Bầu không khí xung quanh đợt đóng cửa một phần của chính phủ Mỹ lần này khác xa so với cuộc khủng hoảng ngân sách cuối năm ngoái. Giới quan sát cho rằng tình trạng gián đoạn hiện tại nhiều khả năng sẽ sớm được giải quyết và chưa ảnh hưởng đến toàn bộ bộ máy chính quyền liên bang.
Trước đó, tiến trình thông qua ngân sách diễn ra tương đối thuận lợi với triển vọng đạt được thỏa thuận lưỡng đảng. Tuy nhiên, cục diện thay đổi sau vụ một dân thường, Alex Pretti, bị các đặc vụ liên bang bắn chết tại Minneapolis. Sự kiện này khiến đảng Dân chủ phản đối việc phê chuẩn ngân sách cho Bộ An ninh Nội địa (DHS), đặc biệt liên quan đến hoạt động của ICE và lực lượng tuần tra biên giới.
Sau các cuộc đàm phán vào phút chót, Thượng viện đã thông qua một thỏa thuận mới với tỷ lệ ủng hộ 71–29. Tuy nhiên, Hạ viện đang trong kỳ nghỉ và chưa thể bỏ phiếu cho dự luật này, dẫn tới tình trạng đóng cửa một phần chính phủ hiện nay.
Phiên bản dự luật mới nhất bao gồm việc gia hạn tạm thời ngân sách cho DHS thêm hai tuần, nhằm tạo thêm thời gian cho các nhà lập pháp thương lượng về các cải cách đối với ICE và lực lượng biên phòng. Hạ viện dự kiến sẽ bỏ phiếu vào tối thứ Hai hoặc sáng thứ Ba. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson cho biết ông có đủ số phiếu để chấm dứt tình trạng bế tắc.
Nếu không có diễn biến bất ngờ, cuộc khủng hoảng ngân sách nhiều khả năng sẽ được giải quyết trong ngày thứ Ba, qua đó tránh ảnh hưởng tới Bộ Lao động Mỹ và các dữ liệu kinh tế quan trọng – kịch bản từng gây xáo trộn thị trường vào mùa thu năm ngoái.
Tuy nhiên, rủi ro vẫn tồn tại nếu tiến trình bỏ phiếu tiếp tục bị trì hoãn. Khi đó, tâm lý chấp nhận rủi ro của nhà đầu tư có thể bị lung lay mạnh hơn, đặc biệt trong tuần công bố báo cáo việc làm phi nông nghiệp (NFP) của Mỹ – một trong những chỉ báo kinh tế quan trọng nhất đối với thị trường toàn cầu.
Trong trường hợp đóng cửa kéo dài đến giữa tuần, báo cáo NFP dự kiến công bố vào thứ Sáu vẫn có khả năng giữ nguyên lịch trình. Thông thường, Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) cần từ 2–3 ngày để hoàn thiện dữ liệu, kiểm tra chất lượng và trình Nhà Trắng trước khi công bố.
Đáng chú ý, dữ liệu cho báo cáo tháng 1 được cho là đã thu thập từ giữa tháng trước. Vì vậy, vấn đề hiện nay chủ yếu nằm ở khâu vận hành và công bố dữ liệu, thay vì thu thập thông tin mới – yếu tố có thể được xử lý kịp thời để tránh gián đoạn.
Tuy nhiên, nếu tình trạng đóng cửa kéo dài sang thứ Năm hoặc thứ Sáu, nguy cơ trì hoãn báo cáo NFP sẽ gia tăng. Một sự chậm trễ kéo dài một đến hai tuần, dù không quá lớn về mặt kỹ thuật, nhưng sẽ phản ánh rõ sự bất ổn trong điều hành ngân sách và chính sách hành chính của Mỹ, từ đó tác động tiêu cực đến niềm tin của nhà đầu tư vào triển vọng kinh tế.
Mối lo lớn nhất là kịch bản đóng cửa kéo dài sang giữa tháng, thời điểm có thể bắt đầu ảnh hưởng đến quá trình thu thập dữ liệu cho báo cáo tháng 2. Khi đó, tác động sẽ không chỉ dừng ở tâm lý thị trường, mà còn lan sang độ tin cậy của các chỉ báo kinh tế chủ chốt của Mỹ.
