Donald Trump đạt thỏa thuận thương mại với Ấn Độ: Giảm mạnh thuế quan để đổi việc New Delhi dừng mua dầu Nga

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Hai công bố một thỏa thuận thương mại với Ấn Độ, theo đó Mỹ sẽ giảm thuế quan đối với hàng hóa nhập khẩu từ Ấn Độ xuống còn 18%, từ mức 50% trước đó. Đổi lại, Ấn Độ sẽ ngừng mua dầu của Nga và hạ thấp các rào cản thương mại.

Ông Trump công bố thỏa thuận này trên mạng xã hội sau cuộc điện đàm với Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, đồng thời cho biết Ấn Độ sẽ bắt đầu mua dầu từ Mỹ và có thể cả từ Venezuela.

Một quan chức Nhà Trắng nói với Reuters rằng Mỹ đã hủy bỏ mức thuế trừng phạt bổ sung 25% đối với toàn bộ hàng nhập khẩu từ Ấn Độ liên quan đến việc nước này mua dầu Nga. Trước đó, mức thuế này được áp thêm vào thuế đối ứng 25% của Mỹ.

Cổ phiếu niêm yết tại Mỹ của các doanh nghiệp lớn của Ấn Độ tăng mạnh sau thông tin trên. Infosys đóng cửa tăng 4.3%, Wipro tăng 6.8%, Ngân hàng HDFC tăng 4.4%, trong khi quỹ ETF iShares MSCI India tăng 3%.

Thông báo của Trump cũng góp phần cải thiện tâm lý thị trường đối với các cổ phiếu bán dẫn và trí tuệ nhân tạo, giúp các chỉ số chính của Phố Wall tăng điểm trong phiên.

Trump cho biết Thủ tướng Modi đã cam kết Ấn Độ sẽ “mua hàng Mỹ với khối lượng lớn hơn nhiều”, bao gồm hơn 500 tỷ USD năng lượng của Mỹ như than đá, cùng với công nghệ, nông sản và nhiều sản phẩm khác.

“Họ cũng sẽ tiến tới giảm thuế quan và rào cản phi thuế quan đối với Hoa Kỳ xuống mức KHÔNG,” Trump nói về phía Ấn Độ.

Trước khi Trump quay trở lại nắm quyền và nâng mạnh thuế quan của Mỹ lên mức hai chữ số vào năm ngoái, Ấn Độ là một trong những quốc gia có mức thuế cao nhất thế giới, với mức thuế danh nghĩa trung bình là 15.6% và mức thuế hiệu dụng là 8.2%, theo dữ liệu của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Thông điệp của Trump trên Truth Social chỉ cung cấp rất ít chi tiết, bao gồm thời điểm mức thuế mới bắt đầu có hiệu lực, thời hạn để Ấn Độ ngừng mua dầu Nga, việc cắt giảm rào cản thương mại, cũng như danh sách các sản phẩm Mỹ mà Ấn Độ cam kết mua.

Đến chiều muộn thứ Hai, Nhà Trắng vẫn chưa ban hành tuyên bố tổng thống hay công bố trên Công báo Liên bang – những bước cần thiết để chính thức hóa các thay đổi này.

Một phát ngôn viên Nhà Trắng từ chối cung cấp thêm thông tin. Bộ Thương mại và Bộ Ngoại giao Ấn Độ cũng chưa phản hồi các yêu cầu bình luận gửi sau giờ làm việc. Đại sứ quán Nga tại Washington chưa đưa ra ý kiến ngay lập tức.

Các thỏa thuận thương mại trước đây giữa Mỹ với các đối tác châu Á lớn như Nhật Bản và Hàn Quốc thường bao gồm cam kết đầu tư hàng trăm tỷ USD vào các ngành công nghiệp Mỹ. Tuy nhiên, thông báo liên quan đến Ấn Độ không đề cập đến bất kỳ khoản đầu tư cụ thể nào.

Theo Madhavi Arora, nhà kinh tế tại Emkay Global, thỏa thuận này sẽ đưa mức thuế của Ấn Độ “gần tương đương với các nước châu Á khác”, dao động từ 15% đến 19%, đồng thời loại bỏ tác động bất lợi không cân xứng đối với xuất khẩu của Ấn Độ và đồng rupee.

Thị trường Ấn Độ đã chịu ảnh hưởng nặng nề kể từ khi Washington áp thuế, trở thành thị trường hoạt động kém nhất trong số các nền kinh tế mới nổi năm 2025, với dòng vốn đầu tư nước ngoài rút ra ở mức kỷ lục.

Các tổ chức doanh nghiệp Mỹ phản ứng thận trọng và có phần chỉ trích. Phòng Thương mại Mỹ, tổ chức từ lâu ủng hộ một thỏa thuận thương mại mở cửa thị trường với Ấn Độ, gọi thông báo của Trump là một bước tiến theo hướng đó.

