Nền kinh tế Nhật Bản có nguy cơ rơi vào lạm phát đình trệ

Theo dữ liệu mới nhất, kinh tế Nhật Bản đã không tăng trưởng kể từ mùa xuân năm ngoái do lạm phát đè nặng lên chi tiêu của người tiêu dùng.

GDP của Nhật Bản tiếp tục giảm trong quý I/2024

Dù có sự đồng thuận rằng kinh tế Nhật Bản sẽ phục hồi và BoJ có thể nâng lãi suất, Taro Saito, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu kinh tế tại Viện nghiên cứu NLI nhấn mạnh rằng kinh tế vẫn đang rất mong manh sau những đợt suy thoái gần đây. Việc này đòi hỏi các nhà hoạch định chính sách phải cẩn trọng trong các quyết định tiếp theo để không ảnh hưởng thêm đến sự phục hồi kinh tế.

Ông cho biết: “Nền kinh tế Nhật Bản đang trong tình trạng lạm phát đình trệ. Hầu như không có bất kỳ sự tăng trưởng nào và lạm phát đang tăng cao.” Đánh giá này trái ngược với những số liệu về lợi nhuận kỷ lục của các công ty, giá cổ phiếu tăng cao và cam kết của các công ty sẽ đưa ra mức tăng lương lớn nhất trong hơn ba thập kỷ.

GDP của Nhật Bản đã giảm 2% hàng năm trong quý I/2024. Dữ liệu sửa đổi cho thấy nền kinh tế đi ngang vào cuối năm ngoái sau đợt sụt giảm trong mùa hè.

Với lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu 2% của BoJ, tiền lương thực tế của người Nhật đã giảm trong hai năm. Chi phí sinh hoạt đã tăng với tốc độ nhanh nhất trong bốn thập kỷ vào năm ngoái, tạo ra sự thay đổi lớn đối với một quốc gia mà người mua sắm đã quen với việc giá cả giảm hoặc không thay đổi.

Đạt được mục tiêu lạm phát là mục tiêu dài hạn của các nhà hoạch định chính sách ở Nhật Bản, nhưng trong khi họ chờ đợi mức lương cao hơn thúc đẩy chi tiêu của người tiêu dùng, nguy cơ sai lầm về chính sách đẩy nền kinh tế đi sai hướng vẫn còn.

Saito cho biết: “Chi tiêu cá nhân là nguyên nhân lớn nhất dẫn đến sự trì trệ tăng trưởng”. Chi tiêu tiêu dùng của Nhật Bản đã giảm trong 4 quý liên tiếp, đây là khoảng thời gian suy thoái dài nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Sự suy thoái của nền kinh tế có thể gây khó khăn cho BoJ trong việc tìm thời điểm thích hợp để tăng lãi suất.

Tình hình kinh tế Nhật Bản trong ba quý vừa qua rất ảm đạm, lạm phát cũng như tỷ lệ thất nghiệp ở mức 2.6%, những con số này vẫn kém xa so với tình trạng lạm phát đình trệ xảy ra ở các nước phát triển vào giữa những năm 1970. Lạm phát của Mỹ vào thời điểm đó là hai con số, trong khi tỷ lệ thất nghiệp hướng tới mức 9%.

Tuy nhiên, các nhà hoạch định chính sách vẫn đang phải giải quyết các rủi ro khiến Nhật Bản suy thoái hơn bằng cách thực hiện các hành động cần thiết để hạn chế lạm phát.

Các quan chức chính phủ đã cho rằng sự sụt giảm mới nhất chỉ là tạm thời, do những tác động bất lợi của các yếu tố bao gồm động đất và sự gián đoạn của hoạt động sản xuất và kinh doanh ô tô sau vụ bê bối tại Daihatsu Motor. Yoshitaka Shindo, Bộ trưởng phụ trách phục hồi kinh tế của quốc gia, cho biết ông vẫn thấy nền kinh tế trên con đường phục hồi dần dần.

Saito cho biết: “Tuy nhiên, vẫn có rủi ro đối với chi tiêu của người tiêu dùng. Điều kiện tối thiểu là tiền lương thực tế phải chuyển biến tích cực, nhưng liệu các hộ gia đình có thực sự tăng chi tiêu hay không lại là một câu hỏi khác.”