Trung Quốc đã tiên liệu trước những xung đột hiện nay và thị trường bắt đầu phản ánh điều đó
Diệu Linh
Junior Editor
Trong ngắn hạn, dầu mỏ vẫn ảnh hưởng lớn đến lạm phát, lãi suất và tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Nhưng về dài hạn, thị trường đang dần chuyển sự chú ý sang các nguồn năng lượng thay thế. Xu hướng này cho thấy Trung Quốc đang có lợi thế nhất định trong giai đoạn chuyển đổi, và đã đi trước một bước so với nhiều nền kinh tế khác.
Trung Quốc đã nhìn thấy trước
Có những thời điểm trên thị trường khi giá không còn phản ánh tình hình hiện tại mà bắt đầu phản ánh kỳ vọng về tương lai. Đây có thể được xem là một trong những thời điểm như vậy, khi nhà đầu tư không chỉ nhìn vào diễn biến trước mắt mà còn điều chỉnh định giá dựa trên những thay đổi dài hạn. Ban đầu, giá dầu tăng chủ yếu do yếu tố rủi ro địa chính trị, nhưng hiện tại ảnh hưởng này đang lan rộng và trở thành một xu hướng dài hạn hơn. Thị trường không còn chỉ quan tâm giá dầu có thể tăng đến mức nào, mà bắt đầu tập trung vào việc trong tương lai dầu mỏ có còn giữ vai trò quan trọng như hiện nay hay không.
Trong bối cảnh đó, Trung Quốc đang ở vị trí thuận lợi. Điều này không phải vì Trung Quốc dự đoán trước xung đột, mà vì nước này đã xây dựng nền tảng công nghiệp phù hợp với xu hướng chuyển đổi năng lượng trong nhiều năm qua. Khi thế giới dần chuyển từ phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch sang điện và các nguồn năng lượng thay thế, lợi thế này trở nên rõ ràng hơn. Trong khi các công ty dầu khí tại Mỹ tăng giá theo diễn biến của dầu thô, thị trường lại ghi nhận sự tăng trưởng mạnh ở các doanh nghiệp pin và xe điện của Trung Quốc. Nguyên nhân không chỉ là giá dầu cao trong ngắn hạn mà còn do nhà đầu tư kỳ vọng rằng trong dài hạn, nhu cầu đối với các giải pháp thay thế dầu mỏ sẽ tăng lên. Dòng vốn trên thị trường cũng phản ánh xu hướng này. Tiền đang được phân bổ nhiều hơn vào các lĩnh vực như lưu trữ năng lượng, hạ tầng điện và điện khí hóa. Điều này cho thấy thị trường không chỉ phản ứng với biến động ngắn hạn mà đang chuẩn bị cho một giai đoạn phát triển mới của ngành năng lượng.
Ở chiều ngược lại, thị trường năng lượng truyền thống vẫn chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố vật lý. Eo biển Hormuz vẫn chưa hoạt động bình thường, và ngay cả khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn, hoạt động vận chuyển cũng cần thời gian để khôi phục. Các tuyến vận tải không thể trở lại ngay lập tức, và chi phí bảo hiểm cũng không giảm nhanh. Những yếu tố này khiến giá năng lượng tiếp tục chịu áp lực tăng trong ngắn hạn. Giá năng lượng cao không chỉ ảnh hưởng đến lạm phát mà còn thay đổi hành vi của người tiêu dùng và doanh nghiệp. Khi chi phí nhiên liệu tăng, các quyết định chi tiêu và đầu tư cũng thay đổi theo, thúc đẩy việc tìm kiếm các giải pháp thay thế. Đây là yếu tố quan trọng giúp đẩy nhanh quá trình chuyển đổi năng lượng.
