Dù chiến tranh Iran có kết thúc thì lạm phát vẫn dai dẳng
Diệu Linh
Junior Editor
Phản ứng của thị trường đối với thông tin về lệnh ngừng bắn hai tuần giữa Mỹ và Iran vào ngày thứ Ba là rất tích cực, thể hiện qua việc nhà đầu tư kỳ vọng rủi ro giảm xuống và điều kiện kinh tế ổn định hơn, tuy nhiên khi xem xét kỹ nội dung thỏa thuận thì có thể thấy đây chỉ là một thỏa thuận tạm thời, nhiều điều kiện quan trọng chưa được thực hiện và khả năng duy trì là không chắc chắn.
Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố lệnh ngừng bắn trên nền tảng Truth Social với điều kiện Eo biển Hormuz phải được mở lại để đảm bảo dòng chảy vận tải năng lượng, nhưng trên thực tế tuyến đường này vẫn chưa hoạt động trở lại, một quan chức Iran cho biết việc mở lại có thể diễn ra vào thứ Năm hoặc thứ Sáu trước cuộc gặp giữa Mỹ và Iran tại Pakistan, trong khi đó các hoạt động quân sự trong khu vực Trung Đông vẫn tiếp diễn và Israel tuyên bố sẽ tiếp tục tấn công Hezbollah tại Lebanon dù có thỏa thuận ngừng bắn.
Yêu cầu của Iran không khả thi
Tổng thống Trump cho rằng đề xuất mười điểm của Iran có thể được sử dụng làm cơ sở đàm phán, tuy nhiên nội dung của đề xuất này bao gồm các yêu cầu khó được chấp nhận như việc Iran tiếp tục chương trình làm giàu hạt nhân, kiểm soát và thu phí tại Eo biển Hormuz, yêu cầu dỡ bỏ toàn bộ các lệnh trừng phạt, yêu cầu Mỹ rút toàn bộ lực lượng quân sự khỏi khu vực và bồi thường toàn bộ thiệt hại chiến tranh, những điều kiện này vượt quá khả năng chấp nhận của phía Mỹ nên khó có thể đạt được thỏa thuận thực sự.
Giá dầu thô WTI đã giảm từ khoảng 106 USD xuống gần 85 USD sau khi xuất hiện thông tin về lệnh ngừng bắn, điều này khiến thị trường tài chính phản ứng tích cực và giá cổ phiếu tăng, tuy nhiên nếu so với mức khoảng 65 USD trước khi xung đột xảy ra thì giá hiện tại vẫn cao hơn khoảng 35%, cho thấy áp lực từ giá năng lượng vẫn còn lớn.
Ngoài mức giá cao, nguồn cung năng lượng cũng đang gặp vấn đề kéo dài, ngay cả khi xung đột chấm dứt hoàn toàn thì năng lực xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng của Qatar đã giảm khoảng 17%, một số quốc gia Trung Đông phải giảm sản lượng do kho chứa đã đầy và quá trình khôi phục sản xuất cũng như vận chuyển sẽ cần nhiều tháng ngay cả khi tuyến Hormuz hoạt động bình thường trở lại.
Điều này cho thấy nguồn cung vẫn bị hạn chế trong khi giá vẫn cao, do đó áp lực tăng giá trong nền kinh tế vẫn tồn tại, thay vì giảm nhanh như kỳ vọng của thị trường, lạm phát nhiều khả năng sẽ duy trì ở mức cao và có thể tiếp tục tăng, kể cả trong trường hợp xung đột không leo thang thêm.
Lạm phát không giảm, các ngân hàng trung ương sẽ tăng lãi suất
Phản ứng tích cực trong ngắn hạn của thị trường không phản ánh đầy đủ các rủi ro dài hạn, trong đó rủi ro chính là lạm phát cao hơn và sự điều chỉnh chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương.
Tại Eurozone, lạm phát tháng Ba đạt 2.5%, thấp hơn dự báo 2.7% nhưng cao hơn mức 1.9% của tháng Hai, tại Mỹ, CPI tháng Ba được dự báo ở mức 3.3% so với cùng kỳ năm trước, tăng từ mức 2.4% của tháng trước, và nhiều nền kinh tế lớn khác cũng có xu hướng lạm phát tăng trong cùng giai đoạn.
Nguồn: Reuters
RBA đã tăng lãi suất ngay cả trước khi xung đột Trung Đông xảy ra do áp lực lạm phát kéo dài, điều này cho thấy xu hướng thắt chặt chính sách không chỉ do yếu tố địa chính trị mà còn do áp lực giá đã tồn tại từ trước.
Các ngân hàng trung ương lớn như Fed đang duy trì lập trường hawkish, ngay cả những ngân hàng trung ương chưa thay đổi lãi suất cũng nhấn mạnh rằng họ sẽ tiếp tục theo dõi tình hình và sẵn sàng hành động nếu cần thiết.
Tóm lại, thị trường đang phản ứng tích cực trong ngắn hạn do kỳ vọng rủi ro giảm, nhưng các yếu tố cơ bản như giá năng lượng cao và nguồn cung bị gián đoạn cho thấy rủi ro lạm phát vẫn còn, vì vậy triển vọng dài hạn vẫn tiềm ẩn nhiều bất ổn.
fxstreet