“Chúng tôi lạc quan rằng đây là bước đầu tiên hướng tới một thỏa thuận thương mại toàn diện, mở ra thêm nhiều cơ hội hợp tác cho khu vực tư nhân, và chúng tôi mong được xem xét chi tiết của thỏa thuận,” Giám đốc điều hành Phòng Thương mại Mỹ Suzanne Clark cho biết trong một tuyên bố.

Trong khi đó, một liên minh gồm hơn 800 doanh nghiệp nhỏ mang tên “Chúng tôi trả thuế quan” kêu gọi người Mỹ không nên ăn mừng thỏa thuận này, mà cho rằng đây là “mức tăng thuế 600% đối với doanh nghiệp Mỹ so với năm 2024”.

Nhóm này lưu ý rằng trước đây thuế quan của Mỹ đối với hàng nhập khẩu từ Ấn Độ chỉ khoảng 2% đến 3%, nhưng nay sẽ là 18% và có thể cao hơn nếu Ấn Độ không chấm dứt hoàn toàn việc mua dầu của Nga.

“Thật tuyệt vời khi được trò chuyện với người bạn thân của tôi, Tổng thống Trump hôm nay. Tôi rất vui vì các sản phẩm ‘Sản xuất tại Ấn Độ’ giờ đây sẽ được hưởng mức thuế giảm xuống còn 18%,” Thủ tướng Modi viết trên mạng xã hội X. “Xin gửi lời cảm ơn lớn tới Tổng thống Trump thay mặt cho 1.4 tỷ người dân Ấn Độ vì thông báo tuyệt vời này.”

Bộ trưởng Thương mại Ấn Độ Piyush Goyal cho biết thỏa thuận sẽ giúp nền kinh tế Mỹ và Ấn Độ xích lại gần nhau hơn.

“Thỏa thuận này mở ra những cơ hội chưa từng có cho nông dân, doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nhân và lao động tay nghề cao để ‘Sản xuất tại Ấn Độ cho thế giới’, ‘Thiết kế tại Ấn Độ cho thế giới’ và ‘Đổi mới tại Ấn Độ cho thế giới’. Nó cũng sẽ giúp Ấn Độ tiếp cận công nghệ từ Mỹ,” ông Goyal viết trên X.

Thỏa thuận Mỹ–Ấn được công bố chưa đầy một tuần sau khi Ấn Độ ký kết một thỏa thuận thương mại với Liên minh châu Âu (EU), dự kiến loại bỏ hoặc giảm thuế đối với 96.6% giá trị hàng hóa trao đổi. Tuy nhiên, thỏa thuận này không bao gồm các mặt hàng như đậu nành, thịt bò, đường, gạo và sữa của EU.

Chính quyền Trump đang chạy đua để hoàn tất các thỏa thuận thương mại khung với các đối tác lớn trước khi Tòa án Tối cao Mỹ ra phán quyết về việc liệu các mức thuế “tương ứng” của Trump theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế có bị hủy bỏ hay không.

Các quan chức chính quyền Trump cho biết họ đã đạt được một thỏa thuận vào tháng trước và khẳng định các thỏa thuận như vậy sẽ tiếp tục được triển khai bất kể phán quyết của tòa án, vì Mỹ có thể áp lại thuế dựa trên các thẩm quyền pháp lý khác.

Hôm thứ Bảy, Trump kêu gọi Ấn Độ mua dầu của Venezuela sau khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro trong một cuộc đột kích quân sự hồi đầu tháng Một.

Thỏa thuận này được đưa ra sau nhiều tháng đàm phán thương mại căng thẳng giữa hai nền dân chủ lớn nhất thế giới.

Vào tháng Tám năm ngoái, Trump đã tăng gấp đôi thuế đối với hàng nhập khẩu từ Ấn Độ lên 50% nhằm gây áp lực buộc New Delhi ngừng mua dầu Nga. Đầu tháng này, ông tiếp tục cảnh báo rằng mức thuế có thể tăng trở lại nếu Ấn Độ không cắt giảm lượng dầu nhập khẩu từ Nga.

Việc mua dầu từ Venezuela sẽ giúp Ấn Độ thay thế một phần nguồn dầu Nga. Hiện Ấn Độ là nước nhập khẩu dầu lớn thứ ba thế giới.

Ấn Độ phụ thuộc rất lớn vào nhập khẩu năng lượng, đáp ứng khoảng 90% nhu cầu dầu trong nước. Việc mua dầu Nga giá rẻ đã giúp nước này giảm chi phí nhập khẩu kể từ khi Nga mở chiến dịch quân sự tại Ukraine năm 2022 và phương Tây áp lệnh trừng phạt lên xuất khẩu năng lượng của Moscow.

Gần đây, Ấn Độ đã bắt đầu giảm mua dầu Nga. Trong tháng Một, lượng nhập khẩu khoảng 1.2 triệu thùng/ngày và dự kiến sẽ giảm xuống còn khoảng 1 triệu thùng/ngày trong tháng Hai và 800,000 thùng/ngày trong tháng Ba, theo báo cáo của Reuters.