Iran tấn công căn cứ Mỹ phơi bày điểm yếu trong cách Washington triển khai sức mạnh quân sự
Diệu Linh
Junior Editor
Các cuộc tấn công tên lửa của Iran nhằm vào căn cứ Mỹ tại Jordan cuối tuần qua, khiến nhiều quân nhân Mỹ thiệt mạng, cho thấy xung đột Trung Đông đang có nguy cơ leo thang trở lại. Đồng thời, sự kiện này cũng phơi bày những thách thức sâu xa trong cách Mỹ duy trì và triển khai sức mạnh quân sự toàn cầu.
Trước nguy cơ bị Iran tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái, Mỹ đang dần chuyển trọng tâm bố trí quân sự tại Trung Đông về phía tây, tập trung vào Jordan và Israel thay vì các căn cứ tại vùng Vịnh. Trong nhiều thập kỷ, các căn cứ ở Bahrain, Qatar, Saudi Arabia, Kuwait và UAE là nền tảng cho hoạt động quân sự của Washington tại khu vực, nhưng hiện nhiều cơ sở trong số này đã giảm đáng kể hoạt động.
Việc dịch chuyển này mang cả yếu tố quân sự lẫn chính trị. Các căn cứ tại Jordan, Israel và một số nước châu Âu vẫn có thể tiếp cận Iran nhờ máy bay tiếp dầu, trong khi nằm ngoài tầm của nhiều loại tên lửa tầm ngắn. Ngoài ra, các địa điểm này cũng ít chịu sức ép chính trị hơn, khi một số đồng minh vùng Vịnh từng hạn chế cho Mỹ sử dụng căn cứ do lo ngại bị Iran trả đũa.
Tuy nhiên, cuộc xung đột với Iran cho thấy một vấn đề lớn hơn đối với chiến lược quân sự của Mỹ. Là một cường quốc nằm xa các điểm nóng toàn cầu, Washington từ lâu phụ thuộc vào các căn cứ quy mô lớn và những nền tảng triển khai sức mạnh như tàu sân bay để đưa lực lượng tới chiến trường. Nhưng trong kỷ nguyên của tên lửa chính xác và hàng loạt drone, chính những tài sản quan trọng này lại trở thành mục tiêu dễ bị tấn công.
Nguy cơ này sẽ còn nghiêm trọng hơn trong một cuộc xung đột với Trung Quốc, quốc gia sở hữu kho tên lửa lớn và hiện đại hơn nhiều. Bắc Kinh có thể nhằm vào các căn cứ Mỹ, tàu sân bay và hệ thống hậu cần nhằm làm tăng chi phí can thiệp của Washington trong một cuộc khủng hoảng tại Đài Loan.
Để ứng phó, Mỹ cần đẩy nhanh đầu tư vào các biện pháp bảo vệ căn cứ, tăng dự trữ tên lửa đánh chặn, phát triển hệ thống chống drone giá rẻ và mở rộng kho vũ khí tấn công tầm xa. Lầu Năm Góc cũng nên tiếp tục phân tán lực lượng tại nhiều địa điểm khác nhau, đồng thời tăng cường các năng lực như tàu ngầm tấn công và hệ thống không người lái.
Về dài hạn, Mỹ cần biến thách thức từ các loại vũ khí tấn công chính xác thành lợi thế chiến lược. Tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, Washington có thể triển khai mạng lưới tên lửa chống hạm, drone trên không và phương tiện tự hành dưới biển để tạo sức răn đe trước các hành động quân sự của Trung Quốc.
Cuộc xung đột với Iran là lời cảnh báo rằng mô hình tác chiến truyền thống của Mỹ đang cần thay đổi. Washington cần nhanh chóng thích nghi trước khi những điểm yếu hiện tại bị phơi bày trong một cuộc đối đầu lớn hơn.
Bloomberg