Trump đẩy mạnh áp lực lên Powell: Cảnh báo suy thoái kinh tế nếu Fed không nhanh chóng hạ lãi suất

Đòn tấn công này nhằm trực tiếp vào Chủ tịch Fed Jerome Powell, một lần nữa làm dấy lên lo ngại về sự can thiệp chính trị vào hoạt động của ngân hàng trung ương quyền lực nhất thế giới.

Trong bài đăng đầy gay gắt trên mạng xã hội hôm thứ Hai, Tổng thống Trump khẳng định: "Hiện tại hầu như không có lạm phát", đồng thời chỉ ra xu hướng giảm của giá năng lượng và thực phẩm. Với giọng điệu mang tính đe dọa, ông tiếp tục: "Nhưng có thể có sự CHẬM LẠI của nền kinh tế trừ khi Quý Ngài Chậm Trễ một kẻ thua cuộc lớn, hạ lãi suất NGAY LẬP TỨC." Biệt danh "Quý Ngài Chậm Trễ" mà Trump gán cho Powell không chỉ phản ánh sự bất mãn cá nhân mà còn ám chỉ quan điểm cho rằng ngân hàng trung ương đang phản ứng quá chậm trước các diễn biến kinh tế.

Những phát biểu gây sốc này đã tạo ra một làn sóng hoảng loạn trên thị trường chứng khoán, với chỉ số S&P 500 lao dốc hơn 3% trong phiên giao dịch ngày thứ Hai. Các nhà đầu tư không chỉ lo ngại về khả năng xung đột giữa chính quyền và Fed mà còn đặt câu hỏi về tính độc lập của chính sách tiền tệ - một trụ cột niềm tin của hệ thống tài chính toàn cầu.

Theo những nguồn tin thân cận với vấn đề này, Trump đã thực sự thảo luận riêng với các cố vấn cao cấp về khả năng loại bỏ Powell trước khi kết thúc nhiệm kỳ, dù một số quan chức chính quyền đã mạnh mẽ phản đối ý tưởng này. Giám đốc Hội đồng Kinh tế Quốc gia Kevin Hassett xác nhận với báo giới rằng tổng thống đang nghiêm túc nghiên cứu khía cạnh pháp lý của việc sa thải chủ tịch Fed - một động thái chưa từng có tiền lệ trong lịch sử hiện đại của nền kinh tế Mỹ.

Bối cảnh của cuộc đối đầu này càng trở nên phức tạp khi xét đến dữ liệu kinh tế gần đây. Mặc dù nền kinh tế Mỹ đã tăng trưởng ở mức khá ấn tượng 2.4% trong quý IV năm ngoái, các nhà kinh tế học hàng đầu đang cảnh báo rằng chính sách thuế quan của chính quyền Trump có thể tạo ra một cú sốc kép: vừa thúc đẩy lạm phát vừa kìm hãm tăng trưởng. Đặc biệt, sự sụt giảm trong đầu tư kinh doanh và tiêu dùng do các rào cản thương mại được dự báo sẽ làm chậm đáng kể động lực phát triển vào nửa cuối năm 2025.

Về phía Fed, tiến trình đưa lạm phát về mục tiêu 2% đã gặp nhiều trở ngại. Tuy nhiên, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng Ba đã cho thấy dấu hiệu tích cực khi chỉ tăng 2.4% so với cùng kỳ năm trước, giảm nhẹ so với các tháng trước đó. Chính dữ liệu này đã khiến một số nhà phân tích và cả Trump kêu gọi Fed cắt giảm lãi suất để đón đầu bất kỳ sự suy giảm nào trong tăng trưởng.

Sự bất đồng về chính sách tiền tệ giữa Trump và Powell càng trở nên rõ nét khi đặt trong bối cảnh quốc tế. Chỉ vài ngày trước đó, Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) đã hạ lãi suất chuẩn một phần tư điểm xuống 2.25% - một động thái mà Trump đã sử dụng để chỉ trích Fed "không cắt giảm lãi suất đủ nhanh". Tuy nhiên, các chuyên gia chỉ ra rằng hai khu vực đang đối mặt với những thách thức kinh tế khác biệt: Châu Âu đang vật lộn với tăng trưởng thấp và lạm phát đã gần đạt mục tiêu, trong khi Mỹ vẫn lo ngại về áp lực giá cả dai dẳng và tác động của thuế quan lên lạm phát.

"Tôi không hài lòng với ông ấy. Tôi đã cho ông ấy biết điều đó. Và ồ, nếu tôi muốn ông ấy ra đi, ông ấy sẽ biến mất rất nhanh, tin tôi đi," Trump tuyên bố không kiềm chế trong cuộc gặp với Thủ tướng Ý Giorgia Meloni, càng làm trầm trọng thêm căng thẳng giữa Nhà Trắng và ngân hàng trung ương.

Phản ứng từ phía Powell thể hiện sự kiên định về nguyên tắc. Trong bài phát biểu gần đây tại Câu lạc bộ Kinh tế Chicago, ông nhấn mạnh rằng Fed phải đảm bảo thuế quan không gây ra vấn đề lạm phát kéo dài, đồng thời khẳng định ổn định giá cả là điều kiện tiên quyết để đạt được thị trường lao động mạnh mẽ. Với tư cách là người đứng đầu ngân hàng trung ương, Powell đã khẳng định rằng các quyết định về lãi suất sẽ dựa trên dữ liệu kinh tế toàn diện và tác động của các thay đổi chính sách chính phủ, chứ không phải áp lực từ bên ngoài.

Điểm đáng chú ý nhất trong phát biểu của Powell là nhắc nhở về khung pháp lý bảo vệ Fed: "Tính độc lập của ngân hàng trung ương là vấn đề của luật pháp, và chúng tôi không thể bị sa thải trừ khi có lý do chính đáng." Tuyên bố này không chỉ đơn thuần là một lời nhắc nhở về luật pháp mà còn là một lằn ranh đỏ được vạch ra trước áp lực chính trị ngày càng gia tăng.

Cuộc đối đầu này diễn ra vào thời điểm đặc biệt nhạy cảm, khi các nhà điều hành ngân hàng trung ương và các nhà hoạch định chính sách kinh tế từ khắp nơi trên thế giới đang chuẩn bị gặp mặt tại Washington trong các cuộc họp mùa xuân của Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới. Những cuộc thảo luận tại đây chắc chắn sẽ phải đối mặt với câu hỏi lớn về tác động của chính sách thương mại và áp lực chính trị lên các ngân hàng trung ương trong một thời đại mà tính độc lập của chúng đang bị thách thức.

Cuộc chiến giữa Trump và Powell không chỉ là vấn đề cá nhân mà còn phản ánh một cuộc đấu tranh sâu sắc hơn về kiến trúc của hệ thống tài chính toàn cầu, nơi sự phân chia quyền lực giữa chính trị và chính sách tiền tệ đang bị xem xét lại. Kết quả của cuộc đối đầu này sẽ có tác động sâu rộng không chỉ đối với nền kinh tế Mỹ mà còn với các thị trường toàn cầu trong những tháng tới.