Dầu giảm sâu sau lệnh ngừng bắn, thị trường chuyển sang risk-on ngắn hạn

Tài sản rủi ro vừa có một nhịp tăng hiếm hoi

Giá dầu thô giảm rất nhanh do phần bù rủi ro liên quan đến chiến tranh bị loại bỏ. Hợp đồng tương lai dầu Mỹ giảm tới khoảng 12%, phản ánh việc thị trường điều chỉnh lại khi nguy cơ xung đột ngay lập tức giảm xuống sau giai đoạn hai tuần giá năng lượng tăng mạnh. Với thông tin về lệnh ngừng bắn, phần bù rủi ro địa chính trị mất đi cơ sở tồn tại trong ngắn hạn. Khi chính quyền Mỹ chuyển từ khả năng leo thang sang tạm dừng xung đột trong hai tuần, giá dầu không còn bị chi phối bởi tâm lý sợ hãi mà quay trở lại phản ánh yếu tố cung cầu thực tế.

Diễn biến này đặc biệt quan trọng đối với khu vực châu Á. Giá dầu giảm giúp giảm chi phí nhập khẩu năng lượng, từ đó làm giảm áp lực lên nền kinh tế và tâm lý thị trường. Thị trường cổ phiếu không cần phải có sự chắc chắn hoàn toàn về tương lai, mà chỉ cần điều kiện bớt xấu đi để có thể phục hồi. Khi giá dầu giảm, áp lực lên lạm phát và lợi suất trái phiếu ngắn hạn cũng giảm nhẹ, tạo điều kiện để dòng vốn quay lại các tài sản rủi ro trong ngắn hạn.

Tuy nhiên, để xu hướng tích cực này duy trì, thị trường cần bằng chứng cụ thể chứ không chỉ là tuyên bố chính trị. Điều quan trọng nhất là phải thấy hoạt động vận chuyển dầu thực tế qua Eo biển Hormuz được nối lại. Nếu chưa có dấu hiệu rõ ràng về việc lưu thông hàng hóa được khôi phục, thì việc giá dầu giảm hiện tại chủ yếu phản ánh việc nhà đầu tư điều chỉnh vị thế hơn là thay đổi dài hạn trong định giá. Thị trường đang chuyển từ trạng thái định giá dựa trên rủi ro sang trạng thái chờ xác nhận thực tế, và điều này đòi hỏi dữ liệu cụ thể.

Diễn biến lần này chủ yếu liên quan đến cách thị trường phản ứng theo trình tự thời gian hơn là bản thân tiến trình ngoại giao. Trong giai đoạn trước, thị trường hoạt động như đang chờ một thời điểm quan trọng, cụ thể là hạn chót liên quan đến xung đột. Các vị thế đầu tư được xây dựng xoay quanh hai khả năng rõ ràng: tuyến vận chuyển dầu được mở lại hoặc tiếp tục bị gián đoạn. Khi thông tin mới cho thấy khả năng mở lại, thị trường chuyển từ trạng thái lo ngại gián đoạn sang trạng thái có điều kiện ổn định. Điều này giúp giảm biến động, giảm phần bù rủi ro và khiến những người đang nắm giữ vị thế bán phải đánh giá lại chiến lược của mình.

Thị trường cổ phiếu phản ứng rất nhanh với sự thay đổi này. Hợp đồng tương lai chuyển từ trạng thái yếu sang ổn định khi kịch bản xấu nhất không còn xảy ra ngay lập tức. Khoảng thời gian hai tuần không giải quyết vấn đề, nhưng đủ để dòng tiền quay lại các tài sản rủi ro và giúp nhà đầu tư xem xét lại các yếu tố cơ bản đã bị bỏ qua trong giai đoạn giá dầu tăng mạnh. Thị trường phản ứng tích cực không phải vì đã có sự chắc chắn, mà vì mức độ rủi ro đã giảm bớt trong ngắn hạn.

