MUFG - Asia FX: Thị trường toàn cầu biến động mạnh trước diễn biến khó lường tại Trung Đông

Phiên giao dịch đầu tuần diễn ra với biến động rất mạnh khi Trump thông báo rằng Mỹ và Iran đã bắt đầu có các cuộc đàm phán, đồng thời cho biết sẽ tạm hoãn các cuộc tấn công quân sự vào các nhà máy điện của Iran trong vòng 5 ngày. Thông tin này khiến thị trường phản ứng ngay lập tức. Giá dầu Brent có lúc giảm mạnh khoảng 15%, từ 113 USD/thùng xuống còn 96 USD/thùng, trước khi phục hồi trở lại và giao dịch quanh 100 USD/thùng tại thời điểm viết bài. Biến động lớn này xảy ra sau khi hai bên liên tục đưa ra các phát ngôn cứng rắn vào cuối tuần. Trump cảnh báo sẽ tấn công các nhà máy điện của Iran nếu nước này không mở hoàn toàn Eo biển Hormuz, trong khi Iran đáp trả bằng cách tuyên bố có thể đóng hoàn toàn Eo biển Hormuz và coi cơ sở hạ tầng trong khu vực Vùng Vịnh là mục tiêu tấn công.

Về triển vọng thị trường sắp tới, bao gồm cả khu vực châu Á, quan điểm hiện tại vẫn là thận trọng. Nguyên nhân là do tác động kinh tế từ việc gián đoạn hoạt động tại Eo biển Hormuz là rất lớn, đồng thời nguy cơ thiếu hụt nguồn cung năng lượng đã bắt đầu xuất hiện trên thực tế. Bên cạnh đó, quá trình đàm phán giữa các bên được đánh giá là khó khăn và có thể kéo dài, dù nguy cơ xảy ra một kịch bản xung đột nghiêm trọng hơn đã tạm thời giảm bớt.

Từ góc nhìn của Iran, tình hình hiện tại cho thấy một bước thay đổi quan trọng liên quan đến Eo biển Hormuz. Việc hạn chế hoạt động vận chuyển tại khu vực này đã cho thấy rõ khả năng gây gián đoạn kinh tế, thể hiện qua việc chi phí bảo hiểm tăng lên và các doanh nghiệp tư nhân giảm mức độ tham gia do lo ngại rủi ro. Những yếu tố này có thể tạo ra tác động tương tự như việc kiểm soát trực tiếp tuyến vận tải này. Vì vậy, trong các cuộc đàm phán tới, vấn đề kiểm soát Eo biển Hormuz nhiều khả năng sẽ trở thành nội dung trọng tâm, do đây là tuyến vận chuyển quan trọng và là công cụ gây sức ép lớn. Vai trò của nó có thể được so sánh với các nguồn tài nguyên chiến lược như đất hiếm trong trường hợp của Trung Quốc. Tuy nhiên, việc các bên liên quan như Mỹ, Iran, Israel và các quốc gia Vùng Vịnh có thể đạt được thỏa thuận chung hay không vẫn chưa rõ ràng.

Về thị trường châu Á, yếu tố quan trọng nhất là dòng chảy thực tế của nguồn cung dầu, trong đó thời gian gián đoạn đóng vai trò quyết định. Mỗi tuần Eo biển Hormuz bị gián đoạn sẽ làm tăng rủi ro không chỉ về giá dầu tăng mà còn về khả năng thiếu hụt nhiên liệu trong khu vực, do châu Á phụ thuộc lớn vào nguồn dầu vận chuyển qua tuyến này. Điều này khác với Chiến tranh Vùng Vịnh năm 1990, khi nguồn cung dầu được khôi phục tương đối nhanh. Hiện tại, đã xuất hiện một số dấu hiệu cho thấy tình trạng thiếu hụt nhiên liệu tại một số quốc gia châu Á, đi kèm với việc giá nhiên liệu trong nước tăng đáng kể.