Danske Bank: Tranh chấp xung quanh Greenland làm rạn nứt quan hệ Mỹ - EU

Tin tức lịch kinh tế

Tại Eurozone, các bộ trưởng tài chính đang tiến hành bỏ phiếu lựa chọn phó chủ tịch mới của ECB. Hai ứng viên hàng đầu gồm thống đốc ngân hàng trung ương Latvia Kazāks và cựu thống đốc ngân hàng trung ương Bồ Đào Nha, hiện là Chủ tịch Eurogroup, ông Centeno. Khuyến nghị từ cuộc bỏ phiếu này sẽ được tham vấn với Nghị viện châu Âu và Hội đồng Quản trị ECB trước khi Hội đồng châu Âu đưa ra quyết định bổ nhiệm chính thức. Việc bổ nhiệm sẽ ảnh hưởng đến cơ cấu ban điều hành gồm sáu thành viên của ECB, trong đó có bốn vị trí, bao gồm cả chủ tịch, sẽ đến hạn thay đổi trong vòng hai năm tới. Dù quyết định này có thể tạm thời làm thay đổi tương quan quan điểm trong ECB, sự đồng thuận hiện tại về việc giữ lãi suất ổn định khiến tác động lên thị trường nhìn chung là hạn chế.

Tại Thụy Điển, khảo sát kỳ vọng lạm phát quy mô nhỏ của Origo đối với các nhà giao dịch thị trường tiền tệ được công bố lúc 08:00 CET. Kỳ vọng lạm phát dài hạn trong khung 2–5 năm vẫn ổn định quanh mức 2%, trong khi kỳ vọng 1 năm thấp hơn, phản ánh tác động tạm thời của việc cắt giảm thuế VAT đối với thực phẩm sắp tới. Báo cáo này được đánh giá là trung lập đối với thị trường.

Trong tuần tới, các dữ liệu quan trọng bao gồm số liệu việc làm tháng 12 của Anh công bố vào thứ Ba và CPI vào thứ Tư. Thứ Năm, Norges Bank sẽ tổ chức một cuộc họp chính sách không định kỳ. Thứ Sáu, PMI sơ bộ tháng 1 của Eurozone, Anh và Mỹ sẽ được công bố cùng với số liệu thất nghiệp của Thụy Điển. Ngân hàng Nhật Bản được kỳ vọng sẽ giữ nguyên lãi suất chính sách trong cuộc họp sáng thứ Sáu. Ngoài ra, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi có thể công bố kế hoạch tổ chức bầu cử bất ngờ trong tuần này, với ngày 8 tháng 2 hiện đang được nhắc tới như một mốc tạm thời.

Lưu ý rằng thị trường Mỹ đóng cửa hôm nay nhân Ngày Martin Luther King Jr.

Diễn biến thị trường cuối tuần trước

Tại Trung Quốc, GDP quý 4 cùng loạt dữ liệu kinh tế hàng tháng đã được công bố. GDP tăng 4.5% so với cùng kỳ, phù hợp với kỳ vọng và giúp đạt mục tiêu tăng trưởng 5% cho năm 2025. Tuy nhiên, dữ liệu chi tiết cho thấy nền kinh tế vẫn chịu áp lực từ nhu cầu nội địa yếu và cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài. Doanh số bán lẻ tháng 12 chỉ tăng 0.9% so với cùng kỳ, giảm so với mức 1.3% trước đó. Giá nhà mới giảm 0.37% so với tháng trước, trong khi doanh số bán nhà tiếp tục suy giảm từ mức vốn đã rất thấp. Đầu tư tiếp tục yếu, giảm 3.8% tính đến tháng 12 so với mức giảm 2.6% trước đó. Ngược lại, sản xuất công nghiệp tăng từ 4.8% lên 5.2% so với cùng kỳ, cao hơn dự báo 5.0%, phản ánh sự hỗ trợ từ xuất khẩu. Tổng thể, dữ liệu cho thấy nền kinh tế hai tốc độ, mất cân đối rõ rệt và vẫn đối mặt với áp lực giảm phát kéo dài. Chỉ số giảm phát GDP trong quý 4 ở mức -0.7% so với cùng kỳ, sau mức -0.9% của quý 3. Danske Bank nhận định tình trạng này nhiều khả năng còn kéo dài sang năm 2026, do quá trình xử lý khủng hoảng bất động sản cần thời gian và tiếp tục đè nặng lên tiêu dùng. Dù Trung Quốc có thể triển khai thêm các biện pháp kích thích trong năm nay, họ cho rằng những biện pháp này vẫn chưa đủ để giải quyết tận gốc vấn đề nhà ở và cải thiện nhu cầu nội địa.

Về địa chính trị, căng thẳng xoay quanh Greenland leo thang vào thứ Bảy khi Tổng thống Trump tuyên bố áp thuế đối với hàng hóa từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Hà Lan, Phần Lan và Anh. Mức thuế khởi điểm là 10% từ ngày 1 tháng 2 và dự kiến tăng lên 25% từ ngày 1 tháng 6 nếu Mỹ không đạt được thỏa thuận mua Greenland. Trong tuyên bố chung, các quốc gia liên quan đã lên án động thái này, khẳng định sự ủng hộ đối với Đan Mạch và Greenland, đồng thời cảnh báo rủi ro nghiêm trọng đối với quan hệ xuyên Đại Tây Dương.

