Phương thức liên lạc phức tạp khiến đàm phán Mỹ - Iran thêm phần trì trệ

Mới đây, ông Trump cho biết một thỏa thuận có thể được ký ngay trong cuối tuần này. Tuy nhiên, Iran nhanh chóng bác bỏ thông tin này. Hãng thông tấn bán chính thức Fars cho biết giới lãnh đạo Iran chưa phê duyệt bất kỳ văn bản thỏa thuận nào với Mỹ.

Theo các quan chức và nguồn tin am hiểu vấn đề, một trong những nguyên nhân chính khiến đàm phán kéo dài là phương thức liên lạc phức tạp giữa hai bên. Thay vì các cuộc gặp trực tiếp thường xuyên, thông điệp phải được chuyển qua nhiều kênh trung gian trước khi đến được giới lãnh đạo Iran.

Các đề xuất từ Mỹ được chuyển qua các quan chức Pakistan rồi tiếp tục đến Tehran. Trong nhiều trường hợp, Iran sử dụng người đưa tin trực tiếp để bảo vệ vị trí của lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei, người được cho là đã bị thương trong giai đoạn đầu của cuộc chiến và đang được bảo vệ nghiêm ngặt trước nguy cơ bị ám sát.

Khó khăn về liên lạc trong thời chiến cũng làm tiến trình chậm lại. Theo một nhà ngoại giao, có những tin nhắn mất tới 48 giờ mới được chuyển đến nơi nhận. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Washington đôi khi phải chờ từ năm đến sáu ngày mới nhận được phản hồi từ Tehran.

Hiện hai bên chủ yếu tập trung vào việc đạt được một thỏa thuận ngừng chiến trước mắt, trong khi những vấn đề phức tạp hơn như chương trình hạt nhân của Iran, tài sản bị phong tỏa và các lệnh trừng phạt sẽ được xử lý sau.

Nhiều chuyên gia cho rằng các vấn đề này khó có thể được giải quyết chỉ thông qua các kênh trung gian. Ông Aaron David Miller, cựu cố vấn Bộ Ngoại giao Mỹ, nhận định các cuộc đàm phán về hạt nhân và trừng phạt đòi hỏi nhiều tuần hoặc nhiều tháng thương lượng trực tiếp.

Các nguồn tin cho biết Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff vẫn duy trì liên lạc bằng tin nhắn với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi. Tuy nhiên, kể từ cuộc gặp trực tiếp gần nhất tại Islamabad, hai bên chưa tổ chức thêm vòng đàm phán trực tiếp nào.

Một số nhà ngoại giao cho rằng Tehran đang cố tình kéo dài tiến trình đàm phán để gia tăng sức ép lên Nhà Trắng. Trong khi đó, các đồng minh của Mỹ như UAE và Qatar cũng đã tăng cường tiếp xúc trực tiếp với Iran nhằm thúc đẩy các cuộc thương lượng đang bị đình trệ.

Ông Dennis Ross, cựu nhà đàm phán Mỹ về Trung Đông, cho rằng mỗi khi ông Trump tuyên bố thỏa thuận đã ở rất gần, Iran lại có thêm lý do để kéo dài thời gian nhằm tạo lợi thế cho mình trên bàn thương lượng.