Tiêu điểm thị trường

Thị trường chứng khoán Mỹ đóng cửa hoàn toàn vào thứ Hai ngày 25/5 nhân lễ Memorial Day, không giao dịch cho đến thứ Ba 26/5. Thị trường trái phiếu đóng sớm hơn vào thứ Sáu 22/5 lúc 2:00 chiều ET, rút ngắn thời gian điều chỉnh vị thế trước kỳ nghỉ 3 ngày — đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh biến động lãi suất liên quan đến xung đột Iran và lộ trình chính sách của Fed.

Thị trường futures của CME và Cboe vẫn hoạt động theo lịch rút gọn: mở cửa bình thường tối Chủ nhật, tạm dừng vào trưa thứ Hai giờ CT, rồi mở lại lúc 5:00 chiều CT — phiên tái mở cửa này sẽ là thước đo đầu tiên về tâm lý thị trường sau kỳ nghỉ. Thị trường FX vẫn giao dịch liên tục do hoạt động phi tập trung toàn cầu, nhưng thanh khoản sẽ mỏng hơn trong khung giờ New York, có thể gây biến động lớn hơn trong bối cảnh rủi ro địa chính trị căng thẳng.

Exxon Mobil đang đàm phán để quay trở lại hoạt động khai thác dầu tại Venezuela sau gần hai thập kỷ bị buộc rời khỏi quốc gia này. Theo New York Times, thỏa thuận có thể hoàn tất trong vài tuần tới và bao gồm quyền khai thác tại tối đa sáu mỏ dầu trên nhiều khu vực của Venezuela.

Tóm tắt:

• Exxon đang xúc tiến đàm phán để khôi phục hoạt động sản xuất dầu tại Venezuela sau gần 20 năm rút lui
• Thỏa thuận tiềm năng có thể bao phủ tới 6 mỏ dầu lớn
• Exxon từng gọi Venezuela là “không thể đầu tư” hồi tháng 1 năm nay
• Chính phủ Venezuela và công ty dầu khí quốc gia chưa đưa ra bình luận
• Nếu thành công, đây sẽ là thắng lợi chính trị lớn cho Tổng thống Trump trong chiến lược mở cửa ngành năng lượng Venezuela cho doanh nghiệp Mỹ
• • Thỏa thuận cũng có thể chấm dứt cuộc tranh chấp pháp lý kéo dài nhiều năm giữa Exxon và chính quyền xã hội chủ nghĩa Venezuela

Việc Exxon quay trở lại Venezuela được xem là bước ngoặt lớn đối với thị trường năng lượng toàn cầu. Venezuela sở hữu một trong những trữ lượng dầu lớn nhất thế giới, vì vậy sự tái xuất của một tập đoàn dầu khí Mỹ có thể làm gia tăng kỳ vọng nguồn cung trong trung hạn và gây áp lực giảm lên giá dầu.

Tuy nhiên, triển vọng của thỏa thuận vẫn phụ thuộc lớn vào quan hệ Mỹ – Venezuela và sự ổn định của cấu trúc thương mại mới hậu Maduro.

Morgan Stanley tiếp tục duy trì quan điểm tích cực về cấu trúc kinh tế Nhật Bản dù cú sốc năng lượng toàn cầu tạo ra trở ngại ngắn hạn. Kinh tế trưởng Nhật Bản Takeshi Yamaguchi thừa nhận GDP danh nghĩa có thể suy giảm nhẹ trong năm nay do tổn thất từ giá dầu cao, nhưng dự kiến phục hồi lên trên 4% vào năm 2026. Các trụ cột của xu hướng tái lạm phát vẫn còn nguyên: thị trường lao động thiếu hụt tiếp tục thúc đẩy tăng lương — đặc biệt với lao động trẻ — đồng thời buộc doanh nghiệp đẩy mạnh đầu tư vào công nghệ tiết kiệm lao động.

Về cổ phiếu, Morgan Stanley đặt mục tiêu cơ sở cho TOPIX ở mức 4,300 (khoảng 12% upside) và xếp Nhật Bản là lựa chọn ưu tiên trong danh mục châu Á. Các ngành hưởng lợi gồm vật liệu, bán dẫn, phần cứng công nghệ và hàng hóa vốn quốc phòng; toàn bộ phân ngành tiêu dùng đang bị hạ dự báo lợi nhuận. Giá sản xuất tháng 4 tăng 4.9% YoY — mức cao nhất ba năm — phản ánh chi phí dầu leo thang và gián đoạn chuỗi cung ứng do xung đột Iran.

