Trung Quốc gia hạn đình chiến thương mại, công bố gói kích thích kinh tế trong bối cảnh khó khăn gia tăng

Bắc Kinh tung gói kích thích mới – liệu có đủ mạnh?

Ngày 11 tháng 8, Hoa Kỳ và Trung Quốc đã tránh được một cuộc chiến thương mại gây tổn hại kinh tế khi đồng ý gia hạn đình chiến thêm 90 ngày. Trong khi các chỉ số kinh tế của Mỹ cho thấy khả năng tránh được tình trạng lạm phát đình trệ, dữ liệu mới nhất của Trung Quốc lại buộc Bắc Kinh phải hành động.

Bộ Tài chính Trung Quốc đã công bố kế hoạch kích thích nhằm thúc đẩy tiêu dùng cá nhân. Theo CN Wire: “Bộ Tài chính ban hành kế hoạch thực hiện trợ cấp lãi suất đối với các khoản vay tiêu dùng cá nhân đủ điều kiện, áp dụng từ tháng 9/2025 đến tháng 8/2026. Mức trợ cấp tối đa là 3,000 Nhân dân tệ mỗi người vay tại mỗi tổ chức cho vay. Chính sách áp dụng cho các lĩnh vực trọng điểm như ô tô, chăm sóc người cao tuổi, giáo dục, cải tạo nhà ở và đồ điện tử.”

Tuy nhiên, giới kinh tế tỏ ra thận trọng về khả năng các biện pháp này thúc đẩy vay mượn và tiêu dùng. David Scutt, chuyên gia thị trường tại Stone X và Forex.com, nhận định:
“Trung Quốc đã nói về việc kích cầu tiêu dùng suốt nhiều năm, và động thái mới nhất chỉ tập trung vào việc tiếp cận tín dụng tiêu dùng. Nhưng bạn có thể dẫn ngựa đến nước, không thể bắt nó uống – nhu cầu tín dụng phụ thuộc vào niềm tin.”

Dữ liệu kinh tế cho thấy áp lực thị trường lao động

Các chỉ số PMI sản xuất tháng 7 cùng số liệu thất nghiệp và doanh số bán lẻ tháng 6 cho thấy bức tranh kém sáng của kinh tế Trung Quốc:

• Chỉ số PMI Sản xuất Tổng hợp S&P Global giảm từ 50.4 (tháng 6) xuống 49.5 (tháng 7), dưới ngưỡng trung lập 50. Đơn hàng xuất khẩu mới giảm mạnh, giá đầu vào tăng và giá đầu ra giảm gây áp lực lên lợi nhuận, buộc doanh nghiệp cắt giảm nhân sự.
• Doanh số bán lẻ tăng 4.8% so với cùng kỳ, thấp hơn nhiều so với mức 6.4% của tháng 5.
• Tỷ lệ thất nghiệp tháng 6 giữ ở mức 5%, nhưng khảo sát PMI cho thấy tỷ lệ thất nghiệp quý III có xu hướng tăng.

Giá nhà giảm, khó khăn trong sản xuất, thị trường lao động suy yếu và việc chưa đạt thỏa thuận thương mại toàn diện với Mỹ tiếp tục ảnh hưởng tiêu cực đến niềm tin tiêu dùng.

Thất nghiệp thanh niên và tâm lý tiêu dùng thách thức mục tiêu tăng trưởng

Từ tháng 3, giới phân tích đã chỉ ra thất nghiệp thanh niên và tâm lý tiêu dùng suy giảm là những yếu tố hạn chế tác động của chính sách kích thích. Tỷ lệ thất nghiệp thanh niên giảm từ 14.9% (tháng 5) xuống 14.5% (tháng 6), nhưng vẫn ở mức cao.

Alicia Garcia Herrero, Kinh tế trưởng khu vực Châu Á – Thái Bình Dương của Natixis, nhấn mạnh:
“Người lao động sản xuất đang chịu thiệt hại trong khi xuất khẩu và kinh tế vẫn tăng trưởng bất chấp thuế quan Mỹ. Mô hình cạnh tranh này ép giá xuống, buộc giảm chi phí, tức giảm lương – đó là vòng xoáy bất lợi. Nếu xuất khẩu mà lỗ, thì không nên xuất khẩu.”

Bà cũng lưu ý rằng tỷ lệ thất nghiệp giảm không phản ánh thực tế: “Họ không bị sa thải, nhưng có thể bị nghỉ việc không lương hoặc giảm giờ làm.”

Hiện khoảng 30% lực lượng lao động Trung Quốc làm trong công nghiệp, gồm sản xuất, xây dựng và khai thác. Khó khăn trong sản xuất và bất động sản ảnh hưởng đáng kể đến thị trường việc làm. Tuy nhiên, sự phục hồi của lĩnh vực dịch vụ – chiếm gần 50% lực lượng lao động – có thể giảm áp lực. Tháng 7, chỉ số PMI Dịch vụ S&P Global tăng từ 50.6 lên 52.6, với nhu cầu, đơn hàng và tuyển dụng đều cải thiện.

Phản ứng thị trường

Tâm lý thị trường được hỗ trợ bởi việc gia hạn đình chiến thương mại và các biện pháp kích thích. Chỉ số CSI 300 và Shanghai Composite tăng lần lượt 2.96% và 3.40% trong tháng 8, nâng mức tăng từ đầu năm lên 6.68% và 10.26%. Chỉ số Hang Seng dẫn đầu với mức tăng 28.05% từ đầu năm, vượt xa Nasdaq Composite (+12.44%).