Vì sao nghi vấn trục lợi của Trump chưa trở thành bê bối chính trị?

Chính những khó khăn kinh tế quen thuộc, thay vì các tranh cãi về lợi ích cá nhân, mới đang làm suy giảm vị thế chính trị của Trump và có thể tạo ra những thách thức lớn hơn cho ông cũng như Đảng Cộng hòa.

Theo các báo cáo tài chính bắt buộc theo luật liên bang, ông Trump kiếm được hơn 2 tỷ USD trong năm 2025, trong đó khoảng 1.4 tỷ USD đến từ World Liberty Financial – công ty tiền mã hóa của gia đình ông. Bloomberg cũng đưa tin Tổng thống tham gia giao dịch tích cực trên thị trường tài chính, với nhiều giao dịch diễn ra cùng thời điểm ông đưa ra các quyết định chính sách.

Động thái mới nhất gây chú ý là nền tảng mạng xã hội Truth Social của ông Trump bán quyền truy cập sớm vào các bài đăng có khả năng tác động đến thị trường cho các công ty Phố Wall. Dù điều này bị chỉ trích là tạo lợi thế cho giới tài chính, nguyên nhân khiến cử tri quay lưng với Trump vẫn chủ yếu là lạm phát chưa được kiểm soát, tiền lương không theo kịp giá cả và việc Mỹ tiếp tục sa lầy trong một cuộc chiến không được lòng công chúng.

Điều này trái ngược đáng kể với nhiệm kỳ đầu của ông Trump. Năm 2018, Đảng Cộng hòa chịu thất bại nặng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ dù kinh tế tăng trưởng mạnh, khi cử tri tỏ ra mệt mỏi với phong cách lãnh đạo gây tranh cãi của ông. Hiện nay, nhiều người dường như đã quen hoặc không còn quá chú ý đến những hành động đó. Thay vào đó, họ đánh giá Trump chủ yếu dựa trên tác động của các chính sách đối với cuộc sống hằng ngày.

Điều này khiến nhiều cử tri Dân chủ khó chấp nhận, bởi họ cho rằng những hoạt động kinh doanh gây tranh cãi không chỉ mang lại lợi ích cho Trump mà còn cho gia đình và các đồng minh giàu có của ông. Tuy nhiên, các chiến lược gia Dân chủ nhìn nhận vấn đề theo hướng thực tế hơn.

"Người dân từ lâu đã mặc định Donald Trump sẽ có những hành vi thiếu minh bạch", Colin Seeberger, Giám đốc chiến lược của Center for American Progress Action Fund, nhận định. "Cuối cùng, điều cử tri quan tâm vẫn là cuộc sống của họ đang tốt lên hay xấu đi."

Ở một mức độ nhất định, nhận định này phản ánh đúng thực tế.

Nhiều cử tri Cộng hòa không cho rằng Trump trục lợi từ Nhà Trắng nhiều hơn các đời tổng thống trước. Theo khảo sát của More in Common thực hiện vào tháng 6, gần một nửa cử tri từng bầu cho Trump (47%) thừa nhận ông đã theo đuổi các cơ hội kinh doanh khi còn đương chức. Tuy nhiên, 68% nhóm cử tri trung thành với phong trào MAGA lại không đồng ý với nhận định này.

Liên minh cử tri năm 2024 của ông Trump cũng chia rẽ khi được hỏi liệu ông có sử dụng cương vị tổng thống để mang lại lợi ích cho bản thân, gia đình và bạn bè nhiều hơn các tổng thống gần đây hay không. Khoảng 35% cho rằng Trump làm điều đó nhiều hơn, 34% cho rằng ít hơn và 24% đánh giá không khác biệt đáng kể. Đồng thời, 54% tin rằng động lực chính của ông là "lòng yêu nước", trong khi chỉ 16% cho rằng ông chủ yếu vì lợi ích cá nhân; 25% cho rằng cả hai yếu tố đều tồn tại.

Trump khẳng định ông không tham gia điều hành các hoạt động kinh doanh cá nhân. "Tôi chưa bao giờ trao đổi với những người quản lý số tiền đó", ông nói với các phóng viên gần đây.

Tuy nhiên, tuyên bố này khó thuyết phục khi ông Trump đã nhiều lần phá vỡ thông lệ hiện đại bằng việc không công bố hồ sơ thuế trong suốt ba chiến dịch tranh cử tổng thống. Dẫu vậy, câu hỏi quan trọng về mặt chính trị là liệu những vấn đề này có thực sự ảnh hưởng đến lá phiếu của cử tri trong cuộc bầu cử tháng 11 hay không.

Trong các chiến dịch tranh cử, cử tri luôn có những ưu tiên rõ ràng và các ứng viên thường thành công khi tập trung vào những ưu tiên đó. Năm 2026, mối quan tâm hàng đầu vẫn là chi phí sinh hoạt và nền kinh tế. Nhưng khi sự bất mãn về các vấn đề cốt lõi ngày càng gia tăng, cử tri có xu hướng xem xét toàn diện hơn về một chính trị gia. Những điều từng bị bỏ qua hoặc được chấp nhận có thể nhanh chóng trở thành nguồn cơn của sự bất mãn.

Đó là điều Đảng Cộng hòa cần lo ngại trong nỗ lực bảo vệ thế đa số mong manh tại Quốc hội. Khi cử tri ngày càng bức xúc vì giá thực phẩm và nhiên liệu leo thang, họ hoàn toàn có thể đi đến kết luận rằng việc ông Trump tận dụng Nhà Trắng như một công cụ tạo ra lợi nhuận cá nhân là điều không thể chấp nhận.