OECD cho rằng lãi suất của BoJ có thể đạt 2% vào cuối năm 2027

Trong báo cáo khảo sát kinh tế công bố ngày thứ Tư, OECD cho biết nếu lạm phát duy trì quanh mức 2%, lãi suất chính sách hiện tại của Nhật Bản vẫn đang ở vùng thấp trong khoảng được xem là trung lập đối với nền kinh tế. Tổ chức này cũng nhận định BoJ nên tiếp tục nâng lãi suất một cách từ tốn nhằm tránh nguy cơ nền kinh tế tăng trưởng quá nóng.

Đây là khảo sát đầu tiên của OECD về Nhật Bản kể từ tháng 1/2024, thời điểm lãi suất chính sách của BoJ vẫn còn nằm trong vùng âm.

Dự báo mới được đưa ra trong bối cảnh BoJ tiếp tục thu hẹp mức độ nới lỏng tiền tệ và dần tiến tới vùng lãi suất trung lập, tức mức lãi suất không còn kích thích cũng không kìm hãm hoạt động kinh tế. Trước đó, BoJ từng ước tính lãi suất trung lập danh nghĩa của Nhật Bản nằm trong khoảng từ 1.1% đến 2.5%, dù cũng nhấn mạnh mức độ bất định lớn quanh con số chính xác.

Ước tính 2% của OECD mang thiên hướng hawkish hơn so với nhiều tổ chức khác, bao gồm Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), nơi dự báo lãi suất cuối chu kỳ thắt chặt hiện tại chỉ quanh 1.5%. Mức dự báo trung vị của 49 chuyên gia kinh tế được Bloomberg khảo sát hồi tháng 4 cũng là 1.5%.

Dự báo lãi suất

OECD có quan điểm hawkish hơn về lộ trình thắt chặt của BoJ. Nguồn: OECD, IMF

Về chính sách tài khóa, OECD nhấn mạnh Nhật Bản cần xây dựng dư địa tài chính trong bối cảnh dân số già hóa, chi phí trả nợ tăng cao và nhu cầu chi tiêu cho các lĩnh vực như quốc phòng ngày càng lớn.

Tổ chức này khuyến nghị Nhật Bản nên tăng dần thuế tiêu dùng, cho rằng biện pháp này có thể tạo ra nguồn thu đáng kể nhưng ít gây tác động tiêu cực dài hạn tới tăng trưởng kinh tế. Thuế tiêu dùng tại Nhật hiện ở mức 10%, thuộc nhóm thấp nhất trong OECD.

Khuyến nghị này đi ngược với cuộc tranh luận trong nước hiện nay về khả năng tạm thời giảm thuế thực phẩm, khi Thủ tướng Sanae Takaichi đang cân nhắc các biện pháp hỗ trợ hộ gia đình trước áp lực chi phí sinh hoạt tăng cao. OECD cho rằng cách tiếp cận phù hợp hơn là hỗ trợ tăng trưởng tiền lương thực tế ổn định thay vì triển khai các gói cắt giảm thuế diện rộng vốn tốn kém và kém hiệu quả.

Báo cáo cũng cảnh báo tình trạng thiếu hụt lao động ngày càng nghiêm trọng tại Nhật Bản, đồng thời kêu gọi tăng cường sự tham gia của phụ nữ, người cao tuổi và lao động nước ngoài vào thị trường việc làm. Đặc biệt, OECD cho rằng chính phủ cần làm nhiều hơn để hỗ trợ lao động nước ngoài hòa nhập với cộng đồng địa phương, nhất là tại các khu vực nông thôn vốn thiếu kinh nghiệm và nguồn lực tiếp nhận người nhập cư.

Vấn đề nhập cư đang ngày càng trở nên nhạy cảm về mặt chính trị tại Nhật Bản trong bối cảnh chủ nghĩa dân tộc gia tăng, qua đó thúc đẩy sự ủng hộ dành cho bà Takaichi và các đảng cánh hữu. Dù số lượng lao động nước ngoài tại Nhật đã đạt mức cao kỷ lục trong năm ngoái, con số này vẫn thấp hơn đáng kể so với nhiều nền kinh tế phát triển khác.