Giá dầu thô WTI lao dốc xuống dưới 90 USD khi Trump tạm dừng tấn công Iran, nhưng liệu xu hướng này có bền vững?

Diễn biến thị trường vừa qua

Phí bảo hiểm chiến tranh của dầu thô WTI vừa chịu cú điều chỉnh mạnh nhất trong nhiều tuần, và thị trường dường như đã dự báo trước diễn biến này. Gái dầu WTI lao dốc từ trên 106 USD xuống dưới 90 USD/thùng vào thứ Ba, ghi nhận mức giảm trong ngày lớn nhất kể từ khi xung đột bùng phát. Động thái này diễn ra sau khi Tổng thống Trump đăng trên Truth Social về việc tạm dừng các cuộc ném bom và tấn công vào Iran trong hai tuần. Tuy nhiên, đợt bán tháo không bắt đầu từ thông báo này. Giá đã suy yếu dần trong suốt phiên khi các nhà giao dịch, vốn đã quen với mô thức đặt hạn chót rồi gia hạn của Trump, chủ động định vị trước kịch bản này. Khi thông tin chính thức được công bố, phần lớn áp lực bán đã được phản ánh vào giá.

Feditorial.fxsstatic.com%2Fmiscelaneous%2FWTI%20Crude%20Oil%20generated%20chart-1775603076234-1775603076235.png" />

Các nhà giao dịch đã thuộc lòng kịch bản

Đây là lần thứ tư Trump đưa ra hạn chót với Iran kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng Hai. Mỗi lần đều theo cùng một kịch bản: leo thang ngôn từ, đặt hạn chót cứng rắn, đàm phán phút chót, rồi gia hạn. Đợt tạm dừng 5 ngày vào cuối tháng Ba từng khiến giá dầu WTI giảm 11% chỉ trong một phiên. Tuyên bố “ngừng bắn” ngày 1 tháng Tư cũng tạo ra cú giảm mạnh trước khi giá phục hồi trở lại. Lần này, thị trường không cần chờ thông báo chính thức. Các tin tức trước đó về nỗ lực hòa giải của Pakistan, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ đã phát tín hiệu sớm, giúp S&P 500 xóa sạch mức giảm 1.2% trong ngày trước khi Trump xác nhận tạm dừng. Giá dầu cũng đi theo quỹ đạo tương tự, giảm dần từ đỉnh trong phiên trên 106 USD trước khi lao dốc mạnh xuống vùng dưới 90 USD/thùng.

Pakistan làm trung gian hòa giải

Lệnh ngừng bắn được thiết lập thông qua vai trò trung gian của Pakistan. Trump cho biết các cuộc trao đổi với Thủ tướng Shehbaz Sharif và Thống chế Asim Munir là yếu tố then chốt, đồng thời nhấn mạnh Pakistan đã đề nghị ông kiềm chế việc triển khai “lực lượng hủy diệt” tới Iran. Thỏa thuận đi kèm điều kiện: Iran phải đảm bảo việc “mở cửa hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn” Eo biển Hormuz. Trump gọi đây là “lệnh ngừng bắn hai chiều” và cho biết đề xuất 10 điểm từ Tehran là “cơ sở khả thi” cho đàm phán. Thông báo được đưa ra ngay trước hạn chót 00:00 GMT thứ Tư, sau khi ông từng đe dọa phá hủy hạ tầng dân sự của Iran trong vòng bốn giờ.

Diễn biến giá cho thấy mức độ bị thổi phồng của dầu trong giai đoạn xung đột. Giá dầu WTI từng giao dịch dưới 58 USD vào tháng Một, trước khi chiến dịch quân sự Mỹ–Israel nhằm vào Iran bắt đầu ngày 28 tháng Hai. Việc Eo biển Hormuz bị gián đoạn đã ảnh hưởng tới khoảng 20% nguồn cung dầu vận chuyển đường biển toàn cầu, được Goldman Sachs đánh giá là cú sốc nguồn cung lớn nhất lịch sử thị trường dầu. TD Securities ước tính gần 1,000,000,000 thùng dầu và sản phẩm tinh chế có thể bị mất vào cuối tháng Tư. Dù đã giảm mạnh, giá dầu WTI vẫn cao hơn khoảng 55% so với mức trước chiến tranh. Đường cong kỳ hạn đang định giá giá dầu Brent quanh 90 USD vào tháng Tám, cho thấy kỳ vọng giảm tiếp nếu lệnh ngừng bắn được duy trì. Goldman dự báo quý 4/2026 giá dầu WTI ở mức 67 USD và giá dầu Brent 71 USD, trong khi JPMorgan trước xung đột dự báo giá dầu Brent khoảng 60 USD.

Đừng vội lạc quan

Dù thị trường đã dự báo đúng kịch bản gia hạn lần này, nhưng rủi ro vẫn còn lớn. Iran đã công khai bác bỏ đề xuất ngừng bắn 45 ngày chỉ vài giờ trước thông báo và yêu cầu chấm dứt xung đột vĩnh viễn, bồi thường chiến tranh và dỡ bỏ trừng phạt. Khoảng thời gian hai tuần tạo dư địa đàm phán, nhưng khác biệt giữa các bên vẫn rất lớn. Tỷ lệ trên Polymarket cho thấy xác suất đạt được ngừng bắn vào cuối tháng Tư chỉ 22.5%, tăng lên 51.5% vào cuối tháng Sáu. Ngoài ra, thiệt hại hạ tầng tại các cơ sở vùng Vịnh đồng nghĩa với việc nguồn cung khó có thể phục hồi ngay lập tức, ngay cả khi đạt thỏa thuận hòa bình. Rapidan Energy ước tính thiệt hại ròng khoảng 630,000,000 thùng dầu và sản phẩm đến cuối tháng Sáu, sau khi tính đến các yếu tố điều chỉnh nguồn cung.

Diễn biến cần theo dõi tiếp theo

Câu hỏi then chốt là liệu khoảng “đình chiến” hai tuần này có tạo ra khác biệt so với bốn chu kỳ trước hay không. Thị trường sẽ tập trung vào việc liệu dòng chảy vận tải thực tế qua Eo biển Hormuz có được khôi phục hay không, thay vì chỉ dựa vào tín hiệu ngoại giao. Để duy trì giá dưới 90 USD/thùng, cần có sự phục hồi nguồn cung thực tế gần với mức trước chiến tranh. Thị trường đã cho thấy xu hướng bán trước theo tin tức ngừng bắn, nhưng cũng nhanh chóng đảo chiều khi ngoại giao thất bại. Nếu kịch bản lần này lặp lại, mức đỉnh 116 USD thiết lập đầu tuần có thể không phải là trần dài hạn.

Biểu đồ 15 phút giá dầu WTI