Liệu Trung Quốc có đang vươn lên nhờ chính sách của Trump?

Sự suy giảm uy tín và vai trò lãnh đạo của Hoa Kỳ dưới thời Tổng thống Donald Trump đã tạo ra những khoảng trống quyền lực mà Trung Quốc đang khôn khéo tận dụng. Các quyết sách đối ngoại mang tính cô lập và gây tranh cãi của Trump, từ việc cắt giảm viện trợ quân sự cho Ukraine đến những cuộc xung đột ngoại giao với các đồng minh truyền thống, đã làm suy yếu đáng kể uy tín quốc tế của Mỹ.

Chiến lược của Trung Quốc hiện nay là định vị mình như một nhân tố ổn định và có trách nhiệm trên trường quốc tế. Thay vì hình ảnh "kẻ gây rối" trước đây, Bắc Kinh đang nỗ lực xây dựng một danh xưng mới: "tiếng nói của lý trí" trong quan hệ quốc tế. Sự thay đổi này được các chuyên gia như Dylan Loh từ Đại học Công nghệ Nanyang (Singapore) nhận định là một bước đi chiến lược nhằm tận dụng tối đa những bất ổn do chính sách của Mỹ gây ra.

Tham vọng trở thành cường quốc dẫn dắt toàn cầu của Trung Quốc dường như đang dần hiện thực hóa, với mỗi bước đi của Mỹ dường như vô tình hỗ trợ cho kế hoạch này của Bắc Kinh.

Trong bối cảnh địa chính trị toàn cầu đang chứng kiến những biến động sâu sắc, cuộc đấu trí giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ tiếp tục diễn ra trên chiến trường thương mại với những nước cờ chiến lược. Sau động thái của Tổng thống Trump tăng gấp đôi mức thuế lên 20% đối với hàng hóa Trung Quốc, Bắc Kinh đã thể hiện sự đáp trả tinh vi bằng việc áp thuế 15% lên danh mục sản phẩm nông nghiệp Mỹ quan trọng, bao gồm thịt gà, bông, đậu nành, thịt bò và trái cây.

Kỳ họp Quốc hội Nhân dân Toàn quốc trở thành bàn đấu then chốt để Chủ tịch Tập Cận Bình kiến thiết chiến lược kinh tế trong bối cảnh thách thức. Các giới chức Trung Quốc đang khẩn trương hoạch định các giải pháp kích thích nền kinh tế, với mục tiêu tăng trưởng táo bạo 5% và các chính sách thúc đẩy tiêu dùng nội địa nhằm vượt qua áp lực từ cuộc chiến thương mại.

Chiến lược mở rộng ảnh hưởng toàn cầu của Trung Quốc đang được thực thi một cách hệ thống thông qua ngoại giao kinh tế. Với vai trò đóng góp 30% tăng trưởng kinh tế toàn cầu và là đối tác thương mại hàng đầu của hơn 150 quốc gia, Bắc Kinh đang tận dụng triệt để khoảng trống địa chính trị mà Hoa Kỳ để lại.

Trung Quốc củng cố vị thế thương mại toàn cầu

Bangladesh trở thành điểm nóng minh chứng cho chiến lược ngoại giao kinh tế tinh vi của Trung Quốc. Sau quyết định cắt giảm viện trợ của Mỹ, nền kinh tế Bangladesh rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng, mở ra cơ hội cho Bắc Kinh thâm nhập. Chuyến thăm của phái đoàn 22 thành viên Bangladesh trong 10 ngày tới, mặc dù chưa có thỏa thuận cụ thể, được xem như một tín hiệu mang tính ngoại giao chiến lược, báo hiệu mối quan hệ ngày một gắn kết giữa hai quốc gia.

Trong bối cảnh địa chính trị đang chuyển dịch nhanh chóng, Trung Quốc đang thể hiện năng lực điều chỉnh chiến lược một cách linh hoạt, tận dụng mọi khoảng trống để mở rộng ảnh hưởng toàn cầu.

