Xung đột Mỹ - Iran leo thang, lưu lượng tàu qua Hormuz tiếp tục suy giảm
Diệu Linh
Junior Editor
Xung đột giữa Mỹ và Iran tiếp tục leo thang sau khi Washington tiến hành ngày không kích thứ năm liên tiếp, đồng thời tấn công một tàu chở dầu bị trừng phạt gần cảng xuất khẩu dầu chủ chốt của Iran. Đáp trả, Tehran phóng tên lửa vào các căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait và Jordan, trong đó Jordan cho biết đã đánh chặn tám tên lửa.
Bất chấp cảnh báo từ Tổng thống Donald Trump về việc sẽ mở rộng các đợt không kích cho đến khi Iran mở lại eo biển Hormuz, Tehran vẫn khẳng định tuyến hàng hải này sẽ tiếp tục bị đóng nếu Mỹ không chấp nhận các điều kiện của Iran, bao gồm việc tàu thuyền phải xin phép và tuân thủ các quy định của nước này khi đi qua eo biển.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cũng tuyên bố Tehran không còn lý do để tiếp tục tuân thủ thỏa thuận tạm thời ký với Mỹ khoảng một tháng trước, dù chưa chính thức tuyên bố rút khỏi biên bản ghi nhớ (MOU). Trong khi đó, Washington cáo buộc Iran vi phạm thỏa thuận, đồng thời tái áp đặt phong tỏa các cảng của Iran và chấm dứt cơ chế miễn trừ trừng phạt đối với xuất khẩu dầu.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho biết Washington đang theo đuổi chiến lược kết hợp giữa sức ép kinh tế, hành động quân sự và đàm phán, đồng thời khẳng định Mỹ không có kế hoạch triển khai lực lượng bộ binh nhằm thay đổi chính quyền Iran.
Rạng sáng thứ Năm, quân đội Mỹ thông báo đã tấn công một siêu tàu chở dầu treo cờ Curacao gần đảo Kharg sau khi con tàu này bỏ qua nhiều cảnh báo. Đây là vụ tấn công đầu tiên nhằm vào một tàu thương mại kể từ khi Mỹ tái áp đặt phong tỏa, cho thấy phạm vi hoạt động quân sự trên biển đang được mở rộng.
Dù quân đội Mỹ cho biết đã hỗ trợ hơn 10 tàu đi qua Hormuz trong đêm, lưu lượng vận tải qua tuyến hàng hải chiến lược này vẫn giảm mạnh. Theo RBC Capital Markets, lưu lượng dầu trung bình trong bảy ngày qua đã giảm xuống còn 3.9 triệu thùng/ngày, từ mức 4.6 triệu thùng/ngày trước đó, khi các chủ tàu vẫn đối mặt với nguy cơ mìn, tên lửa, máy bay không người lái và các khoản phí mà Iran có thể áp đặt.
Giá dầu Brent giảm nhẹ trong phiên thứ Năm nhưng vẫn duy trì quanh 84.50 USD/thùng, tăng khoảng 11% trong tuần nhờ căng thẳng địa chính trị leo thang.
Tổng thống Trump cũng cho biết Iran đã bày tỏ mong muốn nối lại đàm phán, dù Tehran chưa xác nhận thông tin này. Ông đồng thời thông báo Iran đã trả tự do cho một công dân Mỹ bị giam giữ từ cuối năm 2024 như một "thiện chí", trong khi các cuộc không kích của Mỹ hiện vẫn chủ yếu nhằm vào các cơ sở radar, tên lửa và máy bay không người lái ở miền nam Iran. Trong bối cảnh đó, Nhà Trắng cũng đang xem xét mở rộng cơ chế miễn trừ vận tải nhằm giảm bớt gián đoạn nguồn cung dầu, nhiên liệu và phân bón.
Bloomberg