Trong cuộc họp khẩn cấp tại Brussels tối Chủ Nhật, các nước thành viên EU thống nhất ưu tiên đối thoại và ngoại giao với Mỹ, đồng thời trì hoãn các biện pháp trả đũa cho đến ngày 1 tháng 2 nếu thuế quan được triển khai. Nhiều phương án đã được thảo luận, bao gồm kích hoạt công cụ chống cưỡng chế ACI, hạn chế giấy phép thương mại và hạn chế quyền tiếp cận thị trường chung. EU cũng có thể kích hoạt lại gói trả đũa trị giá 93 tỷ EUR đã chuẩn bị từ năm ngoái cho các tranh chấp thương mại trước đây với Mỹ. Phản ứng của thị trường cho đến nay là tiêu cực nhưng ở mức vừa phải, phần nào phản ánh kỳ vọng rằng các mức thuế này có thể bị Tòa án Tối cao Mỹ tuyên bố là bất hợp pháp trong vài tuần tới. Sự chú ý hiện chuyển sang các cập nhật từ hội nghị thượng đỉnh đặc biệt của Hội đồng châu Âu và các diễn biến tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới trong tuần này.

Tại Mỹ, sản xuất công nghiệp phục hồi trong tháng 12 với sản lượng tăng 0.4% so với tháng trước, cao hơn dự báo 0.1%. Tỷ lệ sử dụng công suất tăng lên 76.3%, nhỉnh hơn kỳ vọng 76.0% nhưng vẫn thấp so với lịch sử. Các yếu tố như kích thích tài khóa, thuế quan và đồng USD yếu hơn đang hỗ trợ khả năng cạnh tranh của sản xuất trong nước, trong bối cảnh nhập khẩu hàng hóa giảm rõ rệt so với nhu cầu cuối cùng. Đồng thời, thâm hụt tài khoản vãng lai của Mỹ thu hẹp xuống mức thấp nhất kể từ năm 2016, dù dữ liệu bán lẻ và PCE chưa cho thấy dấu hiệu suy yếu rõ ràng của nhu cầu hàng hóa.

Trong cuộc đua cho vị trí chủ tịch Fed tiếp theo, Tổng thống Trump đã công khai ca ngợi cố vấn kinh tế Kevin Hassett tại một sự kiện ở Nhà Trắng vào thứ Sáu, khiến cuộc cạnh tranh giữa Hassett và Kevin Warsh trở nên rõ nét hơn. Tuy nhiên, thị trường hiện vẫn đánh giá Warsh là ứng viên dẫn đầu với xác suất trên 50%. Tổng thống Trump dự kiến sẽ công bố người kế nhiệm Chủ tịch Fed Powell trong vài tuần tới.

Thị trường chứng khoán

Thị trường chứng khoán tăng trưởng tích cực trong tuần trước, nối dài khởi đầu thuận lợi của năm 2026. Điểm đáng chú ý là sự mở rộng của nhóm cổ phiếu dẫn dắt, không còn tập trung vào một số ít mã như năm ngoái. Chỉ đến thứ Sáu, sau hơn hai tuần giao dịch, cổ phiếu vốn hóa lớn mới vượt trội nhẹ so với nhóm vốn hóa nhỏ. Chỉ số Russell 2000 thậm chí còn vượt trội hơn Dow Jones, Nasdaq và S&P 500 trong phiên này. Tại châu Á sáng nay, một số thị trường chứng khoán vẫn giao dịch tăng điểm, bất chấp căng thẳng địa chính trị leo thang cuối tuần. Điều này cho thấy các diễn biến địa chính trị hiện mới chỉ có tác động hạn chế tới thị trường châu Á. Hợp đồng tương lai chứng khoán châu Âu và Mỹ giảm nhẹ trong phiên sáng, với mức giảm quanh 1%, một biên độ có thể xảy ra trong nhiều phiên giao dịch thông thường. Điều này cho thấy thị trường, ít nhất ở thời điểm hiện tại, vẫn đang hấp thụ các rủi ro địa chính trị một cách tương đối bình tĩnh.

Trái phiếu và ngoại hối

Tâm điểm chú ý của thị trường sáng nay là phản ứng chính trị của EU và phản ứng của thị trường trước các đe dọa thuế quan liên quan đến Greenland từ Tổng thống Trump. Phản ứng ban đầu vẫn ở mức
tiêu cực nhưng kiểm soát được, với hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ và châu Âu giảm khoảng 1%. EUR/USD tăng khoảng 30 pip so với mức đóng cửa thứ Sáu, các đồng tiền nhạy cảm với rủi ro suy yếu nhẹ, trong khi giá kim loại quý tiếp tục đi lên.

Một nguyên nhân khiến phản ứng thị trường còn hạn chế là khả năng các mức thuế của Mỹ phải dựa trên thẩm quyền IEEPA, vốn có nguy cơ cao bị Tòa án Tối cao Mỹ tuyên bố là không hợp pháp trong vài tuần tới. Tại thời điểm hiện tại, thị trường ước tính xác suất khoảng 70% rằng SCOTUS sẽ phán quyết chống lại các biện pháp thuế quan này. Nếu kịch bản đó xảy ra, việc duy trì hoặc thay thế các mức thuế liên quan đến Greenland sẽ trở nên khó khăn hơn nhiều đối với Tổng thống Trump. Ngoài ra, thị trường cũng có thể đang đánh giá tác động kinh tế của các mức thuế là không quá lớn, dù chúng tôi thận trọng hơn với cách nhìn nhận có phần chủ quan này.