Tổng thống Trump tuyên bố đề xuất từ Iran “không thể chấp nhận”
Tổng thống Donald Trump và Iran đã cùng bác bỏ các đề xuất hòa bình mới nhất của nhau nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 10 tuần, trong bối cảnh hai bên đang nỗ lực duy trì lệnh đình chiến mong manh.
“Tôi vừa đọc phản hồi từ cái gọi là ‘Đại diện’ của Iran,” Trump viết trên mạng xã hội, đồng thời gọi đề xuất này là “HOÀN TOÀN KHÔNG THỂ CHẤP NHẬN”. Đồng USD sau đó tăng giá so với các đồng tiền chủ chốt khác.
Theo Wall Street Journal, Iran đề xuất chuyển một phần kho uranium làm giàu cấp cao sang một quốc gia thứ ba nhưng từ chối tháo dỡ các cơ sở hạt nhân. Tuy nhiên, Tehran nhanh chóng bác bỏ thông tin này thông qua hãng thông tấn bán chính thức Tasnim.
Hiện chưa rõ việc trao đổi đề xuất giữa hai bên có thể mở đường cho việc tái mở cửa Eo biển Hormuz hay không.
Theo đề xuất mới nhất, Iran sẽ pha loãng một phần uranium làm giàu cao độ và chuyển phần còn lại sang nước thứ ba, đồng thời yêu cầu đảm bảo số uranium này sẽ được hoàn trả nếu đàm phán thất bại. Tehran cũng phản đối mọi yêu cầu tháo dỡ cơ sở hạt nhân.
Tasnim cho biết báo cáo của Wall Street Journal là “không đúng sự thật”. Hãng tin này nhấn mạnh Iran muốn chấm dứt chiến tranh ngay lập tức, giải phóng tài sản bị đóng băng, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt dầu mỏ của Mỹ, chấm dứt phong tỏa tại Vịnh Oman và trao quyền quản lý Eo biển Hormuz cho Tehran. Trong khi đó, IRIB News cho biết Iran bác bỏ kế hoạch của Trump vì coi đây là yêu cầu đầu hàng, đồng thời yêu cầu Mỹ bồi thường thiệt hại chiến tranh.
Trump trước đó đề xuất Iran cho phép lưu thông trở lại qua Eo biển Hormuz, đổi lại Washington sẽ chấm dứt phong tỏa các cảng của Iran trong tháng tới trước khi nối lại đàm phán hạt nhân.
Giá dầu tăng mạnh sau khi Trump bác bỏ đề xuất mới nhất của Iran. Dầu Brent tăng khoảng 3.5% lên trên 104 USD/thùng, phục hồi một phần mức giảm của tuần trước. Trong khi đó, hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ giảm nhẹ khi bế tắc ngoại giao ảnh hưởng đến tâm lý rủi ro.
Trước đó vào Chủ Nhật, Trump viết trên mạng xã hội rằng Iran đang “chơi trò chơi” với Mỹ và các nước khác. “Họ sẽ không còn cười nữa!” ông tuyên bố.
Một phụ nữ cầm cờ Iran trước một bảng quảng cáo chống Mỹ đề cập đến Tổng thống Trump và Eo biển Hormuz, tại Quảng trường Valiasr ở Tehran vào ngày 10 tháng 5.Nhiếp ảnh gia: Atta Kenare/AFP/Getty Images
Trump cùng các cố vấn nhiều lần phát tín hiệu rằng chiến tranh có thể sớm kết thúc, dù vẫn cảnh báo sẽ leo thang tấn công nếu Tehran không chấp nhận thỏa thuận hòa bình. Tổng thống Mỹ dự kiến vẫn sẽ tới Trung Quốc trong tuần này bất chấp xung đột chưa hạ nhiệt.
Ông cũng liên tục khẳng định Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời tuyên bố hồi tuần trước rằng Tehran đã đồng ý từ bỏ tham vọng hạt nhân.
Tuy nhiên, Trump không nêu rõ hậu quả nếu tiếp tục không hài lòng với phản hồi từ Iran. Trong những tuần gần đây, ông được cho là chịu áp lực chính trị ngày càng lớn nhằm kiềm chế giá xăng tại Mỹ trước cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11, thời điểm đảng Cộng hòa đặt mục tiêu duy trì quyền kiểm soát Quốc hội.
Cuộc xung đột đã khiến hàng nghìn người thiệt mạng trên khắp Trung Đông và làm xáo trộn mạnh thị trường năng lượng toàn cầu, khi giá nhiên liệu tăng cao gây thêm áp lực lên chính phủ và người tiêu dùng trên toàn thế giới.
Bloomberg
