Áp lực lạm phát nội địa tại Anh cuối cùng cũng hạ nhiệt, tạo dư địa cho BoE
Diệu Linh
Junior Editor
Trong nhiều năm qua, các nhà kinh tế và nhà hoạch định chính sách vẫn đau đầu trước bài toán lạm phát của Anh. Ngay cả khi các cú sốc chuỗi cung ứng hậu đại dịch dần lắng xuống và nhiều nền kinh tế lân cận liên tục đưa lạm phát về mục tiêu, BoE vẫn gặp khó khăn trong việc kiểm soát áp lực lạm phát dai dẳng từ các yếu tố nội địa.
Hiện nay, Thống đốc Andrew Bailey cuối cùng cũng có một câu chuyện tích cực hơn để kể về mặt trận trong nước: các áp lực này đang cải thiện, tạo thêm dư địa cho Ủy ban Chính sách Tiền tệ (MPC) khi các nhà hoạch định chính sách cố gắng tránh phải tăng lãi suất để ứng phó với tác động từ cuộc xung đột Mỹ - Iran.
BoE nhiều khả năng sẽ giữ lập trường thận trọng trong cuộc họp chính sách vào thứ Năm, khi giá dầu và khí đốt toàn cầu tăng trở lại đe dọa làm chệch hướng quá trình kiểm soát lạm phát. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều dấu hiệu cho thấy áp lực lạm phát nội địa tại Anh đang suy yếu nhanh chóng.
Simon French, kinh tế trưởng tại Panmure Liberum, nhận định: "Các số liệu cho thấy áp lực chi phí đầu vào trong nước đã giảm xuống mức mềm nhất kể từ trước đại dịch. Vì vậy, lập luận ủng hộ việc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ đang suy yếu khá nhanh."
Các nhóm hàng hóa và dịch vụ trong rổ CPI của Anh có tỷ trọng nhập khẩu thấp nhất – được xem là thước đo áp lực lạm phát nội địa – hiện đóng góp ít hơn đáng kể vào lạm phát so với năm ngoái. Những mặt hàng như tiền thuê nhà, dịch vụ cắt tóc hay bia hiện chỉ đóng góp vào lạm phát ở mức thấp nhất kể từ thời điểm Nga phát động chiến dịch quân sự tại Ukraine đầu năm 2022. Lạm phát chung cũng đã giảm xuống còn 2.6%, mức thấp nhất trong 15 tháng.

Tăng trưởng tiền lương khu vực tư nhân, từng là nguồn tạo áp lực chi phí lớn đối với doanh nghiệp Anh, hiện đã giảm xuống dưới 3% lần đầu tiên kể từ năm 2020, mức được đánh giá phù hợp với mục tiêu lạm phát 2% của BoE. Trong khi đó, tăng trưởng kinh tế vẫn khá chậm và thị trường lao động từng rất thắt chặt nay đã hạ nhiệt đáng kể, với số lượng việc làm tuyển mới giảm trong khi số người thất nghiệp tăng lên.
BoE được dự báo sẽ giữ nguyên lãi suất ở mức 3.75% trong cuộc họp ngày thứ Năm khi cơ quan này tiếp tục đánh giá tác động từ biến động giá dầu và khí đốt kể từ khi xung đột Iran bùng phát. Môi trường lạm phát trong nước thuận lợi hơn đang nhanh chóng bị che phủ bởi các yếu tố bên ngoài khi giá dầu Brent gần đây có thời điểm lên tới 100 USD/thùng. Đồng thời, tác động kéo dài từ cú sốc năng lượng vẫn tiếp tục lan tỏa khi hóa đơn điện, khí đốt của các hộ gia đình tại Anh tăng 13% trong tháng 7 sau khi cơ chế giá trần năng lượng được điều chỉnh.
Bruna Skarica, kinh tế trưởng phụ trách Anh tại Morgan Stanley, cho biết: "Lạm phát tổng thể vẫn cao hơn mục tiêu và sẽ tăng trở lại trong tháng 7, điều đó gần như ai cũng biết. Tuy nhiên, lạm phát dịch vụ cơ bản đã giảm liên tục suốt một năm qua, trong khi hầu hết các thước đo tăng trưởng tiền lương cũng đều đi xuống."
Dù vậy, Anh vẫn chưa hoàn toàn vượt qua rủi ro lạm phát. Đợt tăng mạnh mới của giá dầu và khí đốt làm gia tăng nguy cơ xuất hiện các tác động vòng hai, khi doanh nghiệp chuyển phần chi phí tăng thêm sang giá bán, còn người lao động yêu cầu mức lương cao hơn để bù đắp chi phí sinh hoạt. Một số thành viên hawkish trong MPC, bao gồm Kinh tế trưởng Huw Pill và thành viên Megan Greene, trước đó cũng lo ngại rằng quá trình hạ nhiệt lạm phát đã chững lại ngay cả trước khi xung đột leo thang.
Tuy nhiên, những lo ngại này hiện có vẻ đã bị phóng đại khi lạm phát thực tế liên tục thấp hơn dự báo của BoE trong những tháng đầu của cuộc xung đột. Bối cảnh trong nước cũng đang hỗ trợ quá trình này khi người lao động có ít lợi thế hơn trong đàm phán tiền lương, còn doanh nghiệp cũng gặp khó trong việc nâng giá bán.
Paul Dales, kinh tế trưởng phụ trách Anh tại Capital Economics, cho rằng số liệu lạm phát chính thức – liên tục thấp hơn kỳ vọng trong ba tháng gần đây – cho thấy "nền kinh tế vốn đã có nhiều động lực giảm lạm phát hơn trước khi xung đột Iran bắt đầu."
Ông cũng nhận định loạt chính sách mới của Thủ tướng Andy Burnham, bao gồm giảm thuế giá trị gia tăng đối với hóa đơn điện sinh hoạt và áp trần giá nhiều tuyến xe buýt, sẽ "góp phần làm giảm nhẹ dự báo lạm phát của BoE."
Báo cáo mới nhất từ mạng lưới khảo sát doanh nghiệp của BoE công bố hôm thứ Sáu cũng cho thấy bối cảnh tích cực hơn. Các chuỗi siêu thị kỳ vọng lạm phát thực phẩm sẽ tiếp tục giảm do nhu cầu tiêu dùng yếu. Trong khi đó, giá quần áo, giày dép, đồ gia dụng và nội thất đều giảm so với cùng kỳ năm trước, phản ánh việc các nhà bán lẻ phải tăng cường khuyến mãi để thu hút những người tiêu dùng vẫn còn thận trọng trong chi tiêu.
Bloomberg