minh thân cận của Burnham, cho biết Thames Water có thể bị đưa vào diện "giám sát đặc biệt", đồng nghĩa với việc doanh nghiệp sẽ hoạt động dưới sự kiểm soát của chính phủ.

"Ông ấy muốn tái phân bổ nguồn lực và sự tập trung của chính phủ vào các ưu tiên như giải quyết khủng hoảng chi phí sinh hoạt và thực sự tái cấu trúc cách vận hành của đất nước cũng như nền kinh tế," bà Powell nói với Sky News.