Giá dầu nối dài đà tăng khi Mỹ tiếp tục không kích Iran khiến nguồn cung suy giảm

Giá dầu Brent có thời điểm tăng 1.4%, vượt 79 USD/thùng sau khi đã bật hơn 5% trong phiên thứ Tư, trong khi dầu WTI giao dịch gần 74 USD/thùng. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ cho biết lực lượng nước này tiếp tục thực hiện các cuộc tấn công nhằm làm suy giảm khả năng của Iran trong việc đe dọa tự do hàng hải tại eo biển Hormuz. Tehran tuyên bố sẽ triển khai chiến dịch trả đũa quy mô lớn nhằm vào các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực.

Ngày thứ Tư, Tổng thống Donald Trump tuyên bố thỏa thuận hòa bình tạm thời với Iran đã kết thúc, đồng thời để ngỏ khả năng tái áp đặt phong tỏa các cảng biển của nước này. Ông cũng cảnh báo giá dầu có thể còn tăng cao hơn và các cuộc tấn công có thể mở rộng tới trung tâm xuất khẩu dầu tại đảo Kharg.

Trên mạng xã hội, ông Trump cho biết các cuộc không kích của Mỹ là hành động "đáp trả" các vụ tấn công của Iran nhằm vào tàu thuyền. Ông cảnh báo nếu những vụ việc tương tự tái diễn, phản ứng của Mỹ sẽ còn mạnh mẽ hơn.

Thị trường năng lượng toàn cầu đã bị chấn động trong tuần này khi xung đột tại Trung Đông bùng phát trở lại, khiến giá dầu phục hồi một phần sau đợt giảm trong quý II. Tâm điểm của căng thẳng vẫn là eo biển Hormuz – tuyến vận tải huyết mạch kết nối các nước xuất khẩu dầu vùng Vịnh với thị trường thế giới – sau khi Mỹ mở các cuộc tấn công để đáp trả hàng loạt vụ tập kích nhằm vào tàu thương mại.

Ông Scott Shelton, chuyên gia phân tích tại TP ICAP, nhận định nếu eo biển Hormuz một lần nữa bị phong tỏa, giá dầu có thể tăng thêm khoảng 10 USD/thùng. Ngược lại, nếu dòng chảy dầu vẫn được duy trì, dư địa tăng thêm sẽ không còn nhiều.

Sau khi chiến sự bùng phát vào tháng 2 bằng các cuộc không kích của Mỹ và Israel, Iran từng khiến eo biển Hormuz gần như đóng cửa hoàn toàn, buộc nhiều nước sản xuất dầu trong khu vực phải cắt giảm khai thác khi các kho chứa đầy công suất. Đợt giao tranh mới sẽ thử thách khả năng duy trì hoạt động vận tải qua tuyến hàng hải này sau khi lưu lượng tàu thuyền vừa mới phục hồi nhờ thỏa thuận ngừng bắn tạm thời.

Ông Henry Hoffman, đồng quản lý danh mục tại Catalyst Energy Infrastructure Fund, cho rằng eo biển Hormuz chưa bao giờ thực sự trở lại trạng thái hoạt động bình thường và tình hình hiện nay có thể dẫn đến các đợt cắt giảm sản lượng mới. Nếu xung đột tiếp tục leo thang, cơ sở hạ tầng năng lượng trong khu vực có thể chịu thiệt hại nghiêm trọng với tác động kéo dài vượt xa cú sốc giá ban đầu.

Tính đến 8:41 sáng tại Singapore, dầu Brent giao tháng 9 tăng 1% lên 78.77 USD/thùng, trong khi dầu WTI giao tháng 8 tăng 0.9% lên 74.20 USD/thùng.

Đầu tuần này, Bộ Tài chính Mỹ cũng hủy bỏ cơ chế miễn trừ trừng phạt từng cho phép Tehran bán dầu, đảo ngược một nội dung quan trọng trong thỏa thuận tạm thời. Việc dỡ bỏ trừng phạt trước đó đã giúp hàng triệu thùng dầu của Iran được xuất khẩu trong những tuần gần đây, nhưng hiện phần lớn lượng dầu này đang rơi vào tình trạng bất định.

Các chuyên gia của ANZ, dẫn đầu bởi ông Daniel Hynes, nhận định những diễn biến trong 48 giờ qua đã làm gia tăng lo ngại rằng nếu thỏa thuận hòa bình tạm thời giữa Mỹ và Iran sụp đổ, nguồn cung dầu sẽ tiếp tục bị gián đoạn. Trước các vụ tấn công nhằm vào ba tàu thương mại hồi đầu tuần, lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz đã dần phục hồi. Tuy nhiên, quá trình này hiện đối mặt nguy cơ bị chặn đứng khi Iran tìm cách tái khẳng định quyền kiểm soát tuyến hàng hải chiến lược.

Trong khi đó, dự trữ dầu cũng đang chịu áp lực khi xung đột kéo dài. Dù tồn kho dầu thương mại của Mỹ tăng gần 3 triệu thùng trong tuần trước, lượng dầu tại Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược (SPR) lại giảm 6.2 triệu thùng, khiến tổng lượng dự trữ ròng giảm hơn 3 triệu thùng. Bên cạnh đó, tồn kho dầu chưng cất giảm 5 triệu thùng và tồn kho xăng xuống mức thấp nhất theo mùa kể từ năm 2012.

Ông Hoffman cho rằng lượng dầu trong SPR của Mỹ đang trở thành mối lo ngày càng lớn. Theo ông, việc Mỹ tiếp tục rút dầu từ kho dự trữ chiến lược trong giai đoạn ngừng bắn đã khiến dư địa ứng phó suy giảm nếu căng thẳng hiện nay tiếp tục kéo dài.