ECB chờ tín hiệu từ nền kinh tế, xung đột Iran làm tăng rủi ro lạm phát và suy thoái tại Eurozone

• ECB cho rằng còn quá sớm để đánh giá đầy đủ tác động kinh tế từ xung đột Iran, vì vậy các nhà hoạch định chính sách cần theo dõi dữ liệu mới và tránh phản ứng vội vàng.
• Xung đột này là một cú sốc cung điển hình khi vừa làm tăng giá năng lượng, gia tăng rủi ro lạm phát, vừa gây áp lực lên tăng trưởng vốn đã yếu của Eurozone, đặc biệt nếu xảy ra gián đoạn tại eo biển Hormuz.
• Vấn đề ECB quan tâm là liệu chi phí năng lượng cao có lan rộng sang toàn nền kinh tế và khiến lạm phát trở nên dai dẳng hay không.

Ngân hàng Trung ương châu Âu hiện chưa thể xác định rõ mức độ ảnh hưởng của cuộc chiến Iran. Theo thành viên Hội đồng Quản trị Álvaro Santos Pereira, tình hình còn quá mới nên cần quan sát thêm dữ liệu trước khi đưa ra quyết định chính sách.

Pereira cho rằng đây là cú sốc cung khiến tăng trưởng giảm trong khi lạm phát tăng, tạo ra bài toán khó cho ECB. Giá năng lượng tăng trong khi hoạt động kinh tế suy yếu khiến điều kiện kinh tế xấu đi, dù hiện tại tác động vẫn chưa đến mức nghiêm trọng.

Nền kinh tế Eurozone đang ở giữa kịch bản cơ bản và tiêu cực, với tăng trưởng khoảng 1% ngay cả trước khủng hoảng. Điều này cho thấy nền tảng tăng trưởng yếu và dễ bị tổn thương trước các cú sốc bên ngoài, đặc biệt là biến động năng lượng và rủi ro địa chính trị.

Dự báo lạm phát và tăng trưởng của ECB, nguồn: Bloomberg

ECB đang theo dõi chặt chẽ các diễn biến tại Trung Đông, nhất là nguy cơ gián đoạn tại eo biển Hormuz, yếu tố có thể ảnh hưởng trực tiếp đến giá dầu và chi phí vận chuyển. Tuy nhiên, điều ECB lo ngại hơn là hiệu ứng vòng hai, tức là khi giá cao lan sang các lĩnh vực khác và khiến lạm phát duy trì ở mức cao.

Theo Pereira, ECB chỉ nên phản ứng khi có bằng chứng rõ ràng rằng lạm phát cao đang trở nên bền vững và kỳ vọng lạm phát tăng lên. Nếu áp lực giá chỉ mang tính tạm thời, cách tiếp cận phù hợp là tiếp tục theo dõi và giữ chính sách thận trọng, đặc biệt khi thời điểm quyết định lãi suất đang đến gần.

Tỷ lệ lạm phát khu vực đồng euro, nguồn: TradingEconomics

Ngoài chính sách tiền tệ, Eurozone cần thúc đẩy cải cách cấu trúc để cải thiện tăng trưởng dài hạn, đặc biệt là hoàn thiện thị trường chung nhằm tăng khả năng chống chịu trước các cú sốc bên ngoài.

Hiện tại, ECB đang duy trì trạng thái theo dõi thận trọng. Xung đột Iran đã làm xấu đi môi trường kinh tế, nhưng mức độ ảnh hưởng vẫn chưa rõ ràng. Diễn biến trong thời gian tới và dữ liệu mới sẽ quyết định liệu đây chỉ là tác động ngắn hạn hay là áp lực lạm phát kéo dài buộc ECB phải hành động.