Liệu một thoả thuận ngừng bắn có thể được hoàn thành ở Gaza, trước cuộc bầu cử tổng thống Mỹ?

Trên thực tế, các quan chức Mỹ đã đưa ra trong vài tháng qua, về một thỏa thuận đã gần như hoàn thành. Khi tổng thống Joe Biden phát biểu: "Chúng ta sắp đạt được thỏa thuận" 10 ngày trước, ông đã ngay lập tức bị phản bác công khai bởi thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, người đã nói rõ rằng không có thỏa thuận nào đang được thực hiện: "Thật không may, không có thoả thuận nào sắp hoàn thành cả".

Chính quyền Biden đã thông minh khi bắt đầu một loạt các cuộc đàm phán cấp bách vào tháng 8, sau khi Israel tấn công Beirut và Tehran, giết chết các nhà lãnh đạo hàng đầu của Hezbollah và Hamas, cả Iran và Hezbollah đều tuyên bố sẽ trả đũa. Tehran, mong muốn tránh bị lôi kéo vào một cuộc chiến tranh rộng lớn hơn, đã lợi dụng các cuộc đàm phán mới như một cái cớ để dừng lại - tạm thời. Họ đã tuyên bố sẽ không “phá hoại” các cuộc đàm phán.

Nhưng bằng cách đóng khung các cuộc đàm phán ngừng bắn mới như một khoảnh khắc quyết định, Nhà Trắng cũng đặt ra kỳ vọng quá cao khiến quân đội Mỹ hiện đang chuẩn bị cho hậu quả từ khả năng sụp đổ của các cuộc đàm phán. Tất cả các bên liên quan từ Gaza đến Israel, Washington và Tehran đang kéo cuộc đàm phán theo những hướng khác nhau, cân nhắc hành động của họ liên quan đến cách mà các cuộc đàm phán có thể ảnh hưởng đến kết quả bầu cử ở Mỹ vào tháng 11 này.

Sự trả đũa của Iran vẫn có thể xảy ra, mặc dù Tehran không muốn làm bất cứ điều gì có thể giúp đưa Donald Trump vào Nhà Trắng. Trong khi đó, phản ứng của Hezbollah vào tháng trước, như dự kiến, đã được dàn dựng, dự báo và hạn chế. Cường độ của các cuộc đụng độ ở biên giới Lebanon-Israel đã giảm xuống kể từ đó. Hezbollah có vẻ thực dụng và kiềm chế, mặc dù cũng có phần mất khả năng răn đe - không thể khôi phục lại sự răn đe.

Đây là một “trò chơi roulette” nguy hiểm ở Trung Đông. Mỗi lần Israel vượt qua ranh giới đỏ của phe Iran, bằng các cuộc tấn công hoặc ám sát táo bạo và chỉ phải đối mặt với hỏa lực trả đũa hạn chế, họ cảm thấy được khuyến khích thử lại và tiến xa hơn. Một ngày nào đó họ sẽ tiến quá xa.

Chính quyền Biden đã tập trung cao độ vào cách đạt được lệnh ngừng bắn, hy vọng sẽ thành công về chính sách đối ngoại ở Trung Đông trước khi Biden rời Nhà Trắng. Phát biểu vào thứ Bảy, giám đốc CIA Bill Burns cho biết chính phủ đang có kế hoạch đưa ra đề xuất cuối cùng để phá vỡ bế tắc. Nhưng điều này vẫn còn đang bỏ ngỏ.

Mặc dù Biden không tái tranh cử và do đó được cho là sẽ ít bị cản trở bởi các cân nhắc chính trị, ông vẫn miễn cưỡng gây áp lực lên Netanyahu vì sợ điều đó có thể ảnh hưởng đến tỷ lệ chiến thắng mong manh của Kamala Harris. Cơ hội của bà sẽ không cải thiện nếu một cuộc xung đột khu vực bất ngờ bùng phát do vụ ám sát nhắm vào Israel hoặc một sự kiện thương vong hàng loạt từ tên lửa của Hezbollah.

Trong khi đó, Trump đã kêu gọi Israel kết thúc cuộc chiến. Ông không muốn thừa hưởng một mớ hỗn độn đang tan rã ở Trung Đông. Nhưng cũng có những báo cáo, sau đó bị cựu tổng thống và văn phòng thủ tướng Israel phủ nhận, rằng Trump đã khuyên Netanyahu không nên đạt được thỏa thuận, vì điều này sẽ có lợi cho Đảng Dân chủ.

Netanyahu không cần lời khuyên của Trump về cách làm suy yếu cơ hội của Harris. Chính quyền Biden tiếp tục đổ lỗi cho Hamas về các cuộc đàm phán bị đình trệ, nhưng gia đình của các con tin Israel đã đổ lỗi hoàn toàn cho thủ tướng Israel. Họ cáo buộc ông đã “chơi đùa” với mạng sống của những người thân yêu của họ để tiếp tục nắm quyền. Sự tức giận của họ chỉ tăng lên sau khi Hamas hành quyết sáu con tin cách đây 10 ngày, bao gồm một thanh niên người Mỹ gốc Israel. Sau khi đảm bảo chiến tranh kéo dài trong năm cuối cùng của Biden tại nhiệm, Netanyahu dường như đang giữ lại “món quà” là một thỏa thuận về con tin cho Trump.

Trong khi đó, Hamas, mặc dù đã suy yếu vẫn có thể tồn tại. Họ vẫn không khoan nhượng, vẫn hy vọng có thể kéo Iran và Hezbollah vào cuộc chiến và “đốt cháy” khu vực.

Tất cả đều đang “câu giờ”. Nhưng điều thực sự có nghĩa là họ đang “chơi trò roulette”, đánh cược rằng họ có thể kiểm soát kết quả. Hai tháng cho đến ngày bầu cử tổng thống Mỹ là khá ngắn. Nhưng đó là sự khác biệt giữa sự sống và cái chết đối với thường dân ở Gaza, ở miền nam Lebanon cùng với những con tin Israel còn lại.