Niềm tin tiêu dùng tháng 5 tại Anh và Ireland đều cải thiện so với tháng 4, nhưng vẫn ở mức thấp đáng lo ngại. Chỉ số GfK của Anh tăng lên -23 từ -25, vượt xa dự báo -28 của giới phân tích — song ẩn sau đó là chỉ số sẵn sàng mua sắm lớn giảm thêm 2 điểm xuống -20 (thấp nhất từ tháng 1/2025) và chỉ số tiết kiệm giảm tới 10 điểm, cho thấy nhiều hộ gia đình đang rút tiền tiết kiệm để trang trải chi phí hàng ngày.

Tại Ireland, chỉ số tâm lý tiêu dùng Credit Union tháng 5 phục hồi lên 59.4 từ 53.3 của tháng 4 — thoát khỏi mức thấp nhất 40 tháng nhờ tín hiệu ngừng bắn ở Trung Đông và các gói hỗ trợ năng lượng của chính phủ. Tuy nhiên mức trung bình dài hạn của khảo sát này là 83.3, cho thấy tâm lý vẫn còn rất trầm lắng. Cả hai khảo sát đều cho thấy người tiêu dùng vẫn thận trọng cao và rất nhạy cảm với mọi diễn biến xấu của địa chính trị hoặc giá năng lượng.

Dữ liệu lạm phát Nhật Bản tháng 4:

CPI tổng thể (YoY): 1.4%

CPI loại trừ thực phẩm tươi (CPI lõi): 1.4% — thấp nhất kể từ tháng 3/2022

CPI loại trừ thực phẩm tươi và năng lượng (CPI lõi-lõi) (YoY): 1.9% — thấp nhất kể từ tháng 7/2024

Sẽ có thêm phân tích chi tiết và hàm ý chính sách. Tóm tắt nhanh: số liệu này sẽ không thúc đẩy BOJ tăng lãi suất khẩn cấp.

Chỉ số CPI lõi của Nhật Bản (loại trừ thực phẩm tươi) chỉ tăng 1.4% so với cùng kỳ trong tháng 4, thấp nhất bốn năm và thấp hơn nhiều so với dự báo 1.7%, trong khi CPI tổng thể cũng chỉ đạt 1.4% (dự báo 1.6%). Số liệu yếu phần lớn phản ánh hiệu ứng trợ cấp học phí của chính phủ — một nhiễu kỹ thuật hơn là tín hiệu hạ nhiệt lạm phát thực sự.

Tuy nhiên, thị trường nhận định mức in thấp này sẽ không kéo dài. Giá bán buôn tháng 4 tăng nhanh nhất trong ba năm do chi phí dầu và hóa chất tăng vọt bởi xung đột Iran — chiến tranh đã phong tỏa eo biển Hormuz, gián đoạn khoảng 1/5 nguồn cung dầu khí toàn cầu. BOJ vẫn được kỳ vọng nâng lãi suất lên 1% trong cuộc họp tháng 6 (từ mức hiện tại 0.75%), khi áp lực lạm phát từ chi phí nhập khẩu tiếp tục lan rộng ra nền kinh tế.

PBOC dự kiến ấn định tỷ giá tham chiếu USD/CNY ở mức 6.7992 vào khoảng 0115 GMT hôm nay (22/5), theo ước tính của Reuters. Đây là một trong những tín hiệu chính sách được theo dõi sát nhất tại thị trường ngoại hối châu Á.

Trung Quốc áp dụng cơ chế tỷ giá thả nổi có quản lý, cho phép đồng nhân dân tệ biến động trong biên độ ±2% xung quanh tỷ giá trung tâm. PBOC xác định mức này dựa trên giá đóng cửa phiên trước, biến động các đồng tiền chủ chốt và các yếu tố kinh tế trong nước. Tỷ giá trung tâm mạnh hơn kỳ vọng thường được hiểu là PBOC đang kháng cự áp lực mất giá, trong khi tỷ giá yếu hơn có thể phản ánh sự chấp nhận đồng tiền suy yếu trong bối cảnh USD tăng mạnh hoặc sức ép kinh tế nội địa.

