Hạ viện Mỹ bác bỏ đề xuất cắt viện trợ cho Israel, hé lộ rạn nứt trong nội bộ đảng Dân chủ

Hạ viện bỏ phiếu với tỷ lệ 314 phiếu chống và 104 phiếu thuận đối với đề xuất sửa đổi dự luật chi tiêu của Bộ Ngoại giao do nghị sĩ Cộng hòa Thomas Massie đưa ra.

Trong số các phiếu ủng hộ có 103 nghị sĩ Dân chủ và một nghị sĩ Cộng hòa. Đây là sự thay đổi đáng kể so với nhiều năm trước, khi các dự luật ủng hộ Israel thường được Quốc hội thông qua với sự đồng thuận gần như tuyệt đối.

Ông Massie, người vốn phản đối mọi hình thức viện trợ nước ngoài vì quan điểm thắt chặt chi tiêu, cho biết ông cũng quan ngại trước số lượng lớn thương vong dân thường tại Gaza. Ông nói trong phiên tranh luận rằng: "Đã có khoảng 70,000 thương vong tại Gaza và tôi không nghĩ Mỹ nên là một phần của điều đó."

Nếu được thông qua, đề xuất này sẽ chấm dứt việc sử dụng ngân sách trong dự luật để hỗ trợ Israel, đồng thời ngăn khoản viện trợ an ninh thường niên trị giá 3.3 tỷ USD mà Washington dành cho nước này.

Theo số liệu của Israel, cuộc tấn công xuyên biên giới do Hamas tiến hành ngày 7/10/2023 khiến khoảng 1,200 người thiệt mạng. Trong khi đó, Bộ Y tế Gaza cho biết chiến dịch quân sự sau đó của Israel đã khiến hơn 73,000 người Palestine thiệt mạng.

Phần lớn Dải Gaza hiện đã bị tàn phá nghiêm trọng. Gần như toàn bộ 2 triệu cư dân phải di dời nhiều lần và hiện sinh sống trong các khu lều tạm hoặc những tòa nhà bị hư hại dọc bờ biển.

Dù cuộc bỏ phiếu chỉ mang tính biểu tượng vì vẫn cần được Thượng viện thông qua và gần như chắc chắn sẽ bị Tổng thống Donald Trump phủ quyết, kết quả này cho thấy quan điểm trong đảng Dân chủ đang thay đổi đáng kể.

Viện trợ quân sự cho Israel và các khoản tài trợ chính trị từ các nhóm ủng hộ Israel đã trở thành chủ đề gây tranh cãi trong đảng Dân chủ. Đề xuất của ông Massie nhằm chấm dứt nguồn viện trợ được quy định trong Biên bản ghi nhớ ký giữa Mỹ và Israel năm 2016, có hiệu lực đến năm 2028.

Năm 2016, Hạ viện từng thông qua nghị quyết ủng hộ thỏa thuận này với tỷ lệ áp đảo 405 phiếu thuận và chỉ 4 phiếu chống.

Lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries cho biết ông phản đối đề xuất của ông Massie vì cho rằng phạm vi quá rộng. Tuy nhiên, Phó lãnh đạo đảng Dân chủ tại Hạ viện Katherine Clark lại tuyên bố ủng hộ, nhấn mạnh Mỹ không nên "ký một tấm séc trắng" cho bất kỳ quốc gia nào không tuân thủ luật pháp, lợi ích và các giá trị của Mỹ.

Lập trường của đảng Dân chủ đối với Israel nhiều khả năng sẽ tiếp tục được thử thách trong cuộc bầu cử sơ bộ tại bang Michigan vào ngày 4/8, khi cử tri lựa chọn các ứng viên tranh cử Thượng viện, Hạ viện và thống đốc trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Israel vẫn là chủ đề tranh luận gay gắt.