Làn sóng AI toàn cầu khiến Trung Quốc bớt lo ngại đồng nhân dân tệ tăng giá

Đồng nhân dân tệ đang hướng tới quý tăng thứ sáu liên tiếp so với USD, chuỗi tăng dài nhất kể từ năm 2013. Trước đây, Bắc Kinh thường phản ứng mạnh khi đồng tiền tăng giá vì lo ngại ảnh hưởng đến xuất khẩu và tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên lần này, dù nhân dân tệ lên mức cao nhất từ năm 2023 và kinh tế có dấu hiệu suy yếu, giới chức Trung Quốc vẫn chưa vội can thiệp.

Nguyên nhân chính là cấu trúc xuất khẩu của Trung Quốc đang thay đổi nhờ AI. Nếu trước đây nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào các ngành sản xuất giá rẻ như quần áo, nội thất và hàng gia dụng với biên lợi nhuận thấp, thì hiện nay nhu cầu mạnh đối với chip bán dẫn, máy chủ và thiết bị AI đang trở thành động lực xuất khẩu mới.

Nhập khẩu của Trung Quốc cũng tăng mạnh khi nước này đẩy mạnh mua chip và thiết bị sản xuất bán dẫn. Deutsche Bank cho biết những giai đoạn nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu trong quá khứ thường đi kèm với xu hướng nhân dân tệ mạnh lên.

Theo Duncan Wrigley từ Pantheon Macroeconomics, xuất khẩu Trung Quốc hiện ít nhạy cảm với biến động tỷ giá hơn trước, khiến lợi ích từ việc đồng tiền mạnh được coi trọng hơn trong chính sách tỷ giá.

Kể từ năm 2013, thặng dư thương mại của Trung Quốc đã tăng từ khoảng 260 tỷ USD lên gần 1.2 nghìn tỷ USD vào năm ngoái, ngay cả khi nhân dân tệ nhiều thời điểm suy yếu vượt mốc 7 CNY/USD.

Hiện tại, dù nhân dân tệ tăng giá, xuất khẩu Trung Quốc vẫn lập kỷ lục mới trong tháng 4. Khoảng một nửa tăng trưởng xuất khẩu đến từ chip bán dẫn và máy tính, trong khi các ngành truyền thống như quần áo và nội thất gần như đi ngang hoặc giảm.

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) cũng duy trì tỷ giá tham chiếu ở vùng mạnh nhất trong ba năm, cho thấy cơ quan này chấp nhận đồng tiền mạnh hơn. Các doanh nghiệp xuất khẩu cũng đang chuyển đổi nhiều doanh thu USD sang nhân dân tệ, phản ánh kỳ vọng đồng nội tệ sẽ tiếp tục ổn định hoặc tăng giá.

Goldman Sachs cho rằng nhân dân tệ đang bị định giá thấp hơn khoảng 20% và USD/CNY có thể giảm mạnh xuống quanh mức 6.5 trong năm tới. UBS cũng dự báo đồng tiền này còn dư địa tăng thêm 3%-4% trong những tháng tới.

Dù vậy, khả năng cao Bắc Kinh sẽ không chấp nhận một đợt tăng giá quá mạnh. Nhu cầu trong nước vẫn yếu, khủng hoảng bất động sản chưa chấm dứt và tăng trưởng toàn cầu chậm lại vẫn là các rủi ro lớn. Đồng nhân dân tệ tăng nhanh có thể gây áp lực lên lợi nhuận doanh nghiệp và việc làm, đặc biệt ở các ngành cạnh tranh cao.

PBOC đã kêu gọi doanh nghiệp và ngân hàng tăng cường phòng ngừa rủi ro tỷ giá, đồng thời khẳng định sẽ ngăn chặn các biến động quá mức của đồng nhân dân tệ.