Phân tích thị trường khi vàng vượt mốc 3,500 USD

Vàng không chỉ vượt nhẹ ngưỡng 3,500 USD, mà bứt phá mạnh mẽ với động lực rõ ràng. Đây không đơn thuần là một đợt tăng mang tính đầu cơ, mà phản ánh sự dịch chuyển cấu trúc đã tích lũy từ trước. Yếu tố quan trọng nhất đến từ chiến lược dự trữ tại Ấn Độ. Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ từ năm 2022 đã từ bỏ cách mua bán ngắn hạn, thay vào đó tích lũy vàng bất kể giá ở 2,000 hay 3,500 USD. Nhu cầu này mang tính quốc gia và ít phụ thuộc biến động giá. Việc cắt giảm thuế nhập khẩu từ 15% xuống 6% vào năm ngoái càng thúc đẩy xu hướng. Nhập khẩu tăng gần 50% so với năm trước, dự trữ tiến gần 880 tấn, trong khi trái phiếu kho bạc Mỹ bị bán ròng khoảng 15 tỷ USD. Đây là sự tái cấu trúc dự trữ hơn là một bước đa dạng hóa thông thường. Không chỉ Ấn Độ, mà cả Trung Quốc, Brazil và nhiều nước khác cũng đang đi theo hướng này, từng bước giảm vai trò độc tôn của đồng USD trong dự trữ toàn cầu.

Trong khi đó, tại Jackson Hole, Chủ tịch Fed Jerome Powell đã hạ giọng từ lập trường hawkish sang dovish hơn. Khi gợi ý rằng lạm phát 3% có thể được chấp nhận thay vì 2% như trước, Fed đã thừa nhận mục tiêu chống lạm phát không còn là ưu tiên tuyệt đối. Thay vào đó, trọng tâm chuyển sang hỗ trợ thị trường lao động còn mong manh. Sự điều chỉnh này làm giảm sức mạnh hình ảnh của đồng USD. Phản ứng thị trường đến ngay lập tức: vàng tăng 66 USD trong một phiên, bạc tăng mạnh, dòng tiền quay lại các tài sản rủi ro. Thông điệp rõ ràng là nếu Fed chấp nhận lạm phát cao hơn để sớm hạ lãi suất, vàng sẽ không chỉ là công cụ phòng ngừa, mà trở thành tài sản bảo hiểm trước chính sách tiền tệ Mỹ.

Dòng tiền lớn nhanh chóng nhập cuộc. Các quỹ CTAs đảo chiều, quỹ vĩ mô tăng rủi ro, và thị trường đồng loạt dịch chuyển. Nhưng Fed chỉ là một phần câu chuyện. Yếu tố còn lại mang tính địa chính trị. Việc Ấn Độ giảm nắm giữ trái phiếu chính phủ và tăng tích trữ vàng phát đi tín hiệu rằng USD không còn giữ vị trí tuyệt đối trong dự trữ quốc gia. Các cuộc họp BRICS hay SCO có thể mang tính ngoại giao, nhưng cũng phản ánh xu hướng thực tế: vàng đang nổi lên như một tài sản trung lập trong bối cảnh căng thẳng toàn cầu. Khác với dòng tiền đầu cơ dễ rút lui khi giá điều chỉnh, dòng vốn từ các ngân hàng trung ương mang tính dài hạn và ổn định.

Thời điểm tăng giá càng khiến diễn biến này đáng chú ý. Tháng 9 thường là giai đoạn giao dịch trầm lắng với nhu cầu vàng yếu đi. Thế nhưng lần này, dù chứng khoán giảm, trái phiếu đi xuống, vàng vẫn tăng mạnh. Điều đó cho thấy yếu tố mùa vụ đã bị thay thế bởi nhu cầu mang tính cấu trúc. Song song đó, thị trường trái phiếu toàn cầu phát đi cảnh báo. Lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 30 năm của Mỹ tiến gần 5%, lợi suất tại Eurozone và Nhật Bản dốc hơn, không phải vì tăng trưởng mạnh mà do rủi ro lạm phát kéo dài và nợ công phình to. Thông thường, vàng giảm khi lợi suất trái phiếu dài hạn tăng, nhưng lần này cả hai cùng tăng. Điều đó phản ánh lo ngại rằng chính sách tiền tệ đang nới lỏng quá sớm.

Do đó, đợt tăng giá hiện tại không phải kết quả ngắn hạn của thanh khoản hay kỳ vọng một lần cắt giảm lãi suất. Nó là sự giao thoa giữa nhu cầu dự trữ quốc gia bền vững và sự xoay chiều chính sách của Fed. Đó là quyết tâm của Ấn Độ tích lũy vàng bất chấp giá cả, là việc Fed hạ thấp tiêu chuẩn kiềm chế lạm phát, là cảnh báo từ thị trường trái phiếu, và là xu hướng các nước BRICS giảm USD trong dự trữ. Vàng tăng giá không chỉ vì bất ổn kinh tế, mà vì niềm tin vào các cam kết chính sách tiền tệ suy yếu, trong khi niềm tin vào vàng vẫn bền vững.

Việc vượt ngưỡng 3,500 USD không phải là biến động ngắn hạn mà là tín hiệu cho một trật tự mới. Vàng đang dần trở thành tài sản trung tâm, chứ không chỉ là công cụ phòng ngừa. Khi Fed có nguy cơ hạ lãi suất quá sớm trước khi kiểm soát được lạm phát, nỗi lo nợ công càng trầm trọng, và dòng vốn quốc gia vào vàng sẽ càng tăng. Yếu tố mùa vụ có thể vẫn còn tác động, nhưng cấu trúc thị trường đã thay đổi rõ rệt. Ở mức 3,500 USD, vàng không chỉ là một khoản đầu tư, mà là lời chất vấn đối với uy tín của chính sách tiền tệ — và hiện tại, câu trả lời chưa đủ thuyết phục.