Thỏa thuận chip AI Mỹ–Trung mắc kẹt: Nvidia chưa gật đầu với điều kiện của Washington

Chính quyền Tổng thống Donald Trump sẵn sàng cho phép ByteDance của Trung Quốc mua chip H200 của Nvidia, tuy nhiên nhà sản xuất chip AI này vẫn chưa đồng ý với các điều kiện mà phía Mỹ đưa ra về cách thức sử dụng các con chip này, theo một nguồn tin am hiểu vấn đề.

Nguồn tin cho biết Mỹ đã phê duyệt giấy phép này khoảng hai tuần trước, nhưng Nvidia vẫn chưa chấp thuận yêu cầu về quy trình “Biết khách hàng” (KYC) của chính phủ Mỹ — nhằm đảm bảo quân đội Trung Quốc không thể tiếp cận các chip này — cùng với một số điều kiện khác.

Ở phạm vi rộng hơn, Nvidia hiện đang đàm phán với chính phủ Mỹ về các điều khoản trong giấy phép cho phép xuất khẩu chip AI H200 sang các công ty tại Trung Quốc, theo nguồn tin này và hai nguồn khác quen thuộc với tình hình.

Nvidia cho biết họ chỉ đóng vai trò trung gian giữa chính phủ Mỹ và các khách hàng tiềm năng, những đối tượng buộc phải tuân thủ đầy đủ các hạn chế của Washington.

“Chúng tôi không thể tự mình chấp nhận hoặc từ chối các điều kiện cấp phép,” người phát ngôn của Nvidia cho biết trong một tuyên bố. “Mặc dù KYC là yếu tố quan trọng, nhưng đó không phải là vấn đề cốt lõi. Để ngành công nghiệp Mỹ có thể thực hiện bất kỳ thương vụ bán hàng nào, các điều kiện phải khả thi về mặt thương mại, nếu không thị trường sẽ tiếp tục chuyển sang các lựa chọn thay thế từ nước ngoài.”

ByteDance — công ty sở hữu TikTok và cũng là một trong những doanh nghiệp AI lớn nhất tại Trung Quốc — hiện chưa thể đưa ra bình luận ngay lập tức. Bộ Thương mại Mỹ cũng chưa phản hồi yêu cầu bình luận.

Nvidia và các khách hàng Trung Quốc của hãng một lần nữa rơi vào thế kẹt giữa cuộc cạnh tranh công nghệ Mỹ – Trung. Trước đó, Trung Quốc đã cấp phép cho ba tập đoàn công nghệ lớn là ByteDance, Tencent và Alibaba, cùng với startup AI DeepSeek, được nhập khẩu các chip này, dù các điều kiện cụ thể cho việc phê duyệt phía Trung Quốc vẫn đang trong quá trình hoàn thiện.

Thông tin từ phía Mỹ đánh dấu diễn biến mới nhất liên quan đến việc liệu Trung Quốc có thực sự nhận được các lô chip mà Tổng thống Trump từng hứa cung cấp vào đầu tháng 12 hay không, với mức cắt giảm 25% dành cho chính phủ Mỹ. Thỏa thuận tương tự cũng áp dụng cho các dòng chip tương đương của các hãng như Advanced Micro Devices và Intel.

Quyết định của ông Trump đã vấp phải sự chỉ trích từ các chính trị gia có quan điểm cứng rắn với Trung Quốc, những người cho rằng đây là rủi ro đối với an ninh quốc gia và lo ngại Bắc Kinh có thể sử dụng các con chip này để tăng cường năng lực quân sự.

Ngày 15 tháng 1, Bộ Thương mại Mỹ đã ban hành một quy định chính thức nhằm nới lỏng chính sách cấp phép chip, song vẫn kèm theo các điều kiện chặt chẽ. Cụ thể, các đơn vị xin cấp phép phải chứng nhận và cung cấp dữ liệu chứng minh rằng khách hàng của họ sẽ áp dụng quy trình “Biết khách hàng” (KYC) nghiêm ngặt để kiểm tra và ngăn chặn việc truy cập từ xa trái phép.

Ngoài ra, họ cũng phải cung cấp danh sách những người dùng từ xa có liên quan đến các công ty tại Iran, Cuba, Venezuela và các quốc gia khác nằm trong diện đáng quan ngại.

Trước khi các chip được phép xuất sang Trung Quốc, một phòng thí nghiệm độc lập của Mỹ còn phải tiến hành kiểm tra để bảo đảm chúng đáp ứng đầy đủ các thông số kỹ thuật, một yêu cầu mà nhiều người cho rằng thực chất là cách để Mỹ thu khoản phí 25% của mình.

Theo một cựu quan chức Bộ Thương mại Mỹ, quy trình thông thường là cơ quan này sẽ gửi các giấy phép đang chờ phê duyệt kèm theo các điều kiện đề xuất tới những cơ quan liên quan khác. Khi các cơ quan này đồng thuận, các điều kiện sẽ được chuyển tới đơn vị xin cấp phép — trong trường hợp này là Nvidia — để hỏi liệu công ty có chấp nhận được hay không.

Đơn vị xin cấp phép có thể đề xuất chỉnh sửa các điều kiện đó, và những thay đổi này sẽ tiếp tục được gửi lại cho các cơ quan liên quan để xem xét và phê duyệt. Quá trình này có sự tham gia của các bộ như Ngoại giao, Quốc phòng và Năng lượng.

Một nguồn tin cho biết ít nhất một phần số chip nhiều khả năng sẽ được chuyển tới Trung Quốc vào thời điểm Tổng thống Trump dự kiến gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào tháng 4.