Lạm phát bán buôn Nhật Bản tăng mạnh, BoJ đứng trước áp lực nâng lãi suất giữa rủi ro kinh tế và địa chính trị

Lạm phát bán buôn tại Nhật Bản đã tăng mạnh trong tháng 3, trong khi Phó Thống đốc ngân hàng trung ương cảnh báo cần cảnh giác với nguy cơ lạm phát đình trệ, nhấn mạnh rằng áp lực giá cả gia tăng có thể thúc đẩy BoJ nâng lãi suất ngay trong tháng này.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản (JGB) kỳ hạn 5 năm đã chạm mức cao kỷ lục vào thứ Sáu, khi các dấu hiệu lạm phát lan rộng khiến thị trường định giá khoảng 60% khả năng Ngân hàng Nhật Bản sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp ngày 27–28 tháng 4.

“Chúng tôi sẽ đưa ra quyết định chính sách tiền tệ phù hợp nhất từ góc độ đạt mục tiêu lạm phát 2% một cách ổn định, đồng thời xem xét quy mô và thời điểm của các cú sốc cũng như môi trường kinh tế tại thời điểm đó,” Phó Thống đốc BoJ Ryozo Himino phát biểu trước quốc hội vào thứ Sáu.

Chỉ số giá hàng hóa doanh nghiệp (CGPI) – thước đo giá mà doanh nghiệp tính cho nhau đối với hàng hóa và dịch vụ – đã tăng 2.6% trong tháng 3 so với cùng kỳ năm trước, theo dữ liệu BoJ công bố vào thứ Sáu, cao hơn mức dự báo trung bình 2.4% của thị trường.

Mức tăng này cao hơn so với 2.1% đã điều chỉnh của tháng 2, khi các doanh nghiệp tiếp tục chuyển chi phí nguyên liệu đầu vào như kim loại, hóa chất và các nguyên liệu khác sang giá bán máy móc và thực phẩm, theo dữ liệu cho thấy.

Tính theo tháng, chỉ số này tăng 0.8% sau khi tăng 0.1% đã điều chỉnh trong tháng 2, do giá xăng, hóa chất và sản phẩm kim loại đi lên.

Một chỉ số đo lường giá nhập khẩu tính theo đồng yên cũng tăng vọt 7.9% trong tháng 3 so với cùng kỳ năm trước, sau mức tăng 2.7% đã điều chỉnh của tháng 2.

Thị trường đã biến động mạnh sau khi xung đột Iran dẫn tới việc đóng cửa Eo biển Hormuz – điểm nghẽn vận chuyển khoảng 1/5 dòng chảy dầu và khí đốt toàn cầu – khiến giá dầu thô tăng và đồng USD trú ẩn an toàn tăng giá so với yên Nhật.

Diễn biến này làm phức tạp kế hoạch tăng lãi suất của BoJ, khi vừa làm gia tăng áp lực lạm phát, vừa gây sức ép lên lợi nhuận doanh nghiệp trong một nền kinh tế phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông.

Ông cho biết ông không cho rằng Nhật Bản đang ở trạng thái lạm phát đình trệ, khi lạm phát dao động quanh mục tiêu 2% và nền kinh tế tăng trưởng vượt mức tiềm năng.

“Nhưng nếu xung đột Trung Đông kéo dài và tác động vừa làm giảm tăng trưởng vừa đẩy nhanh lạm phát, điều đó sẽ tạo ra một thế tiến thoái lưỡng nan và là thách thức lớn đối với chúng tôi,” ông Himino nói.

Lạm phát tiêu dùng cốt lõi tại Nhật Bản đã dao động quanh mục tiêu 2% của BoJ trong gần bốn năm, qua đó thúc đẩy ngân hàng trung ương duy trì định hướng tiếp tục tăng lãi suất.

Tuy nhiên, niềm tin tiêu dùng trong tháng 3 đã suy giảm với tốc độ mạnh nhất kể từ đại dịch COVID-19 năm 2020, theo một khảo sát của chính phủ, làm gia tăng áp lực lên một nền kinh tế vốn đã mong manh do chi phí nhiên liệu tăng vọt vì xung đột Trung Đông.