Ông Netanyahu trở thành đối tượng chịu nhiều thiệt hại nhất từ thỏa thuận Mỹ - Iran

Netanyahu từ lâu khẳng định chỉ có ông mới duy trì được sự đồng thuận chiến lược giữa Mỹ và Israel trong vấn đề Iran. Nhờ quan hệ chặt chẽ với đảng Cộng hòa, ông từng được xem là “người thì thầm với nước Mỹ”, có khả năng ảnh hưởng đến các đời tổng thống Mỹ và thúc đẩy lập trường cứng rắn đối với Tehran.

Tuy nhiên, theo các nhà phân tích, thỏa thuận tạm thời giữa Washington và Tehran nhằm chấm dứt cuộc chiến bắt đầu từ tháng 2 cho thấy vị thế đó đang suy giảm. Thay vì định hình chính sách của Mỹ, Netanyahu hiện phải thích nghi với đường lối mà Tổng thống Donald Trump theo đuổi, trong đó những phản đối từ Israel ngày càng ít được ưu tiên.

Áp lực đối với Netanyahu cũng gia tăng ở trong nước. Ông bị kẹt giữa một bên là chính quyền Trump muốn khép lại xung đột và một bên là lực lượng cử tri trong nước phản đối các nhượng bộ, đặc biệt liên quan đến Lebanon. Leo thang quân sự có thể làm căng thẳng với Washington, trong khi nhượng bộ lại tiềm ẩn rủi ro chính trị.

Theo Aviv Bushinsky, cựu cố vấn của Netanyahu, thỏa thuận Mỹ - Iran là một đòn giáng mạnh đối với nhà lãnh đạo Israel. “Ông ấy không chỉ thất bại trong cuộc chiến với Iran mà còn đánh mất Trump như một người bạn,” Bushinsky nhận định.

Một quan chức Nhà Trắng bác bỏ đánh giá này, khẳng định quan hệ giữa Trump và Netanyahu vẫn tốt đẹp, đồng thời cho rằng Israel là đối tác quan trọng trong chiến dịch làm suy giảm năng lực quân sự của Iran.

Khoảng cách Mỹ - Israel ngày càng rõ nét

Giới phân tích cho rằng bất đồng giữa Trump và Netanyahu phản ánh sự khác biệt về mục tiêu chiến lược. Trump muốn tránh sa lầy vào thêm một cuộc chiến ở Trung Đông, trong khi Netanyahu vẫn coi việc duy trì sức ép quân sự lên Iran và Hezbollah là yếu tố then chốt đối với an ninh Israel.

Washington đã trực tiếp đàm phán với Tehran, đưa vấn đề Lebanon vào khuôn khổ thương lượng rộng hơn và xây dựng các cơ chế quản lý lệnh ngừng bắn. Theo các nguồn ngoại giao khu vực, điều này khiến Israel ngày càng bị gạt khỏi những quyết định quan trọng.

Trump cũng nhiều lần phát tín hiệu sẵn sàng đặt lợi ích của Mỹ lên trên ưu tiên của Israel. Trong một cuộc phỏng vấn gần đây, ông tuyên bố rằng nếu ông yêu cầu Netanyahu làm điều gì đó thì nhà lãnh đạo Israel sẽ thực hiện.

Một yếu tố khác khiến vị thế của Netanyahu trở nên mong manh là việc ông không còn nhận được sự hậu thuẫn tuyệt đối từ đảng Cộng hòa. Dù từng xây dựng mạng lưới quan hệ sâu rộng trong đảng này, các nhà phân tích cho rằng phần lớn đảng Cộng hòa sẽ không chọn đối đầu với Trump để bảo vệ Netanyahu.

Thỏa thuận Mỹ - Iran cũng làm lung lay hai mục tiêu chiến lược lớn mà Netanyahu theo đuổi: làm suy yếu chính quyền Iran và mở rộng Hiệp định Abraham để tiến tới bình thường hóa quan hệ với Saudi Arabia. Đến nay, Iran vẫn duy trì được vị thế, còn triển vọng thiết lập quan hệ với Riyadh vẫn chưa thành hiện thực.

Theo các nguồn tin vùng Vịnh, cuộc chiến Gaza, tranh cãi về Bờ Tây và những biến động gần đây đã làm suy yếu động lực thúc đẩy Hiệp định Abraham. Một số quốc gia Arab hiện thận trọng hơn với Israel, đồng thời tìm cách khôi phục đối thoại với Tehran.

Một quan chức Iran nhận định: “Đây không chỉ là chiến thắng của Iran mà còn là thất bại của Netanyahu.” Theo quan điểm này, Tehran không những vượt qua được cuộc xung đột mà còn nổi bật với ảnh hưởng lớn hơn trong khu vực.