Giá dầu vượt 100 USD/thùng khi Mỹ siết kiểm soát Hormuz, căng thẳng với Iran leo thang
Giá dầu tăng mạnh trở lại trên 100 USD/thùng sau khi Mỹ chuẩn bị giám sát và hạn chế lưu lượng liên quan đến Iran qua eo biển Hormuz, làm dấy lên lo ngại gián đoạn nguồn cung. Động thái này diễn ra trong bối cảnh đàm phán Mỹ–Iran bế tắc và lệnh ngừng bắn mong manh đứng trước nguy cơ đổ vỡ, khiến thị trường năng lượng và vận tải dầu mỏ toàn cầu đối mặt với rủi ro gia tăng.
Giá dầu đã vượt mốc 100 USD/thùng trong phiên thứ Hai, khi Hải quân Mỹ chuẩn bị triển khai biện pháp phong tỏa các tàu di chuyển qua Eo biển Hormuz – động thái có thể làm gián đoạn xuất khẩu dầu của Iran, sau khi Washington và Tehran không đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.
Hợp đồng tương lai dầu Brent tăng 6.71 USD, tương đương 7.05%, lên 101.91 USD/thùng, sau khi đã giảm 0.75% trong phiên thứ Sáu.
Dầu West Texas Intermediate (WTI) của Mỹ cũng tăng mạnh lên 104.16 USD/thùng, tăng 7.59 USD, tương đương 7.86%, sau khi giảm 1.33% trong phiên trước đó.
“Thị trường hiện gần như đã quay lại trạng thái trước khi có lệnh ngừng bắn, ngoại trừ việc Mỹ giờ đây có thể chặn dòng chảy dầu liên quan đến Iran lên tới 2 triệu thùng mỗi ngày qua Eo biển Hormuz,” ông Saul Kavonic, Trưởng bộ phận nghiên cứu năng lượng tại MST Marquee, nhận định.
Tổng thống Mỹ cho biết vào Chủ nhật rằng Hải quân nước này sẽ tiến hành phong tỏa Eo biển Hormuz, qua đó làm gia tăng căng thẳng sau khi các cuộc đàm phán kéo dài với Iran không đạt được kết quả, đồng thời đe dọa lệnh ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần.
Ông cũng cho rằng giá dầu có thể duy trì ở mức cao cho đến cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11, một sự thừa nhận hiếm hoi về những hệ lụy chính trị tiềm tàng từ quyết định phát động tấn công Iran cách đây sáu tuần.
Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM) thông báo lực lượng nước này sẽ bắt đầu giám sát toàn bộ hoạt động hàng hải ra vào các cảng của Iran vào thứ Hai.
Theo tuyên bố đăng trên X, biện pháp này sẽ được “áp dụng công bằng đối với các tàu của tất cả các quốc gia đi vào hoặc rời khỏi các cảng và khu vực ven biển của Iran, bao gồm toàn bộ các cảng của nước này tại Vịnh Ả Rập và Vịnh Oman.”
Tuy nhiên, lực lượng Mỹ sẽ không cản trở quyền tự do hàng hải của các tàu đi qua Eo biển Hormuz nếu các tàu này không liên quan đến các cảng của Iran, tuyên bố nhấn mạnh.
Ông Tony Sycamore, nhà phân tích thị trường tại IG, cho rằng động thái này thực chất sẽ siết chặt dòng chảy dầu của Iran, qua đó buộc các đồng minh và khách hàng của Tehran phải gia tăng áp lực nhằm tái mở tuyến đường vận tải chiến lược này.
Phía Iran cảnh báo vào Chủ nhật rằng bất kỳ tàu quân sự nào tiếp cận Eo biển Hormuz sẽ bị coi là vi phạm lệnh ngừng bắn hai tuần và sẽ phải đối mặt với phản ứng “nghiêm khắc và dứt khoát”.
Dù căng thẳng leo thang, dữ liệu vận tải cho thấy các tàu chở dầu vẫn di chuyển qua Eo biển Hormuz vào thứ Bảy. Đây dường như là những chuyến hàng đầu tiên rời khu vực Vịnh kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn được thiết lập vào tuần trước.
Các tàu chở dầu hiện đang tập trung dày đặc tại khu vực Eo biển Hormuz trước thời điểm lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực, theo dữ liệu vận tải từ LSEG.
Trong một diễn biến liên quan, Ả Rập Saudi cho biết vào Chủ nhật rằng họ đã khôi phục hoàn toàn công suất bơm dầu qua tuyến vận tải này lên khoảng 7 triệu thùng mỗi ngày, chỉ vài ngày sau khi đánh giá thiệt hại đối với ngành năng lượng do các cuộc tấn công trong xung đột với Iran.
Reuters