Thị trường ngày 21/05 chứng kiến một phiên giao dịch đầy biến động khi tâm lý nhà đầu tư liên tục xoay chiều giữa kỳ vọng hòa hoãn địa chính trị và nỗi lo lạm phát quay trở lại. Dù những tín hiệu tích cực từ tiến trình đàm phán Mỹ - Iran tiếp tục hỗ trợ khẩu vị rủi ro, thị trường vẫn bị kìm hãm bởi đà tăng của giá dầu và lợi suất trái phiếu Mỹ.

Tâm điểm của phiên giao dịch tiếp tục xoay quanh các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran. Các nguồn tin cho biết Washington và Tehran đã thu hẹp được một phần bất đồng, trong khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nhận định đã xuất hiện “những tín hiệu tích cực” cho một thỏa thuận ngừng xung đột. Tuy nhiên, phía Iran vẫn giữ lập trường cứng rắn về vấn đề uranium và kiểm soát eo biển Hormuz, khiến nhà đầu tư chưa thể hoàn toàn yên tâm về khả năng đạt được một thỏa thuận cuối cùng.

Phố Wall ghi nhận diễn biến giằng co nhưng vẫn giữ được sắc xanh vào cuối phiên. Chỉ số Dow Jones tăng hơn 0.6% và thiết lập mức đóng cửa kỷ lục mới, trong khi S&P 500 và Nasdaq nhích nhẹ khi dòng tiền tiếp tục tập trung vào nhóm công nghệ và AI. Báo cáo lợi nhuận vượt kỳ vọng của Nvidia tiếp tục củng cố niềm tin vào xu hướng bùng nổ AI toàn cầu, dù cổ phiếu hãng này phản ứng khá thận trọng sau giai đoạn tăng nóng trước đó. Thông tin SpaceX chuẩn bị IPO và OpenAI xúc tiến kế hoạch niêm yết cũng tiếp tục giữ nhiệt cho nhóm cổ phiếu tăng trưởng.

Trên thị trường trái phiếu, lợi suất TPCP Mỹ dao động mạnh trước áp lực từ giá dầu và dữ liệu kinh tế tích cực. Có thời điểm lợi suất kỳ hạn 10 năm vượt 4.62% khi nhà đầu tư lo ngại lạm phát năng lượng có thể khiến Fed duy trì chính sách “higher for longer”. Tuy nhiên, lợi suất sau đó hạ nhiệt nhẹ khi thị trường quay lại kỳ vọng về khả năng hạ nhiệt căng thẳng Trung Đông.

Giá dầu thô tiếp tục là tâm điểm biến động. Dù có thời điểm Brent vượt 104 USD/thùng và WTI quay lại trên 100 USD do lo ngại nguồn cung qua eo biển Hormuz bị gián đoạn, giá dầu đã đảo chiều giảm mạnh về cuối phiên sau các tín hiệu ngoại giao tích cực. WTI đóng cửa quanh 96.35 USD/thùng, trong khi Brent lùi về 102.58 USD/thùng. Diễn biến này giúp xoa dịu phần nào áp lực lạm phát đang phủ bóng lên thị trường toàn cầu.

Trên thị trường tiền tệ, đồng USD giao dịch khá giằng co khi nhà đầu tư cân bằng giữa nhu cầu trú ẩn và tâm lý risk-on. Đồng AUD và NZD tiếp tục được hỗ trợ nhờ khẩu vị rủi ro cải thiện, trong khi CAD chịu áp lực từ đà giảm cuối phiên của giá dầu.

Kim loại quý biến động trái chiều khi vàng gần như đi ngang quanh vùng 4,540 USD/ounce sau phiên phục hồi mạnh trước đó. Bitcoin cũng hạ nhiệt nhẹ dưới mốc 78,000 USD khi dòng tiền đầu cơ có dấu hiệu chững lại sau nhịp tăng nhanh gần đây.