Trong bối cảnh này, lợi thế của Trung Quốc trở nên rõ ràng hơn. Trung Quốc có quy mô lớn trong sản xuất pin, kiểm soát nhiều khâu trong chuỗi cung ứng và có năng lực sản xuất xe điện mạnh. Khi nhu cầu chuyển đổi năng lượng tăng, Trung Quốc không chỉ chịu tác động mà còn có thể tận dụng cơ hội để mở rộng thị phần. Tại châu Âu, xu hướng này đã bắt đầu thể hiện rõ khi các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc gia tăng sự hiện diện. Giá nhiên liệu cao khiến xe điện trở nên cạnh tranh hơn về chi phí sử dụng, từ đó thúc đẩy nhu cầu thực tế thay vì chỉ dựa vào chính sách hỗ trợ. Những thay đổi này không xuất phát từ các quyết định chính sách đơn lẻ mà đến từ tín hiệu giá trên thị trường, buộc các chủ thể kinh tế phải điều chỉnh hành vi.
Bên cạnh đó, một yếu tố quan trọng khác là xu hướng giá cả trong nước của Trung Quốc. Sau một thời gian dài đối mặt với áp lực giảm phát, nền kinh tế này có thể đang tiến gần đến giai đoạn ổn định hơn. Giá hàng hóa tăng đang làm chi phí sản xuất tăng theo, và điều này dần được phản ánh vào giá bán. Sự thay đổi này giúp doanh nghiệp cải thiện khả năng định giá và ổn định biên lợi nhuận. Những doanh nghiệp trước đây phải cạnh tranh bằng giá thấp có thể bắt đầu giảm áp lực thua lỗ và cải thiện kết quả kinh doanh.
Thị trường đã bắt đầu phản ánh những tín hiệu này. Một số doanh nghiệp ghi nhận sự cải thiện về lợi nhuận không chỉ nhờ nhu cầu mà còn nhờ khả năng duy trì mức giá hợp lý. Nếu Trung Quốc chuyển từ môi trường giảm phát sang lạm phát nhẹ, điều này có thể hỗ trợ tích cực cho thị trường cổ phiếu. Động lực chính không đến từ tăng trưởng mạnh mà từ việc cải thiện lợi nhuận doanh nghiệp.
Tuy nhiên, vẫn tồn tại những rủi ro. Yếu tố chính trị tiếp tục ảnh hưởng đến môi trường đầu tư tại Trung Quốc. Những động thái kiểm soát đối với doanh nghiệp và dòng vốn cho thấy nhà nước vẫn giữ vai trò can thiệp mạnh khi cần thiết. Điều này tạo ra sự cân nhắc đối với nhà đầu tư quốc tế. Một mặt, Trung Quốc có vị thế tốt trong xu hướng năng lượng mới. Mặt khác, việc đầu tư vào thị trường này đi kèm với những điều kiện và rủi ro nhất định.
Sự kết hợp giữa cơ hội và rủi ro khiến câu chuyện trở nên phức tạp hơn. Hiện tại, thị trường đang tập trung nhiều hơn vào cơ hội. Căng thẳng năng lượng không chỉ được nhìn nhận là rủi ro mà còn là yếu tố thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang các nguồn năng lượng thay thế, tái cấu trúc chuỗi cung ứng và giảm phụ thuộc vào dầu mỏ. Trong bối cảnh này, Trung Quốc không còn là bên theo sau mà đang đóng vai trò chủ động hơn trong quá trình chuyển đổi.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các thay đổi mang tính cấu trúc cần thời gian để hoàn thành. Hạ tầng năng lượng, lưới điện và hệ thống lưu trữ đều cần được đầu tư và phát triển trong dài hạn. Dầu mỏ vẫn sẽ giữ vai trò quan trọng trong ngắn hạn. Dù vậy, thị trường tài chính thường phản ánh kỳ vọng trước khi các thay đổi hoàn tất. Do đó, giá tài sản hiện tại đang phản ánh hướng đi của nền kinh tế hơn là trạng thái hiện tại. Trong ngắn hạn, dầu mỏ vẫn ảnh hưởng lớn đến lạm phát, lãi suất và tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Nhưng về dài hạn, thị trường đang dần chuyển sự chú ý sang các nguồn năng lượng thay thế.
Xu hướng này cho thấy Trung Quốc đang có lợi thế nhất định trong giai đoạn chuyển đổi, và đã đi trước một bước so với nhiều nền kinh tế khác.
fxstreet