Giới siêu giàu Mỹ nên chấp nhận mức thuế lãi vốn cao hơn

Theo quan điểm của nhiều nhà kinh tế, một trong những nguyên nhân khiến bất bình đẳng gia tăng là lãi vốn được hưởng mức thuế thấp hơn thu nhập từ lao động. Trong khi tiền lương bị đánh thuế ngay lập tức, lãi vốn lại được hưởng nhiều ưu đãi về thuế và có thể trì hoãn nghĩa vụ nộp thuế trong thời gian dài.

Vấn đề càng trở nên đáng chú ý khi phần lớn tài sản tài chính tập trung vào nhóm người giàu. Hiện 10% hộ gia đình giàu nhất nước Mỹ nắm giữ hơn 90% lượng cổ phiếu niêm yết.

Lập luận truyền thống cho việc ưu đãi thuế lãi vốn là nhằm khuyến khích đầu tư. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay khi doanh nghiệp và các quỹ đầu tư đang nắm giữ lượng vốn dồi dào, thách thức không còn là thiếu vốn mà là thiếu sự tham gia rộng rãi vào quá trình sở hữu tài sản.

Vì vậy, hệ thống thuế nên được điều chỉnh để đưa thuế lãi vốn tiến gần hơn với thuế thu nhập thông thường, đồng thời sử dụng nguồn thu tăng thêm để giảm thuế cho người lao động.

Những người phản đối cho rằng mức thuế cao hơn có thể khiến nhà đầu tư trì hoãn bán tài sản và làm giảm nguồn thu ngân sách. Tuy nhiên, nhiều khoản lợi nhuận hiện nay phát sinh từ các thương vụ mua bán doanh nghiệp, IPO hoặc đầu tư tư nhân, nơi việc hiện thực hóa lợi nhuận khó có thể trì hoãn.

Nguồn thu từ cải cách thuế lãi vốn có thể được dùng để giảm thuế thu nhập cho người lao động. Điều này có thể hỗ trợ tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế, bởi người lao động thường chi tiêu phần thu nhập tăng thêm nhiều hơn so với nhà đầu tư.

Ngoài yếu tố kinh tế, còn có áp lực chính trị ngày càng lớn. Nếu chủ nghĩa tư bản không tự điều chỉnh để giảm bớt tình trạng tập trung tài sản quá mức, các cử tri có thể ủng hộ những biện pháp quyết liệt hơn như thuế tài sản hoặc các chính sách chống doanh nghiệp.

Việc tăng thuế lãi vốn chắc chắn sẽ khiến người giàu đóng góp nhiều hơn. Tuy nhiên, lựa chọn hiện nay không phải giữa thay đổi và không thay đổi, mà là giữa những cải cách dần dần nhằm duy trì tính bền vững của hệ thống kinh tế hoặc đối mặt với các biện pháp mạnh tay hơn trong tương lai.

Một quá trình tái cân bằng hợp lý có thể không xóa bỏ bất bình đẳng, nhưng sẽ giúp chứng minh rằng hệ thống vẫn có khả năng tự điều chỉnh trước khi những thay đổi bị áp đặt bởi áp lực xã hội và chính trị.