MUFG - Daily FX: Căng thẳng năng lượng toàn cầu củng cố đà tăng của USD

Đồng USD đã tăng giá trong phiên giao dịch qua đêm khi giá dầu quay trở lại trên mức 100 USD/thùng. Diễn biến này cho thấy nhiều nhà đầu tư trên thị trường tài chính vẫn lo ngại rằng giá năng lượng tăng mạnh có thể tạo ra một cú sốc lớn đối với nền kinh tế toàn cầu và cú sốc này có thể kéo dài lâu hơn so với dự đoán trước đó. Những lo ngại này gia tăng sau khi xuất hiện các báo cáo cho biết cảng xuất khẩu dầu quan trọng của Oman đã được sơ tán và hai tàu chở dầu thô bị tấn công tại vùng biển Iraq.

Theo thông tin từ một đại lý cảng gửi đến các bên liên quan trong ngành vận tải và năng lượng, các tàu thuyền đã được yêu cầu rời khỏi cảng Mina Al Fahal tại Oman như một biện pháp phòng ngừa rủi ro. Động thái này diễn ra sau khi một số cảng khác trong nước bị tấn công bằng máy bay không người lái vào ngày thứ Tư. Cảng Mina Al Fahal nằm bên ngoài eo biển Hormuz và là một trong số ít địa điểm mà dầu từ Trung Đông vẫn có thể được xuất khẩu ra thị trường quốc tế khi tuyến vận chuyển chính qua eo biển Hormuz gần như bị gián đoạn.

Theo dữ liệu được Bloomberg dẫn lại, khoảng 1 triệu thùng dầu mỗi ngày của Oman được xuất khẩu từ cảng này. Đồng thời, Giám đốc Công ty Cảng Tổng hợp Iraq cho biết nước này đã tạm dừng hoạt động tại các cảng dầu sau khi hai tàu chở dầu thô bị tấn công trong vùng biển thuộc lãnh thổ của Iraq.

Việc xuất hiện thêm những gián đoạn mới đối với nguồn cung dầu toàn cầu có thể tiếp tục khiến giá dầu chịu áp lực tăng, qua đó làm giảm tác động hạ nhiệt từ thông báo được đưa ra vào ngày hôm qua của IEA rằng tổ chức này đã đạt thỏa thuận xả kỷ lục 400 triệu thùng dầu từ các kho dự trữ chiến lược. Để so sánh, trong năm 2022 sau khi xung đột tại Ukraine làm gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu, tổng lượng dầu được xả từ kho dự trữ chỉ khoảng 183 triệu thùng. Lượng dầu 400 triệu thùng được đề xuất lần này tương đương khoảng 3 đến 4 tuần khối lượng dầu thường xuyên được vận chuyển qua eo biển Hormuz trong điều kiện bình thường. Tuy nhiên việc đưa dầu từ kho dự trữ ra thị trường không thể diễn ra ngay lập tức mà cần thời gian để thực hiện các quy trình vận chuyển và phân phối. Đây chính là vấn đề khiến biện pháp xả kho dự trữ khó có thể nhanh chóng giải quyết tình trạng thiếu hụt nguồn cung hiện tại.

Theo Bloomberg, các nhà giao dịch và nhà phân tích tại các công ty giao dịch hàng hóa lớn cùng với các quỹ phòng hộ ước tính rằng trong đợt xả kho lần này thị trường có thể nhận thêm khoảng 2 đến 4 triệu thùng dầu mỗi ngày. Tuy nhiên con số này vẫn khá nhỏ so với lượng dầu thông thường đi qua eo biển Hormuz mỗi ngày, khoảng 15 đến 20 triệu thùng. Vì vậy chúng tôi cho rằng giá dầu có thể vẫn chưa đạt mức tăng cao nhất trong giai đoạn biến động hiện tại.

Tương quan tích cực giữa hiệu suất của USD và giá dầu

Đồng JPY đã trở thành một trong những đồng tiền thuộc nhóm G10 có diễn biến yếu nhất kể từ khi xung đột tại Trung Đông bắt đầu, cùng với một số đồng tiền châu Âu như euro và krona Thụy Điển. Giá trị của đồng JPY đã giảm gần 2% so với USD, khiến tỷ giá USD/JPY tăng trở lại gần mức cao được ghi nhận vào đầu tháng Một năm nay, ngay dưới vùng 159.50. Trước đây khi tỷ giá tiến gần mốc 160.00, các quan chức Nhật Bản đã gia tăng mạnh các tuyên bố nhằm cảnh báo thị trường về khả năng can thiệp để hỗ trợ đồng JPY. Khi đó thậm chí Fed New York cũng đã tiến hành các bước kiểm tra tỷ giá trên thị trường, một động thái thường được xem là dấu hiệu cho thấy các cơ quan chức năng đang theo dõi sát diễn biến của tỷ giá USD/JPY để ngăn việc tỷ giá vượt lên trên mức 160.00.