Trong thời gian tới, giới đầu tư sẽ tiếp tục theo dõi sát mọi diễn biến từ bàn đàm phán Mỹ - Iran cũng như phản ứng của Fed trước áp lực lạm phát năng lượng. Đồng thời, làn sóng AI với Nvidia, OpenAI và SpaceX nhiều khả năng sẽ tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt tâm lý thị trường trong ngắn hạn.

Diễn biến chính:

• Dow Jones: Tăng +0.61%, đóng cửa ở mức kỷ lục mới.
• S&P 500: Tăng nhẹ +0.22%; Nasdaq tăng +0.24%.
• Giá dầu WTI: Biến động mạnh, đóng cửa quanh 96.35 USD/thùng.
• Lợi suất TPCP Mỹ kỳ hạn 10 năm: Dao động quanh vùng 4.57%–4.62%.
• Vàng (Spot Gold): Giao dịch quanh mức 4,541 USD/ounce.
• Đồng USD: Đi ngang, biến động theo diễn biến địa chính trị và lợi suất.
• Nvidia: Báo cáo lợi nhuận vượt kỳ vọng, tiếp tục củng cố câu chuyện AI toàn cầu.

Chủ tịch Fed Richmond Thomas Barkin cho rằng chính sách tiền tệ hiện tại đang ở vị thế tốt để ứng phó với các cú sốc kinh tế đang diễn ra. Ông nhấn mạnh việc có cần tăng lãi suất hay không hoàn toàn phụ thuộc vào cách doanh nghiệp và người tiêu dùng phản ứng trước các điều kiện kinh tế đang thay đổi — cho thấy Fed đang theo đường lối phụ thuộc dữ liệu mạnh mẽ.

Ông ghi nhận người tiêu dùng "không hài lòng" với mức giá cao nhưng vẫn tiếp tục chi tiêu nhờ thị trường lao động ổn định, trong khi doanh nghiệp đang cải thiện năng suất thông qua giảm biên chế tự nhiên thay vì sa thải. Kỳ vọng lạm phát dài hạn hiện vẫn được kiểm soát, tuy nhiên Barkin cảnh báo rủi ro mất neo lạm phát so với mục tiêu 2% là đáng lo ngại — đặc biệt khi Fed đã liên tục bỏ lỡ mục tiêu suốt 5 năm qua.

Không có gì mới ở đây khi ông tiếp tục lặp đi lặp lại những điều tương tự. Điểm chính là ông không muốn có phí quá cảnh tại Eo biển Hormuz — điều này cũng giống với những gì Ngoại trưởng Mỹ Rubio đã nói trước đó trong phiên.

Bất chấp tất cả những tiêu đề tin tức tích cực và tiêu cực ồn ào, các vấn đề then chốt vẫn còn đó và thật khó để hình dung các bên có thể đạt được thỏa thuận trong thời gian sớm. Giá cổ phiếu đang lơ lửng quanh mức cao kỷ lục tiếp tục tạo động lực cho Trump duy trì lập trường cứng rắn của mình.

Chúng ta đã thấy ông nhượng bộ vào cuối tháng 3 khi giá cổ phiếu liên tục giảm xuống mức thấp mới. Điều ông có thể đang đánh giá thấp chính là Fed. Thị trường chứng khoán có nguy cơ bán tháo mạnh một lần nữa nếu Fed chuyển sang lập trường diều hâu và đưa việc tăng lãi suất lên bàn thảo.

Thống đốc Fed Goolsbee — người không có quyền bỏ phiếu năm nay và lâu nay nghiêng về quan điểm diều hâu — cảnh báo Mỹ đang đối mặt với "vấn đề lạm phát khá nghiêm trọng". Với bối cảnh lạm phát cao và số liệu kinh tế Mỹ vẫn ổn định, Fed nhiều khả năng sẽ từ bỏ xu hướng nới lỏng vào tháng 6 nếu không có giải pháp cho căng thẳng Mỹ-Iran. Thị trường thậm chí có thể đón nhận một bất ngờ diều hâu.

Đáng chú ý, Fed's Waller — "chỉ số dẫn đầu" đáng tin cậy cho chính sách Fed trong chu kỳ này — sẽ phát biểu về Triển vọng Kinh tế tại Frankfurt ngày mai, 14:00 GMT/10:00 ET. Nếu Waller chuyển trọng tâm từ thị trường lao động sang lạm phát, thị trường có thể hiểu đây là tín hiệu cho khả năng tăng lãi suất.

