Tổng thống Trump đối mặt thử thách lớn trong bài phát biểu Liên bang nhiệm kỳ hai

Tình hình hiện tại cho thấy nhiều khó khăn. Có khả năng đây sẽ là bài diễn văn Liên bang đầu tiên diễn ra trong thời gian chính phủ liên bang đóng cửa một phần. Bộ An ninh Nội địa (DHS) chưa được cấp ngân sách do hai đảng chưa đạt được thỏa thuận về hoạt động của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE). Điều này đồng nghĩa với việc một số cơ quan không có đủ kinh phí để hoạt động bình thường.

Ngoài ra, một cuộc khảo sát của Washington Post công bố cuối tuần qua cho thấy 60% người Mỹ không hài lòng với cách ông Trump điều hành đất nước. Tuần trước, Tòa án Tối cao đã bác bỏ chính sách thuế quan toàn diện mà ông đề xuất. Quyết định này làm suy yếu một phần quan trọng trong kế hoạch kinh tế của ông trong nhiệm kỳ hai.

Nội dung được quan tâm nhất trong bài phát biểu có thể là vấn đề Iran. Theo ABC News, ông Trump đang xem xét nhiều phương án quân sự, trong đó có khả năng thực hiện một cuộc tấn công giới hạn. Mục tiêu của phương án này là tăng sức ép trong đàm phán. Nhà Trắng đã chủ động nhắc đến khả năng này để thu hút sự chú ý. Khi được hỏi liệu tổng thống có đề cập trực tiếp đến kế hoạch quân sự hay không, Thư ký báo chí Karoline Leavitt chỉ trả lời rằng công chúng sẽ sớm biết thêm thông tin trong bài phát biểu.

Về kinh tế, ông Trump gặp khó khăn trong việc thuyết phục cử tri. Chính quyền của ông đang chuẩn bị áp dụng các mức thuế thương mại mới theo Đạo luật Thương mại năm 1974. Các mức thuế này có phạm vi rộng nhưng vẫn hẹp hơn so với kế hoạch trước đó đã bị Tòa án Tối cao bác bỏ. Nhiều cử tri đánh giá thấp khả năng điều hành kinh tế của ông. Vì vậy, ông cho biết sẽ tập trung vào vấn đề “khả năng chi trả”, tức là chi phí sinh hoạt và giá cả hàng hóa. Đây là những vấn đề người dân quan tâm trực tiếp.

Chính sách di trú từng là điểm mạnh của ông Trump. Tuy nhiên, mức ủng hộ hiện đã giảm. Nguyên nhân là tháng trước, các đặc vụ di trú liên bang đã bắn chết hai công dân Mỹ. Sự việc này làm dấy lên nhiều chỉ trích và làm thay đổi thái độ của một bộ phận công chúng. Việc DHS chưa được cấp ngân sách càng khiến tình hình phức tạp hơn. Thay vì giải thích hoặc nhận trách nhiệm, Nhà Trắng cho biết ông Trump sẽ yêu cầu các nghị sĩ Dân chủ thông qua ngân sách để mở lại bộ này. Mục tiêu là chuyển áp lực chính trị sang phe đối lập.

Ngoài các vấn đề trên, ông Trump dự kiến sẽ nhắc lại những điều ông coi là thành tựu trong năm đầu của nhiệm kỳ hai. Ông có thể đề cập đến số lượng người bị trục xuất tăng cao, việc cắt giảm quy định đối với doanh nghiệp và các nỗ lực ngoại giao trong một số xung đột quốc tế. Ông nhiều khả năng sẽ kêu gọi cử tri tiếp tục ủng hộ đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử tháng 11. Điều này cho thấy bài phát biểu không chỉ mang tính báo cáo trước Quốc hội mà còn có mục đích chính trị.

Không khí chính trị xung quanh sự kiện cũng căng thẳng. Hàng chục nghị sĩ Dân chủ dự kiến không tham dự và thay vào đó tham gia một sự kiện phản đối do MoveOn.org tổ chức tại National Mall. Một số nghị sĩ Dân chủ Hạ viện mời những người từng là nạn nhân trong vụ việc liên quan đến Jeffrey Epstein đến dự với tư cách khách mời. Họ muốn gửi thông điệp phản đối tổng thống. Trong khi đó, ông Trump mời đội khúc côn cầu nam Olympic của Mỹ, đội vừa giành huy chương vàng tại Milan, đến tham dự.

Thống đốc bang Virginia, Abigail Spanberger, sẽ thay mặt đảng Dân chủ đưa ra phản hồi chính thức sau bài phát biểu. Bà từng giành chiến thắng trong cuộc bầu cử thống đốc, chuyển quyền kiểm soát bang từ đảng Cộng hòa sang đảng Dân chủ vào tháng 11 năm ngoái. Bà là nữ thống đốc đầu tiên của bang. Kết quả bầu cử đó được xem là dấu hiệu cho thấy đảng Cộng hòa có thể gặp khó khăn trong các cuộc bầu cử sắp tới.

Ông Trump cho biết bài phát biểu sẽ kéo dài vì có nhiều nội dung cần đề cập. Bài phát biểu trước Quốc hội năm ngoái kéo dài 99 phút. Hiện chưa rõ bài phát biểu tối nay có giúp cải thiện vị thế chính trị của ông hay không. Kết quả sẽ phụ thuộc vào nội dung cụ thể, đặc biệt là những gì ông nói về Iran và cách ông giải thích các vấn đề kinh tế, di trú và thuế quan.