Chiến lược mở rộng ảnh hưởng toàn cầu của Trung Quốc đang thâm nhập sâu rộng vào các điểm nóng địa chính trị, với Ukraine là một ví dụ điển hình. Thông qua các kênh ngoại giao tinh vi, Bắc Kinh đã gián tiếp đưa ra đề xuất về một hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Nga nhằm thúc đẩy tiến trình hòa bình, thậm chí là khả năng triển khai lực lượng gìn giữ hòa bình, mặc dù vẫn giữ thái độ mập mờ không xác nhận hay bác bỏ.

Trong bối cảnh địa chính trị đang chuyển dịch nhanh chóng, châu Á trở thành điểm nóng của cuộc cạnh tranh quyền lực giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ. Các quốc gia trong khu vực phải thực hiện một sự cân bằng tinh tế giữa hợp tác kinh tế với Bắc Kinh và an ninh quốc phòng với Washington, trong một môi trường ngày càng phức tạp và bất ổn.

Các cuộc khảo sát dư luận cho thấy những thay đổi sâu sắc trong nhận thức công chúng. Tại Australia, ngày càng nhiều người coi Tổng thống Trump là mối đe dọa lớn hơn so với Chủ tịch Tập Cận Bình hay Tổng thống Putin. Ở Đông Nam Á, sự hoài nghi về cam kết của Mỹ đã gia tăng, đặc biệt là qua việc xử lý xung đột Israel-Gaza và các vấn đề nhân quyền.

Một cuộc khảo sát năm ngoái đã cho thấy xu hướng nghiêng về Trung Quốc trong lựa chọn giữa hai cường quốc. Mỗi quyết sách của Trump dường như đẩy nhanh quá trình chuyển dịch quyền lực, tạo ra những thay đổi địa chính trị chưa từng có trong vòng vài năm ngắn ngủi.

Trung Quốc dường như đã chờ đợi thời khắc lịch sử này trong nhiều thập kỷ. Với mỗi bước đi của Mỹ, Bắc Kinh đang từng bước hiện thực hóa tham vọng mở rộng ảnh hưởng toàn cầu, đặc biệt là tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Nếu xu thế này tiếp tục, vai trò của Trung Quốc trong cán cân quyền lực toàn cầu sẽ có những thay đổi đáng kể trong những năm tới.

Sự chuyển dịch quyền lực toàn cầu đang diễn ra với tốc độ chóng mặt, và Trung Quốc đang nắm bắt từng cơ hội để mở rộng ảnh hưởng. Mỗi quyết sách của Hoa Kỳ dường như vô tình tạo ra những khoảng trống mà Bắc Kinh nhanh chóng lấp đầy. Chiến lược tinh vi của Trung Quốc không chỉ là việc mở rộng ảnh hưởng kinh tế, mà còn là việc định vị mình như một nhân tố ổn định và có trách nhiệm trên trường quốc tế.

Từ Ukraine đến Bangladesh, từ Đông Nam Á đến Australia, xu thế dịch chuyển địa chính trị đang cho thấy một thực tế khách quan: trật tự thế giới cũ đang dần nhường chỗ cho một trật tự mới, với Trung Quốc đóng vai trò ngày càng quan trọng. Các quyết sách của Tổng thống Trump không chỉ làm suy yếu uy tín của Hoa Kỳ, mà còn đẩy nhanh quá trình chuyển đổi này.

Cụm từ "những thay đổi lớn chưa từng thấy trong một thế kỷ" của Chủ tịch Tập Cận Bình giờ đây không còn là một tuyên bố suông, mà đang dần trở thành hiện thực. Trung Quốc đang kiên nhẫn chờ đợi và thận trọng nắm bắt từng cơ hội, trong khi Hoa Kỳ dường như đang mất dần ảnh hưởng toàn cầu. Liệu cán cân quyền lực thế giới sẽ thay đổi hoàn toàn trong những năm tới hay không, vẫn còn là một câu hỏi lớn, nhưng một điều dường như rõ ràng: Trung Quốc đang từng bước hiện thực hóa tham vọng trở thành siêu cường dẫn dắt trật tự thế giới mới.