KBC Bank: Giá dầu tăng mạnh gây áp lực lên thị trường trái phiếu toàn cầu

Diễn biến thị trường

Trái phiếu chính phủ của các nền kinh tế lớn chỉ có một ngày được giảm áp lực bán. Sau đó, lợi suất lại tăng trở lại. Trong phiên hôm qua, lợi suất trái phiếu chính phủ Đức (Bund) hoạt động tăng mạnh hơn so với trái phiếu chính phủ Mỹ (Treasuries). Lợi suất trái phiếu Bund tăng trên diện rộng. Mức tăng dao động từ khoảng +2.9 bps đối với trái phiếu kỳ hạn 30 năm đến +11.7 bps đối với trái phiếu kỳ hạn 5 năm. Khi lợi suất ở các kỳ hạn ngắn và trung hạn tăng nhiều hơn so với kỳ hạn dài, đường cong lợi suất trở nên “phẳng hơn”. Nói cách khác, chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu dài hạn và ngắn hạn thu hẹp lại.

Áp lực bán tập trung chủ yếu ở các kỳ hạn ngắn và trung hạn. Nguyên nhân là thị trường ngày càng tin rằng ECB có thể phải tăng lãi suất. Trên thị trường phái sinh lãi suất, xác suất ECB tăng lãi suất lần đầu vào cuối năm nay đã tăng lên khoảng 65%. Trong một số thời điểm của phiên giao dịch, xác suất này thậm chí tăng lên khoảng 75%. Chỉ vài ngày trước, tình hình rất khác. Vào cuối tuần trước, trước khi xung đột với Iran bùng nổ, thị trường còn định giá khoảng 55% khả năng ECB sẽ cắt giảm lãi suất. Như vậy, kỳ vọng chính sách tiền tệ đã thay đổi đáng kể trong thời gian rất ngắn. Biên bản cuộc họp ECB được công bố hôm qua cho thấy ngân hàng trung ương vẫn giữ thái độ linh hoạt. ECB cho biết họ sẵn sàng điều chỉnh chính sách theo cả hai hướng, tức là có thể nới lỏng hoặc thắt chặt nếu cần. Tuy nhiên, một số quan chức ECB gần đây đã cảnh báo rằng chiến tranh tại Trung Đông có thể làm lạm phát tăng trở lại.

Phó Chủ tịch ECB Luis de Guindos, cùng với các thành viên hội đồng như Olli Rehn (Phần Lan) và Joachim Nagel (Đức), đều cho rằng nếu xung đột tại Iran kéo dài thì giá năng lượng có thể tiếp tục tăng. Điều này không chỉ làm lạm phát hiện tại tăng mà còn có thể làm tăng kỳ vọng lạm phát của doanh nghiệp và người tiêu dùng. Các nhà hoạch định chính sách ECB cho biết họ đã rút kinh nghiệm từ cuộc chiến Ukraine năm 2022. Khi đó, ECB cho rằng giá năng lượng tăng chỉ là hiện tượng tạm thời và sẽ sớm giảm trở lại. Quan điểm này phù hợp với giai đoạn trước đó khi lạm phát toàn cầu thường ở mức thấp và ổn định. Tuy nhiên, sau giai đoạn lạm phát cao gần đây, ECB cho rằng các cú sốc giá năng lượng hiện nay có thể kéo dài lâu hơn và gây tác động mạnh hơn.

Trong khi đó, giá dầu trên thị trường quốc tế biến động mạnh do nhiều tin tức trái chiều. Có những báo cáo chưa được xác nhận cho rằng Iran có thể sẵn sàng từ bỏ một phần kho uranium được làm giàu ở mức cao. Ngoài ra, chỉ huy lực lượng mặt đất của Iran cũng nói rằng việc đóng Eo biển Hormuz không phải là điều họ “tin tưởng” hoặc ưu tiên. Tuy nhiên, các báo cáo mới nhất sáng nay cho thấy hoạt động vận tải qua khu vực Eo biển Hormuz đã giảm mạnh, gần như dừng lại. Đây là tuyến đường vận chuyển dầu rất quan trọng của thế giới. Một phần lớn nguồn cung dầu toàn cầu đi qua khu vực này. Vì vậy, bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể làm thị trường lo ngại về thiếu hụt nguồn cung. Vì lý do đó, nhiều nhà đầu tư cho rằng giá dầu có thể tiếp tục duy trì ở mức cao nếu xung đột tại Trung Đông kéo dài. Trong bối cảnh này, chính phủ Mỹ đang cân nhắc khả năng can thiệp vào thị trường hợp đồng tương lai dầu nhằm hạn chế mức tăng giá quá mạnh.

Giá dầu Brent đã vượt mốc 85 USD/thùng trong phiên hôm qua và vẫn duy trì trên mức này vào sáng nay. Đây là lần đầu tiên giá dầu Brent vượt ngưỡng này kể từ giữa năm 2024. Giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu cũng tăng. Hợp đồng tương lai khí đốt TTF của Hà Lan ban đầu tăng khoảng 12%. Sau đó, mức tăng thu hẹp còn khoảng 4%, nhưng giá vẫn duy trì trên €50/MWh. Sự gia tăng của giá năng lượng làm dấy lên lo ngại về một cuộc khủng hoảng năng lượng mới. Nền kinh tế châu Âu vừa mới bắt đầu phục hồi sau cuộc khủng hoảng năng lượng năm 2022. Nếu giá năng lượng tăng mạnh trở lại, quá trình phục hồi này có thể bị ảnh hưởng. Điều này cũng làm cho tài sản tài chính tại châu Âu trở nên kém hấp dẫn hơn đối với nhà đầu tư.

