Tân Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cảnh báo thảm hoạ kinh tế từ việc chấm dứt chính sách giảm thuế

Trong buổi điều trần xác nhận kéo dài ba giờ đồng hồ, vị tỷ phú điều hành quỹ phòng hộ - người được Trump chọn làm Bộ trưởng Tài chính tương lai - đã vạch ra kế hoạch chi tiết nhất về cách thức chính quyền mới sẽ định hình lại nền kinh tế hàng đầu thế giới.

"Chúng ta cần phải củng cố những chuỗi cung ứng đang dễ bị tổn thương trước các đối thủ chiến lược. Đồng thời, việc áp dụng các biện pháp trừng phạt phải được cân nhắc kỹ lưỡng, như một phần trong chiến lược tổng thể của chính phủ nhằm bảo vệ an ninh quốc gia. Đặc biệt quan trọng, chúng ta phải duy trì vị thế đồng USD như đồng tiền dự trữ toàn cầu," Bessent nhấn mạnh.

Ông chỉ ra rằng việc gia hạn chính sách cắt giảm thuế năm 2017 của Trump - áp dụng cho cả cá nhân và doanh nghiệp - chính là "thách thức kinh tế cấp bách nhất hiện nay". Vấn đề này được dự đoán sẽ châm ngòi cho những cuộc tranh luận nảy lửa tại Quốc hội trong năm nay. Theo Bessent, nếu không gia hạn được các khoản cắt giảm này, Hoa Kỳ sẽ đối mặt với một "thảm họa kinh tế", và như quy luật tất yếu của bất ổn tài chính, gánh nặng sẽ đổ lên vai tầng lớp trung lưu và người lao động.

Về chính sách kinh tế quốc tế, Bessent đưa ra những nhận định sắc bén, trong đó có cam kết ủng hộ các biện pháp trừng phạt mạnh mẽ đối với ngành dầu mỏ Nga, nhằm gây sức ép buộc Moscow phải thay đổi lập trường trong cuộc chiến Ukraine. "Nếu được Tổng thống Trump chỉ đạo, và như một phần trong chiến lược chấm dứt xung đột Ukraine, tôi sẽ toàn tâm ủng hộ việc tăng cường các biện pháp trừng phạt, đặc biệt nhắm vào các tập đoàn dầu mỏ lớn của Nga, đến mức buộc Liên bang Nga phải ngồi vào bàn đàm phán," ông khẳng định.

Phát biểu này của Bessent đã tức thì tác động đến thị trường dầu mỏ toàn cầu, khi các nhà giao dịch lo ngại về viễn cảnh nguồn cung dầu thô sẽ bị thắt chặt. Giá dầu Brent đã tăng vọt hơn 1 USD sau tuyên bố của ông, vượt ngưỡng 81 USD/thùng. Không chỉ vậy, chính quyền mới còn dự kiến sẽ siết chặt các biện pháp trừng phạt đối với ngành dầu mỏ Iran và Venezuela, thể hiện quyết tâm của Trump trong việc gia tăng áp lực kinh tế lên các quốc gia đối địch với Hoa Kỳ.

Kể từ chiến thắng của Trump trong cuộc bầu cử ngày 5/11, thị trường chứng khoán Mỹ đã vẽ nên một bức tranh tươi sáng. Phố Wall thể hiện sự hứng khởi trước chương trình nghị sự của ông, đặc biệt khi các CEO của những tập đoàn ngân hàng hàng đầu thế giới đều nhận định rằng niềm tin vào kế hoạch kinh tế của chính quyền mới đã thổi bùng "bản năng thị trường". Tuy nhiên, giới lãnh đạo ngân hàng cũng bày tỏ quan ngại về nguy cơ lạm phát từ chính sách đe dọa áp thuế của Trump.

Trong cuộc chất vấn tại Ủy ban Tài chính Thượng viện, Bessent đã kiên định bảo vệ các kế hoạch này. Mặc dù chưa tiết lộ thêm chi tiết mới, ông khẳng định Trump sẽ vận dụng công cụ thuế quan để đối phó với những hành vi thương mại bất công, gia tăng nguồn thu cho ngân khố Mỹ và đàm phán các thỏa thuận với các quốc gia khác.

Bessent cũng vạch ra chiến lược thúc đẩy Trung Quốc tăng cường nhập khẩu nông sản Mỹ, đặc biệt là ngô và đậu nành, tuân theo các điều khoản trong thỏa thuận mua bán mà Trump đã đạt được với Bắc Kinh nhằm hạ nhiệt căng thẳng thương mại trong nhiệm kỳ đầu của ông. Ông nhấn mạnh rằng Trump sẽ tiếp tục duy trì các biện pháp kiểm soát chặt chẽ đối với hàng hóa xuất khẩu sang Trung Quốc.

"Chúng ta cần thiết lập một hệ thống thẩm định vô cùng nghiêm ngặt đối với mọi sản phẩm có khả năng ứng dụng trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, điện toán lượng tử, giám sát và chip bán dẫn," Bessent nhấn mạnh.

Bàn về viễn cảnh kinh tế, Bessent bày tỏ niềm tin rằng lạm phát sẽ dần tiệm cận mục tiêu 2% của Fed, đồng thời cam kết chính quyền Trump sẽ tôn trọng quyền tự chủ của Fed trong việc hoạch định chính sách tiền tệ. Tuy nhiên, ông cũng bày tỏ lo ngại sâu sắc về khả năng Bộ Tài chính Mỹ có thể gặp khó khăn trong việc tận dụng "năng lực vay nợ" (borrowing capacity) khi khủng hoảng xảy ra, do tình hình tài khóa đang ngày càng xấu đi.

"Tôi thực sự lo lắng bởi vì trong lịch sử, Bộ Tài chính Hoa Kỳ đã nhiều lần được kêu gọi đứng ra cứu nguy đất nước, từ thời kỳ Nội chiến, qua cuộc Đại suy thoái, Thế chiến thứ II, cho đến gần đây nhất là Đại dịch Covid," Bessent chia sẻ. Ông kết luận: "Với thực trạng hiện nay, chúng ta khó có thể lặp lại những nỗ lực tương tự trong tương lai".