Đồng USD lấy lại vai trò trú ẩn an toàn khi căng thẳng Trung Đông leo thang

Đà tăng mạnh của đồng USD sau các cuộc tấn công đang trấn an giới đầu tư rằng đồng tiền này vẫn giữ vai trò là tài sản trú ẩn an toàn. Đồng bạc xanh đang lấy lại vị thế truyền thống trong những giai đoạn khủng hoảng, khi căng thẳng địa chính trị bùng phát tại Trung Đông.

Nhu cầu tìm đến tài sản an toàn được khôi phục sau nhiều tháng xuất hiện nghi ngờ về sức hấp dẫn “phản xạ” của đồng USD trong thời điểm căng thẳng. Những hoài nghi này xuất phát từ việc đồng tiền Mỹ không thể tăng giá trong đợt biến động trước đó.

Trong phiên thứ Hai, đồng USD Mỹ tăng giá trên diện rộng, với chỉ số DXY tăng gần 1%, ghi nhận phiên tăng mạnh nhất trong vòng bảy tháng.

“Hôm nay, có thể nói là một ngày điển hình của tâm lý tránh rủi ro nếu nhìn từ góc độ của đồng USD Mỹ,” ông Eric Theoret, chiến lược gia ngoại hối tại Scotiabank, nhận định.

“Tôi cho rằng ‘Ngày Giải phóng’ rõ ràng là một trường hợp khác biệt so với các tiền lệ lịch sử mà chúng ta từng chứng kiến,” ông nói, đề cập tới tuyên bố áp thuế quan diện rộng của Mỹ vào ngày 2/4/2025, sự kiện đã kích hoạt làn sóng bán tháo mạnh trên thị trường toàn cầu, bao gồm cả đồng USD.

Diễn biến này được xem là một sự “giải tỏa” đối với đồng bạc xanh – vốn từ lâu được coi là tài sản trú ẩn an toàn, nhưng trong những tháng gần đây đã bị thách thức bởi các lựa chọn thay thế như đồng euro, đồng yên và vàng.

Theo các nhà phân tích, lợi thế lớn nhất của đồng USD nằm ở chiều sâu và sức mạnh của các thị trường tài chính Mỹ.

“Nếu bạn muốn giảm rủi ro ở quy mô lớn, thị trường trái phiếu Kho bạc Mỹ thực sự là thị trường duy nhất có thể hấp thụ được những dòng vốn như vậy,” ông Theoret cho biết. Khi nhà đầu tư toàn cầu đổ xô mua trái phiếu Kho bạc trong thời kỳ khủng hoảng, điều đó đồng thời làm gia tăng nhu cầu đối với đồng USD.

Việc thiếu các lựa chọn thay thế thực sự cho đồng USD khiến nhà đầu tư khó có thể tránh xa đồng tiền này trong những giai đoạn biến động mạnh, theo ông Don Calcagni, Giám đốc đầu tư tại Mercer Advisors ở Denver.

“Vì vậy, tôi không quá ngạc nhiên khi chúng ta vẫn thấy đồng USD hoạt động như một tài sản trú ẩn an toàn,” ông Calcagni nói.

Việc đồng USD không thu hút được dòng vốn trú ẩn an toàn trong đợt biến động thị trường năm ngoái phần lớn bắt nguồn từ thực tế rằng chính Mỹ khi đó là nguồn gốc của rủi ro. Chiến dịch thuế quan của Washington đã kích hoạt một đợt bán tháo toàn cầu và khiến nhà đầu tư không mặn mà tìm đến đồng tiền của quốc gia tạo ra sự bất ổn, các nhà phân tích cho biết.

“‘Ngày Giải phóng’ đã khiến vị thế trung tâm của USD suy yếu… nhà đầu tư bắt đầu ưa chuộng phần còn lại của thế giới,” ông Benjamin Ford, nhà nghiên cứu tại công ty chiến lược vĩ mô Macro Hive, nhận định.

“Cú sốc dầu mỏ sau đó đã khiến nhà đầu tư toàn cầu rút khỏi những vị thế mà họ theo đuổi trong ba tháng qua và chuyển sang trạng thái mua ròng đồng USD,” ông Ford nói thêm.

Mặc dù sức hấp dẫn trú ẩn an toàn của đồng USD có thể đã bị suy giảm khi nhà đầu tư lo ngại về một cú sốc bắt nguồn từ chính nước Mỹ, nhưng trong trường hợp khủng hoảng địa chính trị mang tính toàn cầu, vai trò trú ẩn của đồng tiền này dường như vẫn còn nguyên vẹn, theo ông John Velis, chiến lược gia vĩ mô khu vực châu Mỹ tại BNY.

“Những gì diễn ra hôm nay chắc chắn là bằng chứng cho điều đó,” ông Velis nói.

Tuy nhiên, không phải tất cả đều tin rằng đồng USD sẽ luôn là nơi trú ẩn vững chắc trong mọi kịch bản khủng hoảng.

“Tôi nghĩ hoạt động của thị trường hôm nay phần nào mang lại sự trấn an rằng USD vẫn có đặc điểm của một tài sản trú ẩn an toàn,” bà Jane Foley, Trưởng bộ phận chiến lược ngoại hối tại Rabobank, cho biết.
“Nhưng tôi cho rằng cuộc tranh luận về vai trò này vẫn chưa kết thúc,” bà nói.

Trong phiên thứ Hai, đồng USD được hỗ trợ không chỉ bởi dòng vốn trú ẩn an toàn mà còn bởi vị thế của Mỹ là một quốc gia xuất khẩu năng lượng ròng, giúp nền kinh tế nước này ít bị tổn thương hơn trước cú sốc giá dầu – điều thường gây áp lực lớn lên các nền kinh tế phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng.

Ông Aaron Hurd, quản lý danh mục cấp cao tại State Street Investment Management, tỏ ra hoài nghi về khả năng đồng USD sẽ tiếp tục hoạt động tốt nếu xảy ra một cú sốc không liên quan đến năng lượng hoặc không xuất phát từ lo ngại về thanh khoản.

“Nếu chỉ là một nỗi sợ kinh tế mang tính chung chung, tôi nghĩ đồng USD sẽ thể hiện kém hơn nhiều,” ông nói.

Với mức thâm hụt tài khóa cao của Mỹ, sự biến động trong chính sách và mức độ tiếp xúc lớn của nhà đầu tư toàn cầu đối với tài sản Mỹ, ông Hurd cho rằng đồng USD, về trung bình, sẽ có mức tương quan cao hơn với các tài sản rủi ro trong những cú sốc lớn.

Trong ngắn hạn, ông Ford của Macro Hive cho rằng hướng đi của đồng USD phụ thuộc nhiều vào diễn biến của giá dầu.

“Nếu chúng ta tiếp tục ở trong một môi trường giá dầu tăng và khẩu vị rủi ro suy giảm, thì USD sẽ tiếp tục được săn đón,” ông nói.

“Tuy nhiên, nếu giá dầu hạ nhiệt, bạn có thể thấy các tài sản trú ẩn truyền thống quay trở lại vị trí dẫn đầu,” ông Ford nhận định, cho rằng kịch bản này sẽ có lợi cho đồng franc Thụy Sĩ và đồng yên Nhật.