Donald Trump dọa loại Exxon khỏi Venezuela giữa nỗ lực tái cấu trúc ngành dầu mỏ

Tổng thống Mỹ cho biết vào Chủ nhật rằng ông có thể ngăn Exxon Mobil đầu tư vào Venezuela, sau khi CEO của tập đoàn dầu mỏ này gọi quốc gia Nam Mỹ là “không thể đầu tư” trong một cuộc họp tại Nhà Trắng vào tuần trước.

Trong cuộc gặp cấp cao với Tổng thống Donald Trump và ít nhất 17 lãnh đạo hàng đầu của ngành dầu khí, CEO Exxon Mobil Darren Woods cho rằng Venezuela cần phải thay đổi sâu rộng khung pháp lý hiện hành trước khi có thể trở thành một điểm đến đầu tư hấp dẫn.

Chỉ chưa đầy một tuần sau khi lực lượng Mỹ bắt giữ và lật đổ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, ông Trump đã kêu gọi nhóm lãnh đạo dầu mỏ này cam kết chi khoảng 100 tỷ USD nhằm tái thiết ngành công nghiệp dầu mỏ của Venezuela.

Tuy nhiên, những phát biểu thận trọng của Darren Woods nhanh chóng trở thành tâm điểm truyền thông, qua đó làm suy yếu kỳ vọng của Nhà Trắng trong việc tạo động lực từ sự hợp tác với các “ông lớn” dầu khí toàn cầu.

“Tôi không thích phản ứng của Exxon,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One khi trở về Washington vào Chủ nhật. “Có lẽ tôi sẽ nghiêng về việc ngăn Exxon tham gia. Tôi không thích phản ứng của họ. Họ đang tỏ ra quá khôn lỏi.”

Exxon Mobil hiện chưa đưa ra phản hồi trước các yêu cầu bình luận.

Exxon, ConocoPhillips phát tín hiệu thận trọng với Venezuela

Trong nhiều thập kỷ, Exxon Mobil, ConocoPhillips và Chevron – ba nhà sản xuất dầu lớn nhất của Mỹ – từng là những đối tác quan trọng nhất của công ty dầu khí quốc gia Venezuela, PDVSA.

Tuy nhiên, giai đoạn từ năm 2004 đến 2007, chính phủ của cố Tổng thống Hugo Chávez đã tiến hành quốc hữu hóa ngành dầu mỏ. Trong khi Chevron lựa chọn đàm phán để tiếp tục hợp tác với PDVSA, thì Exxon Mobil và ConocoPhillips đã rút khỏi Venezuela và sau đó khởi kiện các vụ trọng tài quốc tế quy mô lớn.

Theo các phán quyết của tòa án, Venezuela hiện còn nợ hơn 13 tỷ USD đối với Exxon Mobil và ConocoPhillips do các vụ tịch thu tài sản trong quá khứ.

“Chúng tôi đã hai lần bị tịch thu tài sản tại đó, vì vậy có thể hình dung rằng việc quay lại lần thứ ba sẽ đòi hỏi những thay đổi rất đáng kể so với những gì chúng tôi từng chứng kiến trong lịch sử,” ông Woods nói với Tổng thống Trump trong cuộc họp vào thứ Sáu.

Ông Woods nhấn mạnh rằng Exxon cần các cơ chế bảo vệ đầu tư mang tính dài hạn, đồng thời cho rằng luật hydrocarbon của Venezuela cũng phải được cải cách toàn diện.

“Nếu nhìn vào cấu trúc pháp lý và khuôn khổ thương mại hiện tại của Venezuela, thì quốc gia này đơn giản là không thể đầu tư,” ông nói.

CEO ConocoPhillips, ông Ryan Lance, cũng chia sẻ quan điểm thận trọng khi cho biết công ty của ông hiện là chủ nợ phi chủ quyền lớn nhất tại Venezuela. Ông kêu gọi tái cơ cấu toàn bộ khoản nợ và hệ thống năng lượng của quốc gia này, bao gồm cả PDVSA.

Tổng thống Trump đáp lại rằng ConocoPhillips sẽ thu hồi được phần lớn khoản tiền của mình, song nhấn mạnh rằng Mỹ sẽ “bắt đầu lại từ con số 0”.

“Chúng tôi sẽ không xem xét những gì mọi người đã mất trong quá khứ, bởi đó là lỗi của họ,” ông Trump nói.

Ông cũng cho biết chính quyền Mỹ sẽ là bên quyết định công ty nào được phép hoạt động tại quốc gia Nam Mỹ này.

“Các bạn làm việc trực tiếp với chúng tôi. Các bạn không làm việc với Venezuela. Chúng tôi không muốn các bạn làm việc với Venezuela,” Tổng thống Trump nói.

Trước đó một ngày, vào thứ Bảy, ông Trump đã ký một sắc lệnh nhằm ngăn chặn các tòa án hoặc chủ nợ tịch thu doanh thu từ việc bán dầu của Venezuela, hiện đang được giữ trong các tài khoản thuộc Kho bạc Mỹ.