S&P 500 so với vàng: Tỷ lệ này đang nói gì với chúng ta?

Tỷ lệ S&P 500 so với vàng đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch và đang tiến về ngưỡng hỗ trợ quan trọng. Điều này có thể hàm ý thêm dư địa tăng giá cho kim loại quý.

Chứng khoán và vàng cùng tăng trong năm 2025. S&P 500 tăng gần 16% tính từ đầu năm và hiện cao hơn 38% so với thời điểm đáy tháng Tư khi thị trường bán tháo vì lo ngại thuế quan.

Vàng thậm chí còn vượt trội hơn, tăng gần 60% từ đầu năm đến nay.

Theo DataTrek Research, vàng đang vượt qua chứng khoán tới khoảng 1.5 độ lệch chuẩn so với mức trung bình dài hạn.

Đây là một diễn biến bất thường. Vàng thường chỉ vượt trội ở mức độ như vậy trong các giai đoạn khủng hoảng như năm 2008 hoặc thời kỳ đại dịch. Việc điều này xảy ra trong bối cảnh thị trường chứng khoán tăng mạnh là điều hết sức đặc biệt.

Như đồng sáng lập DataTrek, Nicholas Colas và Jessica Rabe nhận xét, “Hiệu suất gần đây của vàng so với S&P không chỉ bất thường ở mức độ mà còn xuất hiện sai thời điểm trong chu kỳ đầu tư.”

“Hai thập kỷ qua không có tình huống nào tương tự về hành động giá.”

Điều này cho thấy một yếu tố chung đang thúc đẩy cả chứng khoán và vàng tăng mạnh.

Yếu tố đó nhiều khả năng là lạm phát.

Hầu hết mọi người thường hiểu lạm phát là giá tiêu dùng tăng, nhưng định nghĩa cốt lõi của lạm phát là sự mở rộng nguồn cung tiền và tín dụng. Một trong các hệ quả của lạm phát tiền tệ là giá tiêu dùng tăng, đồng thời nó cũng đẩy tài sản như cổ phiếu hay bất động sản đi lên.

Trên thực tế, Dow tính theo vàng đã giảm 36% kể từ năm 1939. Vì vàng là đồng tiền ổn định theo thời gian, việc định giá Dow theo vàng cho thấy phần lớn mức tăng của thị trường chứng khoán trong thế kỷ qua được thúc đẩy bởi lạm phát.

Nói cách khác, kỳ vọng Fed sẽ tiếp tục nới lỏng tiền tệ đang bơm thêm khí vào bong bóng chứng khoán và cũng là động lực đẩy vàng tăng.

Tỷ lệ S&P/Vàng đang nói gì với chúng ta?

Khi vàng tăng nhanh hơn cổ phiếu, tỷ lệ S&P 500 so với vàng đã giảm xuống quanh 1.66 — mức thấp nhất kể từ tháng 3 năm 2020.

Điều này hàm ý chứng khoán đang trở nên tương đối rẻ khi định giá bằng vàng, một hiện tượng thường xuất hiện trong suy thoái.

Theo Mike McGlone, chiến lược gia thị trường cấp cao tại Bloomberg Intelligence, “Với mức định giá gấp hơn hai lần GDP, hiệu ứng tài sản của thị trường chứng khoán Mỹ đang ở mức lớn nhất trong khoảng một thế kỷ qua.” Tuy nhiên, ông cho rằng S&P 500 đang đứng trước nguy cơ “phá vỡ mức hỗ trợ quan trọng khi so với vàng.”

Một lần nữa, chúng ta đang chứng kiến một tình huống bất thường: chứng khoán thấp khi định giá theo vàng, nhưng định giá tổng thể lại gấp 2.3 lần GDP và cổ phiếu toàn cầu. Tỷ lệ này chỉ ở mức gần 1:1 cách đây một năm. McGlone cho rằng việc quay trở lại mức trung bình — tức các tỷ lệ này giảm xuống mức phù hợp với tỷ lệ S&P/Vàng — sẽ gây tác động rất lớn.

“Việc SPX/GDP và SPX/MSCI điều chỉnh về mức hiện tại của SPX/Vàng có thể trông nhỏ trên biểu đồ, nhưng tác động giảm phát sẽ rất đáng kể.”

McGlone cũng cảnh báo rằng biến động thấp hiện tại có thể báo hiệu vàng sẽ tiếp tục vượt trội. Dựa trên VIX, biến động của thị trường vẫn rất thấp.

“Điều đáng lo là vàng chưa từng tăng nhanh như năm 2025, trong khi biến động chứng khoán lại thấp đến vậy. Việc S&P 500 suy yếu so với vàng dù biến động bị kìm nén cho thấy rủi ro giảm giá lớn hơn cho tỷ lệ SPX/Vàng nếu sự tự mãn của thị trường đảo chiều. Biến động luôn quay về mức trung bình; chỉ là vấn đề thời gian. Để SPX/Vàng không giảm sâu, mức biến động thấp bất thường này sẽ phải duy trì, điều mà chúng tôi cho rằng ngày càng không bền vững.”

Lần gần nhất tỷ lệ S&P/Vàng giảm xuống dưới 1.7 là vào giai đoạn đầu của Đại suy thoái. Nó từng tiến sát mức này trong suy thoái do đại dịch nhưng đã giữ được hỗ trợ.

Tóm lại, tỷ lệ giảm cho thấy đợt tăng giá của chứng khoán có thể đang đến hồi kết, với khả năng cổ phiếu giảm thêm kéo tỷ lệ này xuống thấp hơn nữa.

Nói cách khác, bong bóng thị trường chứng khoán có thể đang chuẩn bị vỡ khi vàng tiếp tục xu hướng đi lên.