Thị trường chứng khoán châu Âu đã phản ứng tiêu cực. Chỉ số EuroStoxx50 giảm khoảng 1.5% trong phiên gần nhất. EUR/USD cũng suy yếu, mặc dù mức giảm không quá lớn. Tỷ giá EUR/USD hiện dao động quanh mức 1.16.

Tại Mỹ, lợi suất trái phiếu chính phủ cũng tăng nhưng mức tăng nhỏ hơn so với châu Âu. Đường cong lợi suất của Mỹ dịch chuyển lên khoảng 1.8–4.5 bps. Phần giữa của đường cong lợi suất, tức các kỳ hạn trung bình, tăng nhiều hơn so với các kỳ hạn rất ngắn hoặc rất dài.

Báo cáo bảng lương phi nông nghiệp của Mỹ sẽ được công bố hôm nay. Báo cáo này có thể ảnh hưởng đáng kể đến thị trường trái phiếu. Nếu số liệu việc làm mạnh, lợi suất trái phiếu có thể tiếp tục tăng trong những ngày tới.

Thành viên Fed Michelle Bowman cho biết hôm qua rằng thị trường lao động Mỹ vẫn đang ổn định. Theo bà, dữ liệu gần đây không cho thấy dấu hiệu suy yếu rõ rệt. Vì vậy, bà ủng hộ việc giữ nguyên mức lãi suất hiện tại trong thời gian tới. Ngoài Bowman, nhiều quan chức Fed khác cũng dự kiến phát biểu trong vài ngày tới. Sau đó, Fed sẽ bước vào giai đoạn “im lặng chính sách”, tức là các quan chức không đưa ra bình luận công khai trước cuộc họp chính sách tiếp theo.

Nếu báo cáo việc làm hôm nay cho thấy thị trường lao động vẫn mạnh, nhà đầu tư có thể tập trung nhiều hơn vào rủi ro lạm phát thay vì rủi ro suy yếu của thị trường lao động. Trong trường hợp đó, kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất có thể tiếp tục bị đẩy lùi sang thời điểm muộn hơn.

Thị trường hiện đã điều chỉnh lại kỳ vọng đối với chính sách tiền tệ của Fed. Trước đây, nhà đầu tư còn dự đoán Fed có thể cắt giảm lãi suất hai lần trong năm 2026. Tuy nhiên, từ tuần này, thị trường không còn định giá đầy đủ hai lần cắt giảm đó nữa.

Trong bối cảnh này, KBC Bank tiếp tục giữ quan điểm tích cực đối với USD trong ngắn hạn, ít nhất là cho đến khi bước vào cuối tuần.

Tin tức và quan điểm

Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã cấp một giấy phép tạm thời cho phép các nhà máy lọc dầu tại Ấn Độ tiếp tục mua dầu từ Nga. Giấy phép này áp dụng cho các lô dầu thô và sản phẩm dầu của Nga đã được chất lên tàu trước ngày 5 tháng 3. Các giao dịch liên quan được phép hoàn tất cho đến ngày 4 tháng 4. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết quyết định này chỉ mang tính tạm thời. Mục tiêu của biện pháp này là đảm bảo nguồn cung dầu tiếp tục lưu thông trên thị trường toàn cầu và tránh gây gián đoạn nguồn cung.

Theo đánh giá của chính phủ Mỹ, việc cho phép hoàn tất các giao dịch này sẽ không mang lại lợi ích tài chính đáng kể cho chính phủ Nga. Lý do là các lô dầu này đã được vận chuyển trước đó và chỉ đang trong quá trình hoàn tất giao dịch. Quyết định này được xem là một sự điều chỉnh đáng chú ý trong chính sách của Mỹ. Trước đây, Washington đã gây áp lực buộc Ấn Độ giảm mua dầu từ Nga sau khi chiến tranh Ukraine bùng nổ.

Trong một cuộc phỏng vấn với Bloomberg được công bố sáng nay, Henryk Wnorowski, một thành viên của Ngân hàng Quốc gia Ba Lan (NBP), cho biết ngân hàng trung ương nước này có thể sẽ không tiếp tục cắt giảm lãi suất cho đến khi chiến tranh tại Iran kết thúc. Theo ông, trước đây thị trường cho rằng lãi suất chính sách của Ba Lan có thể giảm xuống khoảng 3.25%–3.5%. Tuy nhiên, với tình hình địa chính trị hiện nay, khả năng này đã giảm đáng kể. Phát biểu của Wnorowski được đưa ra sau khi NBP vào thứ Tư vẫn quyết định cắt giảm lãi suất 25 bps, đưa lãi suất chính sách xuống còn 3.75%. Quyết định này dựa trên các dự báo mới cho thấy lạm phát của Ba Lan có thể duy trì gần mục tiêu 2.5% cho đến năm 2028.Wnorowski cũng cho rằng nếu NBP không cắt giảm lãi suất trong tuần này, thị trường tài chính có thể phản ứng tiêu cực hơn. Nguyên nhân là các thị trường hiện đã chịu nhiều bất ổn do căng thẳng tại Trung Đông.

Mặc dù NBP đã giảm lãi suất, lãi suất hoán đổi kỳ hạn 2 năm của Ba Lan vẫn tăng thêm khoảng 7 bps trong phiên hôm qua, lên mức 3.80%. Trước đó, vào đầu tuần, lãi suất này đã tăng mạnh từ mức đóng cửa khoảng 3.55% vào thứ Sáu.

Trên thị trường ngoại hối, đồng zloty của Ba Lan đã suy yếu so với euro. Vào cuối tuần trước, tỷ giá EUR/PLN gần mức 4.2175. Hiện tại, tỷ giá này đã tăng lên khoảng 4.2725, cho thấy đồng zloty đang yếu hơn so với trước.