Tuy nhiên trong phiên giao dịch qua đêm gần đây, các nhà hoạch định chính sách Nhật Bản hầu như không đưa ra phát biểu can thiệp nào, điều này cho thấy mức độ lo ngại của họ về sự suy yếu của đồng JPY có thể chưa ở mức khẩn cấp như trước. Sự suy yếu của đồng JPY chủ yếu xuất phát từ các yếu tố cơ bản của nền kinh tế Nhật Bản. Khi giá năng lượng tăng, chi phí nhập khẩu năng lượng của Nhật Bản tăng theo vì nước này phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu dầu và khí đốt. Điều này làm xấu đi cán cân thương mại của Nhật Bản và tạo áp lực khiến đồng JPY giảm giá. Vì vậy trong ngắn hạn chính phủ Nhật Bản có thể chấp nhận việc đồng JPY yếu hơn, mặc dù điều này cũng làm gia tăng rủi ro lạm phát do giá năng lượng cao hơn. Điều này đồng thời khiến ngưỡng để chính phủ Nhật Bản quyết định can thiệp vào thị trường ngoại hối có thể cao hơn trước.

Sự suy yếu của đồng JPY cũng là một trong những yếu tố khiến nhiều nhà quan sát BoJ tiếp tục kỳ vọng rằng BoJ có thể tăng lãi suất thêm một lần nữa trong cuộc họp chính sách vào tháng Tư. Theo khảo sát mới nhất của Bloomberg đối với các nhà kinh tế tại Nhật Bản, khoảng 37% người tham gia khảo sát hiện dự đoán BoJ sẽ tăng lãi suất trong tháng Tư, trong khi hai tháng trước tỷ lệ này chỉ ở mức 17%. Trước đó vào tháng Một, khoảng 48% người tham gia khảo sát cho rằng BoJ sẽ chờ đến tháng Bảy mới thực hiện đợt tăng lãi suất tiếp theo trong năm nay. Trong khi đó định giá trên thị trường lãi suất Nhật Bản hiện đang phản ánh khoảng 60% xác suất BoJ sẽ tăng lãi suất vào tháng Tư. Tuy nhiên khoảng một nửa số người tham gia khảo sát cũng cho rằng xung đột với Iran có thể khiến BoJ thận trọng hơn trong việc tăng lãi suất ngay trong tháng Tư vì giá năng lượng cao hơn có thể làm tăng rủi ro suy giảm đối với nền kinh tế Nhật Bản.

Sự suy yếu của đồng JPY có thể tiếp tục kéo dài nếu BoJ không tăng lãi suất trong tháng Tư, đặc biệt trong bối cảnh thị trường trái phiếu chính phủ ở nhiều nền kinh tế lớn ngoài Nhật Bản đang điều chỉnh kỳ vọng theo hướng hawkish hơn, tức là kỳ vọng lãi suất sẽ tăng cao hơn để kiểm soát lạm phát. Hiện tại thị trường dự đoán rằng BoE và ECB có thể thực hiện khoảng một đến hai lần tăng lãi suất trong năm nay để đối phó với cú sốc giá năng lượng. Thống đốc BoJ Kazuo Ueda cũng đã phát biểu trước quốc hội trong phiên giao dịch qua đêm rằng tỷ giá hối đoái là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến mức giá trong nền kinh tế và hiện đang tác động đến lạm phát nhiều hơn so với trước đây. Những nhận xét này cho thấy sự suy yếu của đồng JPY đang được BoJ theo dõi chặt chẽ và đồng thời củng cố kỳ vọng của thị trường rằng BoJ có thể tăng lãi suất nếu đồng JPY tiếp tục giảm giá. Ngoài khả năng can thiệp của chính phủ Nhật Bản, một yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến xu hướng của đồng JPY là làn sóng thoát vị thế giao dịch carry trade bằng đồng JPY.