Fed bước vào chu kỳ giảm lãi suất: rủi ro việc làm lấn át nỗi lo lạm phát

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), lo ngại thất nghiệp gia tăng, đã quyết định giảm lãi suất vào thứ Tư – lần đầu tiên kể từ tháng 12 năm ngoái – và cho biết sẽ tiếp tục cắt giảm trong thời gian tới để ngăn chặn sự suy yếu trên thị trường lao động. Tỷ lệ thất nghiệp cao hơn trong cộng đồng người Mỹ gốc Phi, số giờ làm việc giảm cùng những dấu hiệu suy yếu khác đã khiến Fed hành động.

Động thái này phần nào đáp ứng yêu cầu của Tổng thống Donald Trump, nhưng vẫn chưa đủ mạnh so với mức cắt giảm sâu hơn mà ông mong muốn. Điều đó phản ánh trong dự báo lãi suất mới được công bố, kèm theo một phiếu phản đối duy nhất từ Thống đốc mới của Fed.

Chủ tịch Fed Jerome Powell, trong cuộc họp báo sau khi hạ lãi suất chuẩn, nhấn mạnh thị trường lao động yếu đi hiện là mối quan tâm hàng đầu. Ông cho biết Fed dự kiến sẽ tiếp tục giảm lãi suất trong các cuộc họp vào tháng 10 và tháng 12.

“Không có con đường nào là không rủi ro. Chúng tôi luôn phải cân nhắc giữa lạm phát và việc làm. Điều quan trọng là phải tối đa hóa cơ hội việc làm,” Powell nói. Ông cảnh báo rằng tốc độ tạo việc làm hiện nay thấp hơn mức cần thiết để giữ tỷ lệ thất nghiệp ổn định, và bất kỳ đợt sa thải nào cũng có thể nhanh chóng làm tỷ lệ thất nghiệp tăng cao, đặc biệt với nhóm lao động trẻ và cộng đồng thiểu số.

Những phát biểu của Powell đánh dấu sự thay đổi trong cách tiếp cận từ mùa hè, khi Fed kết luận rằng các mức thuế nhập khẩu cao do chính quyền Trump áp đặt sẽ không gây lạm phát kéo dài. Mặc dù giá cả tăng nhanh hơn dự kiến trong năm nay, Fed tin rằng áp lực lạm phát sẽ hạ nhiệt, ngay cả khi chính sách tiền tệ được nới lỏng hơn. Trong khi đó, dữ liệu việc làm cho thấy đà tăng trưởng bảng lương gần như chững lại.

Cắt giảm lãi suất trong bối cảnh chính trị căng thẳng

Quyết định cắt giảm lãi suất diễn ra trong bối cảnh căng thẳng chính trị, khi Trump tìm cách sa thải một Thống đốc Fed để tạo thêm ghế bổ nhiệm, đồng thời đưa Miran – cựu Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Kinh tế Nhà Trắng – vào Ban Thống đốc.

Miran nhậm chức ngay trước cuộc họp và phản đối quyết định chính sách, cho rằng Fed nên cắt giảm 0.5 điểm phần trăm mạnh hơn. Dự báo lãi suất mà ông đưa ra cũng cho thấy quan điểm muốn tiếp tục cắt giảm sâu, đưa lãi suất xuống dưới 3%. Các “dot plot” mới công bố không ghi tên, nhưng một dự báo đặc biệt thấp được giới phân tích cho rằng thuộc về Miran.

Dù vậy, lo ngại Fed mất đi tính độc lập do ảnh hưởng chính trị của Trump vẫn chưa trở thành hiện thực. Powell khẳng định: “Chúng tôi có văn hóa dựa trên dữ liệu mới nhất để ra quyết định. Không có sự ủng hộ rộng rãi cho mức cắt giảm 50 bps hôm nay.”

Hai quan chức do Trump bổ nhiệm – Phó Chủ tịch Giám sát Michelle Bowman và Thống đốc Christopher Waller – lần này cũng đồng thuận với quyết định đa số, sau khi từng phản đối trong một số cuộc họp trước. Waller từ lâu đã kêu gọi Fed tập trung hơn vào thị trường lao động, một quan điểm hiện đã được nhiều thành viên khác chia sẻ khi dữ liệu tuyển dụng ngày càng yếu.

Fed dịch chuyển trọng tâm: Từ lạm phát sang việc làm

Mặc dù lạm phát dự kiến vẫn ở mức 3% vào cuối năm – cao hơn mục tiêu 2% – các nhà hoạch định chính sách Fed cho rằng rủi ro suy yếu việc làm đã tăng lên, buộc họ phải ưu tiên thị trường lao động hơn.

Powell nhấn mạnh rằng điều quan trọng không chỉ là đợt cắt giảm ban đầu, mà là triển vọng lãi suất sẽ giảm nhanh hơn và dừng ở mức thấp hơn so với dự báo hồi tháng 6. Tuy nhiên, ông lưu ý Fed sẽ “cân nhắc từng cuộc họp một” khi đưa ra quyết định tiếp theo, do lạm phát cao hơn vẫn là một rủi ro tiềm ẩn.

Christopher Hodge, kinh tế trưởng Mỹ tại Natixis, nhận định: “Cuối cùng Fed sẽ tiến gần hơn đến mức trung hòa, ngay cả khi phải chấp nhận lạm phát cao hơn trong vài năm tới.”

Dự báo kinh tế mới của Fed cho thấy lạm phát giữ ở mức 3% trong năm nay, tỷ lệ thất nghiệp 4.5% và tăng trưởng kinh tế 1.6% – cao hơn một chút so với dự báo 1.4% trước đó.

Thị trường phản ứng ban đầu khá thận trọng: chứng khoán tăng nhẹ rồi giảm trở lại, đồng đô la nhích lên, lợi suất trái phiếu ít thay đổi. Hợp đồng tương lai lãi suất cho thấy khả năng hơn 90% sẽ có thêm một đợt cắt giảm trong cuộc họp tháng 10.

Trong số những người ủng hộ quyết định chính sách có Thống đốc Cook, người tham dự cuộc họp bất chấp nỗ lực sa thải từ Trump. Hai tòa án gần đây đã ủng hộ Cook trong vụ kiện chống lại việc bị buộc rời khỏi ghế của bà.