Ngày càng nhiều quan chức BoE ủng hộ tăng lãi suất
Diệu Linh
Junior Editor
Cuộc chiến tại Iran đã tạo ra một hiện tượng hiếm thấy trong Ủy ban Chính sách Tiền tệ (MPC) của Ngân hàng Trung ương Anh (BOE): sự đồng thuận gần như tuyệt đối. Tuy nhiên, các nhà kinh tế cho rằng trạng thái này sẽ không kéo dài.
Hai quyết định liên tiếp giữ nguyên lãi suất cơ bản ở mức 3.75% kể từ sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran đã ghi nhận mức độ đồng thuận cao nhất trong MPC trong nhiều năm qua, khi chỉ xuất hiện một phiếu bất đồng trong các cuộc họp tháng 3 và tháng 4.
Tuy nhiên, tình hình có thể thay đổi trong cuộc họp tuần này, khi các nhà hoạch định chính sách phải đối mặt với bối cảnh lạm phát gia tăng trong khi nền kinh tế đang suy yếu, còn cuộc xung đột tại Trung Đông đã bước sang tháng thứ tư.
Dù giới kinh tế và thị trường đều dự báo BOE sẽ giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp ngày 18/6, các phát biểu gần đây cho thấy sự chia rẽ đang gia tăng trong MPC gồm 9 thành viên. Thống đốc Andrew Bailey cho rằng các điều kiện tài chính thắt chặt hơn đã tạo dư địa để BOE đánh giá tác động lạm phát từ cú sốc năng lượng. Trong khi đó, một số thành viên khác lo ngại thời gian không còn nhiều.
Các nhà quan sát cho rằng MPC vẫn đang chia thành hai phe giống như trước khi chiến sự bùng phát, thời điểm ông Bailey thường đóng vai trò lá phiếu quyết định trong nhiều cuộc họp sát nút.
"Tôi cho rằng chúng ta sẽ chứng kiến sự trở lại của những ranh giới quan điểm cũ," James Smith, chuyên gia kinh tế thị trường phát triển tại ING, nhận định. "Tháng 7 sẽ là thời điểm mang tính quyết định. Nếu cuộc khủng hoảng vẫn chưa có giải pháp rõ ràng vào lúc đó, câu chuyện về nguồn cung dầu sẽ trở nên căng thẳng hơn rất nhiều."
Phe hawkish có thể gia tăng ảnh hưởng
Nhà kinh tế trưởng Huw Pill hiện là thành viên duy nhất của MPC ủng hộ tăng lãi suất. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng ông có thể sẽ nhận được thêm sự ủng hộ trong cuộc họp lần này.
Loạt dữ liệu công bố hôm thứ Sáu cho thấy BOE đang đứng trước bài toán khó: cân bằng giữa tăng trưởng suy yếu và nguy cơ cú sốc giá dầu tạo ra vòng xoáy lạm phát khi doanh nghiệp tăng giá bán còn người lao động đòi hỏi mức lương cao hơn.
Số liệu chính thức cho thấy nền kinh tế Anh suy yếu trong tháng 4, trong khi khảo sát của BOE đối với mạng lưới doanh nghiệp ghi nhận tâm lý bi quan ngày càng gia tăng. Ngược lại, các hộ gia đình hiện kỳ vọng lạm phát sẽ tăng lên 4%, cao gấp đôi mục tiêu 2% của BOE.

Trong khi đó, các nhà giao dịch đã cắt giảm mạnh kỳ vọng về quy mô tăng lãi suất sau khi triển vọng đạt được thỏa thuận hòa bình tại Trung Đông giúp giá dầu giảm sâu. Thị trường hoán đổi hiện gần như không định giá khả năng BOE tăng lãi suất trong tuần này, trong khi xác suất tăng lãi suất vào tháng 7 chỉ ở mức khoảng một phần ba.
Thành viên MPC Megan Greene được đánh giá là người có khả năng cao nhất sẽ bỏ phiếu ủng hộ nâng lãi suất thêm 25 bps, sau khi gần đây bà cho rằng chính sách tiền tệ có thể cần được thắt chặt sớm hơn.
Elizabeth Martins, chuyên gia kinh tế cấp cao tại HSBC, cho biết các thành viên hawkish lâu năm khác cũng đang được theo dõi sát sao.
"Cũng có khả năng Catherine Mann và Clare Lombardelli tham gia cùng nhóm này, đồng nghĩa có thể xuất hiện tới bốn phiếu ủng hộ tăng lãi suất," bà nói. Theo bà, khoảng thời gian để đánh giá đầy đủ rủi ro từ cú sốc năng lượng là không kéo dài.
Phe dovish lo ngại nền kinh tế suy yếu
Trong khi đó, phe dovish tập trung vào những dấu hiệu suy yếu của thị trường lao động, cho rằng người lao động hiện không có nhiều sức mạnh đàm phán để yêu cầu mức tăng lương như mong muốn.
Số người chuyển việc — yếu tố thường đi kèm với mức tăng lương đáng kể — đã giảm trong ba tháng đầu năm.
Ông Bailey cho rằng BOE có thể chấp nhận lạm phát vượt mục tiêu trong một khoảng thời gian nhất định nếu các tác động vòng hai không xuất hiện.
Ngược lại, phe hawkish lo ngại doanh nghiệp sẽ chuyển chi phí năng lượng và nguyên liệu đầu vào cao hơn sang người tiêu dùng, đặc biệt trong bối cảnh biên lợi nhuận đã bị bào mòn sau cú sốc lạm phát trước đó.
Bà Catherine Mann cảnh báo sức mạnh định giá của doanh nghiệp có thể lớn hơn dự kiến, trong khi bà Clare Lombardelli dẫn các khảo sát cho thấy nhiều công ty đang có kế hoạch tăng giá để bù đắp chi phí.
Dù BOE từng đánh giá sai khi cho rằng đợt lạm phát tăng vọt năm 2022 chỉ mang tính tạm thời, một số chuyên gia vẫn tin rằng ngân hàng trung ương này có thể tránh được việc phải tiếp tục nâng lãi suất.
"Bên trong MPC có thể sẽ có một hoặc hai thành viên cho rằng lạm phát đã ở mức quá cao trong thời gian quá dài và họ không muốn đánh đổi uy tín của BOE," Karen Ward, Giám đốc chiến lược thị trường khu vực EMEA tại JP Morgan Asset Management, nhận định. "Cuộc bỏ phiếu nhiều khả năng sẽ bị chia rẽ và kết quả có thể rất sít sao."
Tuy nhiên, bà cũng cảnh báo thị trường lao động hiện đang quá yếu và việc tiếp tục tăng lãi suất có nguy cơ khiến đà suy giảm của nền kinh tế trở nên nghiêm trọng hơn.
Bloomberg