Anthropic có “kịch bản” để xử lý khủng hoảng Mythos

Phát biểu mang tính cảm thông của ông tại một bữa trưa làm việc với các nguyên thủ và lãnh đạo công nghệ được cho là phản ứng trước việc chính quyền Trump áp đặt lệnh cấm xuất khẩu với các mô hình AI mới nhất của Anthropic là Fable 5 và Mythos 5. Lệnh cấm được đưa ra với lý do các cơ chế bảo vệ có thể bị vượt qua và công cụ này tiềm ẩn rủi ro an ninh quốc gia.

Phía Anthropic phản hồi theo hướng nhất quán với lập trường đề cao nguyên tắc của mình: hãng đã vô hiệu hóa các mô hình trên phạm vi toàn cầu nhưng cho rằng chính phủ đã hiểu sai vấn đề. Theo công ty, lỗ hổng được nêu là nhỏ và cũng tồn tại trong các sản phẩm AI của doanh nghiệp khác, đồng thời cơ quan chức năng không đưa ra giải thích rõ ràng hoặc chi tiết về lệnh cấm.

Một số chuyên gia an ninh mạng hàng đầu cũng đồng tình với quan điểm này, cho rằng lập luận của Nhà Trắng còn thiếu cơ sở khi không công bố tiêu chí cụ thể. Tuy nhiên, Amodei có thể đang nhận ra rằng nội bộ chính quyền Trump không thiện cảm với những phản ứng công khai đối đầu, dù lập trường đó mang tính nguyên tắc.

Tại bữa trưa hôm thứ Tư, CEO Anthropic ngồi đối diện trực tiếp Tổng thống Trump và thể hiện thái độ hòa giải, nói rằng ông hiểu các chính phủ muốn ngăn AI rơi vào tay sai mục đích, theo một người có mặt tại cuộc họp. Ông cũng thừa nhận không ghen tị với các nhà quản lý khi phải cân bằng giữa lợi ích và rủi ro của AI.

Không ai tại bữa trưa nhắc trực tiếp đến lệnh cấm, nhưng vẫn có những động thái định vị quan điểm. CEO OpenAI Sam Altman nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đảm bảo mọi bên đều có thể tiếp cận công nghệ mạnh mẽ, đồng thời cho rằng các công cụ phòng thủ mạng nên được chia sẻ cho tất cả đối tác quốc tế có mặt, được xem như một “cú đáp nhẹ” nhằm vào Anthropic.

Anthropic hiện đang đối mặt với tình thế đơn độc. Tại một hội nghị Google Cloud diễn ra cùng tuần, các lãnh đạo Google dù có đầu tư vào Anthropic và cung cấp hạ tầng cho các mô hình AI của hãng, cũng không đứng ra bảo vệ công ty, mà coi lệnh cấm chỉ là vấn đề tuân thủ pháp lý và cho rằng Google khó rơi vào tình huống tương tự.

Sự thiếu hậu thuẫn này không gây bất ngờ, bởi Anthropic nhiều năm qua đã xây dựng thương hiệu dựa trên việc nhấn mạnh mức độ nguy hiểm của AI. Điều đó khiến Washington có thêm lý do xem các mô hình của hãng như rủi ro an ninh quốc gia, đồng thời mở ra cơ hội cho Altman mô tả đối thủ là bên “giữ công nghệ” thay vì chia sẻ.

Hiện Amodei đang ở thế khó. Nếu cố gắng “sửa” vấn đề mà Washington nêu ra, điều đó có thể vô tình làm suy yếu các lớp bảo vệ trong Mythos và Fable. Trong khi đó, lỗ hổng liên quan đến kỹ thuật “jailbreak” mà chính phủ đề cập lại là vấn đề chung của toàn ngành, vốn đã tồn tại nhiều năm.

“Chắc chắn họ có thể khắc phục lỗ hổng này và một số vấn đề khác, nhưng chỉ vài tuần sau lại xuất hiện vấn đề mới, vì đây là quá trình không ngừng,” Alex Polyakov, đồng sáng lập Adversa AI, nhận định. “Luôn sẽ có các nhà nghiên cứu tìm ra điểm yếu mới.”

Bài học rút ra là cách truyền thông mang màu sắc bi quan của Amodei, bao gồm cảnh báo AI có thể thay thế một nửa việc làm văn phòng cấp đầu vào, hiện đang tạo ra cái giá thực tế. Nó có thể đã khiến chính phủ lo ngại hơn và góp phần dẫn tới việc chặn triển khai quốc tế các mô hình chủ lực của Anthropic.

Amodei có thể tham khảo cách tiếp cận của Nvidia trong việc cải thiện quan hệ với Nhà Trắng. Khi bị hạn chế xuất khẩu sang Trung Quốc, CEO Jensen Huang đã chủ động tiếp cận chính quyền Trump, tham dự các sự kiện tại Mar-a-Lago và cam kết đầu tư lớn vào hạ tầng dữ liệu tại Mỹ, đồng thời xây dựng hình ảnh công nghệ của Nvidia như một tài sản chiến lược của Mỹ.

Ngược lại, Anthropic lại từng công khai nhấn mạnh rủi ro của AI, thậm chí kiện chính phủ liên quan đến khả năng sử dụng AI cho vũ khí tự động hoặc giám sát diện rộng. Phía chính quyền cáo buộc công ty theo đuổi “AI thiên lệch ý thức hệ” và gọi Amodei là “nhà tư tưởng cực đoan”.

Dù Anthropic không thể đưa ra các ưu đãi tài chính như Nvidia, công ty có thể thay đổi cách xây dựng thương hiệu, giảm việc nhấn mạnh yếu tố sợ hãi như rủi ro an ninh mạng, việc làm hay tương lai nhân loại. Không nhất thiết phải nhượng bộ trước một lệnh cấm mang tính áp đặt, nhưng cách tiếp cận thực dụng hơn có thể giúp giảm xung đột thay vì tiếp tục cung cấp cho đối thủ những lập luận chống lại mình.