Điều này không quá bất ngờ khi Mỹ luôn khẳng định rằng hệ thống thu phí sẽ không được chấp nhận. Đây cũng là lý do khiến thị trường vẫn duy trì trạng thái thận trọng sau báo cáo về Iran và Oman.

Bên cạnh đó, theo Al Arabiya, Iran đang xem xét một thỏa thuận mới do Washington đề xuất thông qua Islamabad. Chuyến thăm của Tham mưu trưởng quân đội Pakistan tới Iran chỉ diễn ra nếu Iran đồng ý với thỏa thuận này.

Thị trường chứng khoán Mỹ ghi nhận kết quả trái chiều trong phiên hôm nay, với áp lực bán tập trung vào nhóm công nghệ và tiêu dùng phòng thủ. Cổ phiếu bán dẫn dẫn đầu đà giảm khi Nvidia (NVDA) mất 1.86% và Intel (INTC) hạ 3.57%. Nhóm bán lẻ cũng chịu áp lực nặng nề với Walmart (WMT) lao dốc 6.92% và Costco (COST) giảm 2.52%.

Ngược lại, cổ phiếu y tế như Eli Lilly (LLY) tăng 1.17%, trở thành điểm tựa ổn định giữa các biến động. Nhà đầu tư đang thận trọng theo dõi các cuộc họp sắp tới của Fed và khả năng điều chỉnh lãi suất, làm phức tạp thêm quyết định đầu tư trong bối cảnh định giá nhóm công nghệ chịu áp lực kiểm định.

OPEC+ nhiều khả năng sẽ đồng ý tăng hạn ngạch sản lượng dầu thêm 188.000 thùng/ngày tại cuộc họp ngày 7/6, theo các nhà phân tích năng lượng. Mặc dù mức tăng danh nghĩa này không thay đổi nhiều cán cân cung cầu thực tế, đây được xem là tín hiệu chính trị nhằm thể hiện sự ổn định và kiểm soát đối với thị trường năng lượng toàn cầu đang chịu nhiều áp lực.

Quyết định nâng hạn ngạch diễn ra trong bối cảnh eo biển Hormuz gần như tê liệt hoàn toàn kể từ khi xung đột Mỹ – Iran bùng phát cuối tháng 2 — lưu lượng hàng hải thương mại qua eo biển đã giảm về gần 0. Chiến lược của OPEC+ là nâng mức sản lượng cơ bản ngay lúc này để sẵn sàng tận dụng thị phần ngay khi eo biển mở cửa trở lại; các thành viên ngoài Vùng Vịnh như Nga, Kazakhstan và Nigeria cũng không bị ảnh hưởng bởi lệnh phong tỏa và có thể tăng xuất khẩu ngay lập tức.

Iran và Oman đang tích cực thảo luận về cơ chế an ninh vĩnh viễn tại Eo biển Hormuz, trong đó Iran muốn thể chế hóa phí quá cảnh đối với tàu thương mại. Cơ quan Quản lý Eo biển Vịnh Ba Tư mới thành lập của Iran đã áp dụng mức phí cao, có trường hợp vượt 1 triệu USD/tàu, đồng thời miễn phí cho các quốc gia thân thiện như Nga và Trung Quốc. Bằng cách lôi kéo Oman — quốc gia có quyền tài phán chung tại eo biển — Iran muốn xây dựng liên minh hợp pháp hóa các khoản phí này.

Mỹ phản đối mạnh mẽ, coi việc dỡ bỏ phí quá cảnh là điều kiện tiên quyết trong đàm phán hòa bình. Tổng thống Trump cảnh báo các công ty hàng hải quốc tế rằng việc nộp phí cho Iran có thể dẫn đến trừng phạt kinh tế. Mỹ khẳng định bất kỳ thỏa thuận hòa bình hợp lệ nào cũng phải đảm bảo tự do hàng hải không điều kiện tại eo biển, phù hợp với Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển.

