Vì sao Ông Trump ưu tiên duy trì đàm phán hơn là nhanh chóng chốt thỏa thuận?

Khi còn làm việc tại ABC, tác giả bài viết từng tham gia nhiều cuộc đàm phán với các hãng phim, công ty quản lý nghệ sĩ và diễn viên tại Hollywood. Một trong những người được đánh giá giỏi nhất là Bob Daly, cựu Chủ tịch Warner Brothers. Ông từng nói: "Tôi không chỉ thích kết quả của đàm phán mà còn thích chính quá trình đàm phán."

Theo tác giả, cách làm việc của ông Trump có nhiều điểm tương đồng. Trong nhiều tuần qua, ông liên tục thay đổi thông điệp về Iran. Có thời điểm ông tuyên bố hai bên sắp đạt được hòa bình, nhưng cũng có lúc đưa ra những cảnh báo rất cứng rắn về khả năng sử dụng sức mạnh quân sự. Những thay đổi liên tục này tạo áp lực trong quá trình thương lượng, tương tự cách các nhà đàm phán tại Hollywood thường sử dụng để gây sức ép với đối phương.

Ngay sau khi đạt được thỏa thuận sơ bộ với Iran, ông Trump tiếp tục chuyển sang đàm phán với Quốc hội về vấn đề an ninh bầu cử. Trong quá trình này, ông sử dụng việc đề cử Jay Clayton vào vị trí Giám đốc Tình báo Quốc gia như một công cụ để thúc đẩy thương lượng. Tiếp đó, chính quyền Mỹ sẽ bước vào quá trình tái đàm phán Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada (USMCA), dự kiến bắt đầu vào cuối tháng.

Theo tác giả, ông Trump dường như thích duy trì nhiều cuộc đàm phán cùng lúc và không vội kết thúc chúng. Thỏa thuận sơ bộ với Iran chỉ giải quyết một số vấn đề trước mắt, còn nội dung quan trọng nhất là chương trình hạt nhân của Tehran sẽ tiếp tục được đàm phán. Mặc dù hai bên đặt mục tiêu hoàn tất trong vòng 60 ngày, nhiều người nghi ngờ thời hạn này có thể đáp ứng được. Chính vì vậy, hai bên đã thống nhất có thể gia hạn nếu cần thiết.

USMCA cũng được xây dựng theo hướng tương tự. Khi thời hạn ngày 1/7 đến gần, các nước mới chỉ tiến hành các cuộc trao đổi ban đầu và hầu như không kỳ vọng đạt được kết quả ngay. Một số cuộc họp đã được lên lịch kéo dài sang mùa hè. Nếu chưa thống nhất được nội dung mới, hiệp định sẽ tiếp tục được gia hạn theo từng năm để các cuộc đàm phán không bị gián đoạn.

Tác giả cho rằng điều này khá giống cách hoạt động của Hollywood. Trong các hợp đồng lớn, diễn viên, đạo diễn hoặc nhà sản xuất thường yêu cầu bổ sung điều khoản cho phép họ rút khỏi hợp đồng. Mục đích là duy trì lợi thế trong đàm phán và buộc các hãng phim phải tiếp tục quan tâm đến yêu cầu của họ. Khi phát sinh bất đồng, người đại diện thường thông báo rằng nghệ sĩ có thể chấm dứt hợp đồng nếu yêu cầu không được đáp ứng. Đây là một cách tạo sức ép trong thương lượng, chứ không nhất thiết nhằm hủy bỏ hợp đồng ngay lập tức.

Theo tác giả, ông Trump đã tiếp thu khá nhiều kinh nghiệm từ ngành giải trí. Trước khi bước vào chính trường, ông từng sản xuất chương trình truyền hình thực tế The Apprentice. Trong nhiệm kỳ hiện nay, cách điều hành của ông cũng tạo ra nhiều diễn biến bất ngờ, khiến dư luận liên tục theo dõi các quyết định và tuyên bố mới.

Việc để nhiều cuộc đàm phán lớn kéo dài giúp ông Trump luôn duy trì sự chú ý của công chúng và giữ vai trò trung tâm trong các vấn đề quốc tế. Tuy nhiên, theo tác giả, điều quan trọng đối với một nhà lãnh đạo không phải là kéo dài quá trình thương lượng mà là đạt được các thỏa thuận cụ thể. Một thỏa thuận chỉ được xem là thành công khi được hoàn tất, có văn bản chính thức và các bên thực hiện đúng cam kết.

Tác giả cho rằng vẫn còn quá sớm để kết luận liệu ông Trump có thể đạt được kết quả tương tự trong các vấn đề quốc tế có mức độ phức tạp cao hay không. Một nhà sản xuất phụ tùng ô tô có nhà máy tại Mỹ, Mexico và Canada cho biết điều doanh nghiệp cần nhất trong các cuộc đàm phán về USMCA là sự ổn định và khả năng dự đoán chính sách. Đến nay, vẫn chưa rõ liệu ưu tiên của ông Trump có hoàn toàn phù hợp với mong muốn của các doanh nghiệp và những đối tượng chịu tác động trực tiếp từ các cuộc đàm phán này hay không.

Theo tác giả, điều các doanh nghiệp và người lao động kỳ vọng không phải là các cuộc đàm phán kéo dài liên tục, mà là những thỏa thuận được hoàn tất, tạo ra sự chắc chắn để họ có thể xây dựng kế hoạch đầu tư, sản xuất và kinh doanh lâu dài.