BoJ giữ nguyên lãi suất, nâng dự báo tăng trưởng và lạm phát

Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ) đã quyết định giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp ngày thứ Sáu, đồng thời nâng dự báo tăng trưởng kinh tế và lạm phát, cho thấy niềm tin rằng đà phục hồi ở mức vừa phải của nền kinh tế sẽ đủ cơ sở để tiếp tục nâng chi phí vay vốn vốn vẫn đang ở mức thấp.

Thị trường hiện tập trung vào cuộc họp báo sau cuộc họp của Thống đốc Kazuo Ueda, nhằm tìm kiếm tín hiệu về thời điểm BoJ có thể tiến hành đợt tăng lãi suất tiếp theo. Quyết định này trở nên phức tạp hơn trong bối cảnh xuất hiện biến động mới, sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi tuyên bố sẽ triển khai một loạt chính sách vào tháng tới.

Ngân hàng trung ương đang đứng trước bài toán cân bằng khó khăn: vừa cần phát đi thông điệp mang tính “diều hâu” để kiềm chế hoạt động đầu cơ đồng yên, vừa phải tránh kích hoạt thêm đà tăng lợi suất trái phiếu trong bối cảnh thị trường lo ngại về kế hoạch chi tiêu tài khóa quy mô lớn của chính phủ Takaichi.

Tại cuộc họp kéo dài hai ngày kết thúc vào thứ Sáu, BoJ giữ nguyên lãi suất chính sách ở mức 0.75%, đúng như dự báo của thị trường, sau khi đã nâng lãi suất từ 0.5% hồi tháng 12.

Trong báo cáo triển vọng hàng quý, BoJ đã nâng dự báo tăng trưởng cho các năm tài chính 2025 và 2026, đồng thời duy trì quan điểm rằng nền kinh tế Nhật Bản sẽ tiếp tục phục hồi với tốc độ vừa phải.

Ngân hàng trung ương cũng điều chỉnh tăng dự báo lạm phát tiêu dùng cốt lõi cho năm tài chính 2026 lên 1.9%, so với mức 1.8% đưa ra cách đây ba tháng, và đánh giá rằng các rủi ro đối với triển vọng kinh tế và giá cả hiện ở trạng thái tương đối cân bằng.

BoJ tái khẳng định cam kết sẽ tiếp tục nâng lãi suất nếu các diễn biến kinh tế và lạm phát phù hợp với kịch bản dự báo của ngân hàng.

“Cơ chế tiền lương và giá cả cùng tăng ở mức vừa phải sẽ được duy trì, qua đó cho phép lạm phát cơ bản tiếp tục tăng dần,” BoJ cho biết trong báo cáo.

Nền kinh tế Nhật Bản được đánh giá là đã vượt qua cú sốc từ các biện pháp thuế quan của Mỹ, đồng thời có thể được hỗ trợ thêm từ gói kích thích của Thủ tướng Takaichi, vốn tập trung vào việc giảm bớt tác động của chi phí sinh hoạt gia tăng.

Tuy nhiên, cam kết của Thủ tướng về việc đẩy mạnh chính sách tài khóa mở rộng và tạm dừng thuế tiêu thụ 8% đối với thực phẩm đã làm dấy lên lo ngại về khả năng phát hành thêm nợ công. Những lo ngại này đã khiến lợi suất trái phiếu tăng vọt, làm gia tăng rủi ro gây tổn hại cho nền kinh tế.

Diễn biến lợi suất tăng đã khiến sự chú ý quay trở lại kế hoạch thắt chặt định lượng của BoJ, theo đó ngân hàng đang từng bước rút lui khỏi các biện pháp kích thích quy mô lớn kéo dài nhiều năm bằng cách giảm dần lượng mua trái phiếu theo một lộ trình định sẵn, nhằm thu hẹp bảng cân đối kế toán vốn rất lớn.

BoJ đã bắt đầu giảm dần việc mua trái phiếu từ năm 2024 với tốc độ vừa phải. Tuy nhiên, ngân hàng cho biết vẫn có thể tạm dừng quá trình này hoặc triển khai các hoạt động mua trái phiếu khẩn cấp nếu thị trường rơi vào trạng thái căng thẳng cực đoan.

Một số nhà phân tích cho rằng BoJ có thể sớm phải sử dụng các công cụ này. Dù vậy, ngân hàng trung ương đã đặt ra ngưỡng kích hoạt rất cao, bởi việc tăng cường mua trái phiếu sẽ đi ngược lại nỗ lực thoát khỏi các chính sách kích thích được triển khai nhằm đối phó với nhiều năm giảm phát.

Thống đốc Ueda nhiều lần nhấn mạnh rằng lợi suất trái phiếu nên được hình thành theo cơ chế thị trường, song BoJ sẽ can thiệp nếu lợi suất xuất hiện những biến động “bất thường hoặc quá mức.”

BoJ đã chính thức thay đổi định hướng chính sách vào năm 2024, khi nhiều lần nâng lãi suất và giảm dần việc mua trái phiếu, trên cơ sở đánh giá rằng Nhật Bản đang tiến gần tới việc đạt mục tiêu lạm phát 2% một cách bền vững.