Phóng viên Ali Hashem của Al Jazeera đã đăng tải thông tin này trên X, gây ra sự giảm giá của dầu, USD và tăng giá trên thị trường chứng khoán:

"Một quan chức cấp cao của Iran đã phủ nhận với tôi các báo cáo cho rằng Lãnh tụ tối cao Mujtaba Khamenei đã ban hành một mệnh lệnh mới yêu cầu uranium làm giàu phải được giữ lại bên trong Iran, nói rằng đó là "tuyên truyền của kẻ thù của thỏa thuận". Quan chức này nói thêm "không có mệnh lệnh mới nào được ban hành" và lập trường của Tehran vẫn nhất quán: Iran sẽ tự mình pha loãng vật liệu này. "Đó là chủ đề của các cuộc đàm phán trong giai đoạn tiếp theo", quan chức này cho biết.

Những tin tức ồn ào gần đây thực sự rất mệt mỏi..."

Niềm tin người tiêu dùng vẫn duy trì dưới mức trung bình dài hạn và thấp hơn mức ghi nhận trước khi xung đột Trung Đông bùng nổ.

Trong tháng 4/2026, Chỉ số Tâm lý Kinh tế (ESI) giảm mạnh tại cả EU (-2.9 điểm xuống 93.5) và khu vực đồng euro (-3.2 điểm xuống 93.0). Chỉ số Kỳ vọng Việc làm (EEI) cũng sụt giảm đáng kể tại cả EU (-4.0 điểm xuống 93.2) và khu vực đồng euro (-4.6 điểm xuống 91.7). Cộng dồn với các đợt giảm của tháng 2 và tháng 3, cả hai chỉ số đã rơi rõ rệt xuống dưới mức trung bình dài hạn là 100.

Để tham chiếu, Chỉ số Niềm tin Người tiêu dùng Eurozone (CCI) là thước đo hàng tháng của Ủy ban Châu Âu về tâm lý hộ gia đình trên 21 nền kinh tế khu vực đồng euro và là một trong những chỉ báo thời gian thực được theo dõi sát sao nhất về kinh tế khu vực. Được biên soạn bởi Tổng cục Kinh tế và Tài chính (DG ECFIN), chỉ số được xây dựng từ các khảo sát thống nhất về tình hình tài chính, triển vọng kinh tế và dự định chi tiêu lớn trong 12 tháng tới. Ủy ban công bố ước tính sơ bộ vào tuần cuối mỗi tháng, theo sau là số liệu chính thức trong gói Khảo sát Doanh nghiệp và Người tiêu dùng. CCI được tính bằng chênh lệch phản hồi tích cực/tiêu cực, các giá trị thường nằm trong vùng âm; mức trung bình dài hạn xấp xỉ -10.

Các chỉ số chứng khoán Mỹ mở cửa phiên giao dịch trong sắc đỏ sau khi lãnh tụ tối cao Iran tuyên bố cấm chuyển kho uranium cấp gần vũ khí ra khỏi lãnh thổ, làm gia tăng lo ngại về bế tắc kéo dài trong đàm phán hạt nhân Mỹ–Iran. Dầu WTI tăng mạnh, xóa toàn bộ đà giảm từ hôm qua; kết quả kinh doanh quý 1 của Nvidia vượt kỳ vọng nhưng cổ phiếu phản ứng kém vì thị trường tập trung vào triển vọng 6–12 tháng tới hơn là số liệu quá khứ.

Thị trường chứng khoán Mỹ thời gian qua được hỗ trợ bởi kỳ vọng hạ nhiệt xung đột Mỹ–Iran và xu hướng nới lỏng của Fed, nhưng biên bản họp FOMC công bố hôm qua cho thấy Fed đang từ bỏ thiên hướng này. Nếu tình trạng gián đoạn tại Eo biển Hormuz kéo dài, dầu duy trì ở mức cao và Fed phải thắt chặt chính sách, rủi ro suy thoái cứng (hard landing) có thể leo thang nhanh chóng.

PMI dịch vụ tháng 5 (sơ bộ): 50.9 so với kỳ vọng 51.1 — Kỳ trước: 51.0

PMI sản xuất: 55.3 so với kỳ vọng 53.8 — Kỳ trước: 54.5

PMI tổng hợp: 51.7 so với kỳ vọng 51.8 — Kỳ trước: 51.7

Nhận định: Tăng trưởng yếu trong tháng 5 trong bối cảnh giá cả tăng mạnh.