Ông Trump muốn Israel kiềm chế sau đòn trả đũa của Iran nhằm đáp trả cuộc không kích ở Beirut

Iran từ lâu khẳng định bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào với Mỹ đều phải gắn liền với việc duy trì lệnh ngừng bắn tại Lebanon, nơi Israel phát động chiến dịch quân sự từ tháng 3 nhằm truy quét lực lượng Hezbollah được Tehran hậu thuẫn.

Tuy nhiên, trước đó cùng ngày, Israel đã tiến hành các cuộc không kích vào khu vực Beirut lần đầu tiên kể từ khi Mỹ công bố kế hoạch ngừng bắn cho Lebanon vào tuần trước.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết mục tiêu của cuộc tấn công là căn cứ không quân Ramat David gần thành phố Nazareth. Quân đội Israel xác nhận đã phát hiện tên lửa được phóng từ Iran và các hệ thống phòng không đã đánh chặn thành công.

Ông Trump, người đang nghỉ cuối tuần tại câu lạc bộ golf ở Bedminster, bang New Jersey, đã có cuộc điện đàm kéo dài gần 30 phút với ông Netanyahu, theo một quan chức Israel. Nhà Trắng và Văn phòng Thủ tướng Israel chưa đưa ra bình luận chính thức về nội dung cuộc trao đổi.

Trước đó, ông Trump nói với Axios rằng ông sẽ yêu cầu nhà lãnh đạo Israel không đáp trả quân sự.

"Israel đã tấn công và Iran cũng đã đáp trả. Chúng ta không cần thêm một cuộc tấn công nào nữa", ông Trump nói.

"Chúng ta đang rất gần một thỏa thuận cuối cùng với Iran. Đó sẽ là một thỏa thuận tốt. Tôi không muốn mọi thứ đổ vỡ vì những gì đang diễn ra lúc này."

Tuy nhiên, một nguồn tin Israel nói với Reuters rằng nước này vẫn sẽ có hành động đáp trả sau cuộc tấn công của Iran.

Ngay sau nửa đêm theo giờ địa phương, quân đội Israel ra thông báo ngắn dẫn lời Tổng tham mưu trưởng Eyal Zamir cho biết lực lượng vũ trang chưa nhận được lệnh tấn công Iran, nhưng sẽ hành động "một cách kiên quyết" nếu được chỉ đạo.

Kể từ khi các cuộc đàm phán Mỹ - Iran nhằm chấm dứt chiến tranh bắt đầu, Israel vẫn tiếp tục các chiến dịch quân sự tại Lebanon nhằm vào Hezbollah. Giới chức Israel cho rằng cuộc xung đột với Hezbollah cần được xem xét tách biệt khỏi các cuộc đàm phán ngừng bắn với Iran.

Trong khi đó, Tehran yêu cầu mọi thỏa thuận hòa bình với Mỹ phải bao gồm cả Lebanon, đồng thời cảnh báo các cuộc tấn công của Israel tại quốc gia này đang đe dọa tiến trình đàm phán.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf, người đóng vai trò quan trọng trong các cuộc đàm phán hòa bình, tuyên bố các căn cứ quân sự Mỹ và tài sản của Israel là những mục tiêu hợp pháp để đáp trả các hành động thù địch, trong đó có việc "vi phạm các thỏa thuận liên quan đến Lebanon".

Trước sự kiện ngày Chủ nhật, Iran chưa trực tiếp tấn công Israel kể từ khi lệnh ngừng bắn trong cuộc chiến rộng lớn hơn có hiệu lực vào tháng 4, dù Hezbollah vẫn tiếp tục các cuộc tấn công riêng lẻ.

Tổng thống Trump nhiều lần nhấn mạnh rằng Washington và Tehran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm chấm dứt cuộc chiến.

"Chúng tôi rất gần một thỏa thuận, nếu không tôi sẽ có những biện pháp rất mạnh", ông nói trong chương trình Meet the Press của NBC News nhân dịp cuộc xung đột bước sang ngày thứ 100.

Theo các nguồn tin, ông Trump đã nhiều lần gây sức ép buộc Israel hạn chế các cuộc tấn công tại Lebanon nhằm tạo điều kiện cho tiến trình hòa bình với Iran. Tuần trước, sau một cuộc điện đàm căng thẳng với Tổng thống Mỹ, ông Netanyahu dường như đã từ bỏ kế hoạch không kích Beirut.

Dù vậy, Israel chưa bao giờ hoàn toàn chấm dứt chiến dịch quân sự tại Lebanon. Cuộc xung đột đã khiến hàng nghìn người thiệt mạng và hàng trăm nghìn người phải rời bỏ nhà cửa.

Về phía Hezbollah, lực lượng này không tham gia các cuộc đàm phán ngừng bắn và tuyên bố sẽ không giải giáp nếu Israel chưa chấm dứt các cuộc tấn công và rút quân khỏi Lebanon.

Ông Netanyahu cho biết các cuộc không kích nhằm vào khu vực Dahiyeh ở phía nam Beirut hôm Chủ nhật được thực hiện để đáp trả các vụ phóng rocket từ Hezbollah vào lãnh thổ Israel.

Cuộc chiến khu vực rơi vào thế giằng co kể từ khi Mỹ và Israel tạm dừng các cuộc tấn công nhằm vào Iran hồi đầu tháng 4. Trong thời gian này, Tehran đã hạn chế phần lớn hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz - tuyến đường huyết mạch đối với xuất khẩu dầu mỏ Trung Đông. Mỹ cũng áp đặt các biện pháp phong tỏa đối với các cảng biển của Iran.

Dù cả Washington và Tehran đều tuyên bố đang tiến gần tới một thỏa thuận sơ bộ có thể giúp khôi phục hoạt động hàng hải qua Hormuz, hai bên vẫn liên tục thực hiện các cuộc tấn công qua lại. Những ngày gần đây, căng thẳng còn lan sang một số quốc gia Arab láng giềng có căn cứ quân sự của Mỹ.

Ông Trump khẳng định bất kỳ thỏa thuận nào cũng phải bảo đảm Iran không thể phát triển vũ khí hạt nhân. Đồng thời, ông đang chịu áp lực phải đạt được các điều khoản cứng rắn hơn thỏa thuận hạt nhân năm 2015 dưới thời cựu Tổng thống Barack Obama - thỏa thuận mà chính ông đã rút Mỹ khỏi sau đó.

Về phía Iran, các yêu cầu chính bao gồm việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt của Mỹ và quốc tế, công nhận vai trò của Tehran tại eo biển Hormuz, đồng thời giải phóng hàng tỷ USD tài sản đang bị phong tỏa ở nước ngoài.

Một nguồn tin am hiểu kế hoạch của Mỹ cho biết Washington đang cân nhắc sử dụng một phần tài sản bị phong tỏa của Iran để hỗ trợ các nước vùng Vịnh khắc phục thiệt hại do xung đột gây ra.

Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi ngày Chủ nhật tuyên bố bất kỳ hành động nào nhằm chuyển hướng sử dụng tài sản của Iran đều là bất hợp pháp và Tehran sẽ có biện pháp đáp trả thích đáng.

Trong nước, ông Netanyahu cũng đang đối mặt với sự chỉ trích từ các đối thủ chính trị liên quan đến thỏa thuận ngừng bắn mới tại Lebanon, trong bối cảnh Israel chuẩn bị bước vào mùa bầu cử quốc gia trong năm nay.