Giá vàng trong giai đoạn này không chỉ phản ánh nhu cầu trú ẩn an toàn mà còn phản ánh việc thị trường đánh giá lại các tác động kinh tế dài hạn. Nhà đầu tư đang xem xét chi phí mà xung đột gây ra cho nền kinh tế Mỹ và hệ thống tài chính. Điều này không chỉ là phản ứng phòng thủ trước rủi ro tức thời mà là quá trình điều chỉnh kỳ vọng về thâm hụt, chi tiêu và phần bù rủi ro dài hạn. Vì vậy, vàng phản ánh việc tích lũy chi phí và rủi ro theo thời gian hơn là phản ứng hoảng loạn ngắn hạn.

Một điểm quan trọng là ngay cả trong kịch bản tích cực nhất, giá dầu cũng khó quay lại hoàn toàn mức trước khi có xung đột. Thiệt hại cơ sở hạ tầng, căng thẳng địa chính trị và tính không chắc chắn của các thỏa thuận khiến một phần rủi ro vẫn còn tồn tại trong giá. Điều này có nghĩa là dù giá có giảm, vẫn sẽ tồn tại một mức phí bảo hiểm nhất định phản ánh nguy cơ tiềm ẩn.

Tình hình địa chính trị cũng trở nên phức tạp hơn khi Pakistan đóng vai trò trung gian. Điều này không chỉ là yếu tố bất ngờ mà còn cho thấy quá trình đàm phán liên quan đến nhiều bên với lợi ích khác nhau. Pakistan có mối quan hệ với nhiều quốc gia và có các yếu tố nội bộ riêng, nên vai trò trung gian của nước này làm cho tiến trình đàm phán trở nên khó dự đoán hơn. Điều này có thể giúp kéo dài thời gian đàm phán nhưng không đảm bảo kết quả chắc chắn.

Tổng thể, tình hình hiện tại cho thấy xung đột chưa được giải quyết mà chỉ đang tạm hoãn.

Trong ngắn hạn, kịch bản khá rõ ràng là nhà đầu tư quay lại với tài sản rủi ro, tâm lý ổn định hơn, giá dầu giảm, lợi suất giảm nhẹ và thị trường cổ phiếu phục hồi sau giai đoạn chịu áp lực. Tuy nhiên, đây chỉ là sự tạm dừng chứ không phải giải pháp lâu dài. Thị trường có thêm thời gian để điều chỉnh, nhưng vẫn thiếu sự rõ ràng về xu hướng dài hạn.

Cấu trúc thị trường đã chuyển từ trạng thái phòng thủ sang tìm kiếm cơ hội đầu tư.

Tuy nhiên, đây không phải là kết thúc của biến động mà chỉ là một giai đoạn tạm nghỉ.

Thời gian vẫn đang trôi và yếu tố quan trọng nhất vẫn là việc tuyến vận chuyển dầu có được mở lại hoàn toàn hay không. Giá dầu, dù tạm thời giảm, vẫn sẽ là yếu tố quyết định hướng đi tiếp theo của thị trường.

Kịch bản tích cực nhất

Yếu tố có thể hỗ trợ cho đà phục hồi trong ngắn hạn là thông điệp nhất quán từ phía Mỹ. Tổng thống Trump nhấn mạnh rằng các mục tiêu quân sự chính đã đạt được, điều này giúp thị trường hiểu rằng việc tạm dừng không phải do áp lực mà là một bước chuyển sau khi hoàn thành mục tiêu. Khi khả năng leo thang không còn được nhấn mạnh, nhà đầu tư có xu hướng chấp nhận rủi ro cao hơn. Nếu thông điệp này được duy trì, thị trường có thể chuyển trọng tâm từ lo ngại xung đột sang đánh giá kết quả đạt được, từ đó tạo môi trường ổn định hơn cho tài sản rủi ro trong ngắn hạn.