Thị trường năng lượng toàn cầu đang ở điểm chuyển mình?

Thị trường chứng khoán đã bật tăng mạnh với xu hướng "gap up" vào tối Chủ nhật khi Trump đưa ra tín hiệu cho thấy các biện pháp thuế quan dự kiến có hiệu lực từ ngày 2 tháng 4 có thể sẽ chỉ mang tính đối ứng và tập trung vào các mục tiêu cụ thể hơn.

Tuy nhiên, đà phục hồi của thị trường cổ phiếu không chỉ phản ánh yếu tố này mà còn thể hiện sự ghi nhận rằng các chính sách kinh tế của Tổng thống Trump sẽ tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong dài hạn. Về bản chất, việc dịch chuyển dòng vốn từ khu vực nhà nước sang khu vực tư nhân sẽ tạo động lực tăng trưởng đáng kể cho nền kinh tế Hoa Kỳ.

Trong tuần qua, các chỉ số sản xuất tại Hoa Kỳ đã thể hiện tín hiệu tích cực, không chỉ trong báo cáo việc làm mà còn trong các số liệu sản xuất công nghiệp. Điều này minh chứng cho những thành quả ban đầu từ các chính sách kinh tế của chính quyền Trump. Về vấn đề địa chính trị, các nguồn tin mới nhất cho biết Điện Kremlin đã tuyên bố "có sự đồng thuận chung với Hoa Kỳ và mong muốn tiến tới một giải pháp hòa bình".

Với đường lối cứng rắn của Tổng thống Trump đối với Iran thông qua các lệnh trừng phạt mới và mục tiêu nhắm đến lực lượng Houthi—nhóm phiến quân được Iran tài trợ—có vẻ như Tehran đang cân nhắc khả năng đàm phán. Theo các báo cáo mới nhất, Iran xác nhận vẫn có "lộ trình" cho các cuộc đàm phán gián tiếp với Hoa Kỳ và cánh cửa đối thoại vẫn đang mở.

Thông tin này xuất hiện sau khi Tổng thống Trump gửi thư đến Iran với thời hạn cụ thể để đạt được thỏa thuận hạt nhân với Hoa Kỳ. Có thể thấy Iran đã nhận thức được hai lựa chọn: hoặc giải quyết vấn đề thông qua đàm phán ngoại giao, hoặc đối mặt với nguy cơ các cơ sở hạt nhân của họ bị vũ khí Hoa Kỳ vô hiệu hóa.

Những diễn biến này diễn ra trong bối cảnh chính quyền Trump đang đặt an ninh năng lượng lên hàng ưu tiên quốc gia. Ngay cả Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA)—từng bị chỉ trích vì khuyến nghị thế giới giảm đầu tư vào nhiên liệu hóa thạch—hiện cũng phải công nhận rằng nhu cầu năng lượng toàn cầu sẽ tăng vọt trong tương lai.

Theo báo cáo của IEA, tốc độ tăng trưởng nhu cầu năng lượng toàn cầu năm 2024 đã tăng gần gấp đôi so với mức trung bình những năm gần đây. Cụ thể, nhu cầu năng lượng toàn cầu đã tăng trưởng với tốc độ vượt trội so với mức bình quân khi mức tiêu thụ điện năng gia tăng trên phạm vi toàn cầu—trong đó nguồn cung từ năng lượng tái tạo và khí đốt tự nhiên đáp ứng phần lớn nhu cầu bổ sung.

Dữ liệu từ IEA cho thấy nhu cầu năng lượng toàn cầu tăng 2.2% trong năm vừa qua—thấp hơn mức tăng trưởng GDP 3.2% nhưng đáng kể hơn nhiều so với mức tăng trưởng bình quân hàng năm 1.3% trong giai đoạn 2013-2023. Các thị trường mới nổi và nền kinh tế đang phát triển chiếm trên 80% tổng mức tăng nhu cầu năng lượng toàn cầu trong năm 2024, bất chấp đà tăng trưởng chậm lại tại Trung Quốc. Đáng chú ý, sau nhiều năm suy giảm, các nền kinh tế phát triển đã quay trở lại quỹ đạo tăng trưởng với nhu cầu năng lượng tăng gần 1% tổng thể.

IEA nhận định rằng "nhiệt độ kỷ lục—vốn thúc đẩy nhu cầu làm mát—đã góp phần đáng kể vào mức tăng 0.8% hàng năm trong lượng phát thải CO2 toàn cầu, đạt 37.8 tỷ tấn, làm nổi bật mối liên hệ ngày càng sâu sắc giữa ngành năng lượng, khí hậu và thời tiết. Tuy nhiên, theo báo cáo, việc triển khai công nghệ năng lượng mặt trời, gió, hạt nhân, xe điện và bơm nhiệt từ năm 2019 đến nay đã giúp giảm 2.6 tỷ tấn CO2 hàng năm, tương đương 7% tổng lượng phát thải toàn cầu.

Tại thị trường Hoa Kỳ, giá dầu đang có xu hướng leo thang khi mùa cao điểm lái xe hè đang đến gần. Theo quy luật thị trường, các nhà máy lọc dầu sẽ bắt đầu đẩy mạnh công suất và những đánh giá bi quan về nền kinh tế Hoa Kỳ sẽ dần tan biến. Mặc dù các báo cáo gần đây cho thấy niềm tin tiêu dùng suy giảm, trên thực tế, lạm phát đã bắt đầu hạ nhiệt ở một số phân khúc. Dù giá xăng có sự điều chỉnh tăng nhẹ trong tuần trước, xu hướng tổng thể vẫn nghiêng về phía giảm. Theo quy luật thị trường, giá xăng thường có xu hướng tăng khi tiến gần đến mùa lái xe hè, do đó việc gia tăng nguồn cung xăng được xem là diễn biến thông thường. Hiện tại, ngành công nghiệp đã giảm dần nguồn cung xăng pha chế mùa đông và bắt đầu tăng cường công thức xăng mùa hè, thường làm tăng giá từ 10 đến 15 cent mỗi gallon.

Mặc dù chính sách "đẩy mạnh khai thác" của Tổng thống Trump sẽ giúp kiềm chế mức tăng giá không đột biến như những năm trước, xu hướng giá dầu vẫn sẽ thiên về phía tăng. Quy luật cung-cầu vẫn là yếu tố chủ đạo quyết định giá, và nhu cầu chắc chắn sẽ được củng cố bởi một nền kinh tế đang mạnh lên.

Fox Weather dự báo nhiệt độ sẽ ôn hòa hơn, có thể dẫn đến sự điều chỉnh giảm nhẹ trong giá khí đốt tự nhiên. Thị trường vẫn đang tiêu hóa báo cáo bơm khí tiêu cực tuần trước, và dự kiến nguồn cung sẽ gia tăng trong tuần này với ước tính ban đầu là mức tăng 25 tỷ feet khối (BCF).

Dù thị trường này sẽ tiếp tục biến động, đợt điều chỉnh giảm hiện tại có thể là cơ hội tích lũy do nhu cầu tổng thể đối với khí đốt tự nhiên dự kiến sẽ duy trì mạnh mẽ trong khi sản lượng vẫn ở mức hạn chế. Một sự chuyển dịch đáng chú ý trong thị trường khí đốt tự nhiên—điều chưa từng xuất hiện trong vài năm qua: từ một thị trường dư cung về cơ bản chuyển sang trạng thái tiềm ẩn thiếu hụt khi nhìn về triển vọng trung và dài hạn.