Nghi vấn giao dịch nội gián trước khi bài đăng của Tổng thống Trump khiến giá dầu lao dốc

Biểu đồ có thể gây nhầm lẫn do ngày giao dịch 6/5 thực tế bắt đầu từ 5 giờ chiều ngày 5/5 và kết thúc lúc 4 giờ chiều ngày 6/5. Ngoài ra, biểu đồ chỉ phản ánh giá theo từng mốc 30 phút hoặc một giờ nên không thể hiện đầy đủ mọi biến động trong ngày, nhưng vẫn cho thấy tương đối rõ diễn biến chính của thị trường.

Bất kỳ ai mở vị thế bán khống trước bài đăng của Tổng thống Trump đều có thể thu lợi nhuận đáng kể. Mức lợi nhuận phụ thuộc vào thời điểm mở và đóng vị thế. Dù rất ít người có thể thoát lệnh đúng đáy trong ngày, gần như mọi giao dịch bán khống trước bài đăng đều mang lại lợi nhuận lớn — dù đây bị xem là khoản lợi nhuận không chính đáng.

Trong bài đăng trên Truth Social, ông Trump viết rằng theo đề nghị từ Pakistan và một số quốc gia khác, cùng với “thành công quân sự to lớn” trong chiến dịch chống Iran và tiến triển hướng tới một “thỏa thuận hoàn chỉnh”, Mỹ đồng ý tạm dừng “Dự án Tự do” — tức việc di chuyển tàu qua Eo biển Hormuz — trong thời gian ngắn, dù vòng phong tỏa vẫn được duy trì đầy đủ.

Vụ việc khiến nhiều người đặt câu hỏi về khả năng thao túng thị trường. Sự gia tăng bất thường của khối lượng giao dịch trước bài đăng, cùng mức giảm mạnh của giá dầu, làm dấy lên nghi ngờ rằng đã có thông tin bị rò rỉ. Theo quan điểm của tác giả, Ủy ban Giao dịch Hợp đồng Tương lai Hàng hóa Mỹ (CFTC) hoàn toàn có thể xác định danh tính các nhà giao dịch liên quan và điều tra liệu có mối liên hệ nào với chính quyền hay không. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có tuyên bố chính thức nào được đưa ra.

Ngoài nghi vấn giao dịch nội gián, điều gây chú ý không kém là phản ứng quá mạnh của thị trường. Những người mở vị thế bán khống dường như tin chắc rằng bài đăng của ông Trump sẽ đủ sức làm rung chuyển giá dầu trên diện rộng.

Tuy nhiên, nội dung thực tế của bài đăng lại khá mơ hồ. Tổng thống Trump vẫn khẳng định sẽ tiếp tục phong tỏa, trong khi chưa có bất kỳ thỏa thuận nào đạt được với Iran. Điều này khiến nhiều người cho rằng phản ứng giảm gần 10 USD/thùng của giá dầu là quá mức.

Sau cú giảm mạnh ban đầu, thị trường cuối cùng cũng điều chỉnh trở lại và phục hồi hơn một nửa mức giảm. Trong nhiều tuần trước đó, các chuyên gia năng lượng đã cảnh báo rằng nếu có giảm giá năng lượng thì cũng cần vài tháng mới có thể xảy ra rõ rệt. Vì vậy, ngay cả mức giảm khoảng 5 USD/thùng sau bài đăng của ông Trump cũng bị đánh giá là phản ứng thái quá.

Những biến động giá cực mạnh như vậy đang làm suy giảm niềm tin của các tổ chức tài chính vào khả năng định giá công bằng của thị trường dầu thô. Khi niềm tin giảm sút, nhu cầu sử dụng hợp đồng tương lai để phòng ngừa rủi ro cũng suy yếu theo. Nếu thiếu vắng các tổ chức lớn, thị trường sẽ ngày càng bị chi phối bởi giới đầu cơ ngắn hạn thay vì đóng vai trò là công cụ quản lý rủi ro cho doanh nghiệp.

Theo quan điểm của tác giả, trách nhiệm cho biến động lần này thuộc về cả hai phía. Bài đăng của ông Trump dường như nhằm tác động đến kỳ vọng và giá dầu, trong khi các nhà giao dịch bán khống trước thời điểm công bố đã góp phần khuếch đại biến động thị trường. Những hành vi như vậy bị cho là gây tổn hại đến tính toàn vẹn của thị trường tài chính.

Vấn đề lớn hơn, theo tác giả, là Tổng thống Trump dường như không biết khi nào nên tránh đưa ra những phát ngôn có thể gây biến động thị trường — và điều đó có lẽ sẽ khó thay đổi.