Swissquote Bank: Nhà đầu tư quay cuồng theo dòng tin bất ngờ từ Tổng thống Trump

Nhà đầu tư chưa kịp trở tay thì đã có tin tức mới xuất hiện và khiến thị trường đảo chiều.

Mới sáng thứ Hai, Donald Trump đã đưa ra tối hậu thư 48 giờ đối với Iran. Ngay sau đó, ông tuyên bố sẽ tấn công và phá hủy các nhà máy điện của Iran. Thông tin này khiến giá dầu tăng mạnh do lo ngại nguồn cung bị gián đoạn, đồng thời thị trường chứng khoán giảm đáng kể vì nhà đầu tư lo ngại rủi ro leo thang.

Cũng chỉ trong buổi sáng đó, lập trường của Trump đã thay đổi hoàn toàn. Ông cho biết sẽ tạm dừng các hành động quân sự và dành cho Iran khoảng thời gian năm ngày để đàm phán, dựa trên những gì ông mô tả là các cuộc trao đổi hiệu quả nhằm tìm giải pháp toàn diện cho xung đột Trung Đông.

Ngay sau thông tin này, thị trường phản ứng theo hướng ngược lại. Giá dầu thô Mỹ giảm khoảng 10% và dầu Brent giảm gần 9%. Lợi suất trái phiếu đi xuống và thị trường chứng khoán phục hồi mạnh. Điều này cho thấy nhà đầu tư kỳ vọng căng thẳng có thể giảm và môi trường kinh tế ổn định hơn có thể quay trở lại.

Tuy nhiên, phía Iran tuyên bố không có bất kỳ cuộc liên lạc trực tiếp hay gián tiếp nào với Trump. Thông tin này làm suy yếu độ tin cậy của tín hiệu giảm căng thẳng từ phía Mỹ.

Điều này cho thấy việc Trump thay đổi lập trường không đồng nghĩa với việc tình hình thực tế sẽ dịu bớt. Nếu Iran không tham gia hoặc không xác nhận các cuộc đàm phán, thì khả năng giảm căng thẳng sẽ khó duy trì trong thời gian dài.

Vì vậy, tâm lý lạc quan theo mô hình TACO khó có thể kéo dài. Giả định rằng Mỹ có thể đơn phương kiểm soát tình hình không còn phù hợp khi bên còn lại không đồng thuận. Mọi tiến triển tại Trung Đông đều phụ thuộc vào quyết định và hành động của Iran.

Hiện tại, eo biển Hormuz vẫn bị hạn chế hoạt động, chỉ có một số ít tàu chở dầu được phép di chuyển. Điều này tiếp tục tạo áp lực lên nguồn cung năng lượng toàn cầu. Trong sáng nay, giá dầu đã tăng trở lại, với cả giá dầu Brent và WTI tăng hơn 3%. Thị trường chứng khoán chịu áp lực trở lại, đặc biệt tại châu Á khi các chỉ số xóa phần lớn mức tăng trước đó.

Thời hạn tạm dừng năm ngày dự kiến kết thúc vào cuối tuần giao dịch, nhưng hiện chưa có cơ sở rõ ràng để dự đoán điều gì sẽ xảy ra tiếp theo. Diễn biến thị trường trong phiên trước cho thấy nhà đầu tư có xu hướng FOMO hơn là lo ngại rủi ro giảm.

Trong khi đó, các nhà hoạch định chính sách nhìn nhận tình hình thận trọng hơn. Các quan chức ECB cảnh báo rằng cú sốc năng lượng hiện tại có thể dẫn đến lạm phát đình trệ, tức là tình trạng tăng trưởng chậm nhưng lạm phát vẫn cao, nếu giá năng lượng tiếp tục duy trì ở mức cao.

Tại Nhật Bản, lạm phát đã giảm xuống mức thấp nhất trong gần bốn năm. Tuy nhiên, tiền lương lại tăng hơn 5% trong năm thứ ba liên tiếp, tạo áp lực mới lên giá cả, đặc biệt khi chi phí năng lượng tăng. Cặp USD/JPY đã giảm xuống mức 158 trong phiên trước, sau đó phục hồi trở lại khi thị trường nhận ra rằng các tuyên bố từ phía Mỹ chưa đủ để thay đổi tình hình thực tế.

Tâm lý thị trường hiện phụ thuộc chủ yếu vào tin tức liên quan đến chiến tranh và biến động giá năng lượng. Phản ứng của nhà đầu tư mang tính cảm xúc rõ rệt. Họ kỳ vọng chiến tranh sẽ sớm kết thúc, coi các nhịp giảm là cơ hội mua và tìm cách tham gia thị trường ở mức giá thấp. Tuy nhiên, mức độ bất ổn vẫn cao và chiến lược TACO chỉ có hiệu quả nếu cả hai bên liên quan cùng hướng tới giảm căng thẳng.

Do đó, thị trường hiện đang trong trạng thái chờ đợi, theo dõi đồng thời cả thông tin địa chính trị và dữ liệu kinh tế.

Trong ngày hôm nay, các chỉ số PMI sơ bộ tháng 3 sẽ cung cấp tín hiệu ban đầu về cách nền kinh tế toàn cầu phản ứng với giá năng lượng tăng và căng thẳng địa chính trị. Dự báo chung cho thấy các chỉ số này có thể suy yếu, phản ánh nhu cầu giảm và lo ngại gia tăng về tác động của chi phí năng lượng và điều kiện tài chính thắt chặt.

Tại Úc, PMI sản xuất và dịch vụ đều giảm. Ngành dịch vụ đã rơi xuống dưới mức 50, cho thấy hoạt động thu hẹp, trong khi sản xuất ở gần mức trung tính. Điều này xảy ra trong bối cảnh RBA đã tăng lãi suất hai lần liên tiếp.

Tại Nhật Bản, PMI cũng cho thấy tốc độ tăng trưởng chậm lại ở cả hai lĩnh vực sản xuất và dịch vụ. BoJ vẫn duy trì lộ trình điều chỉnh chính sách một cách thận trọng nhằm kiểm soát lạm phát.

Tại châu Âu, PMI dự kiến cũng phản ánh xu hướng tương tự, với hoạt động kinh tế suy yếu do chi phí năng lượng cao và điều kiện tài chính bị thắt chặt.

Tuy nhiên, ngay cả khi dữ liệu PMI yếu hơn dự kiến, điều này có thể chưa đủ để thay đổi lập trường hawkish của các ngân hàng trung ương. Ngược lại, tăng trưởng chậm lại trong khi lạm phát vẫn cao sẽ làm gia tăng lo ngại về lạm phát đình trệ và gây áp lực lên tâm lý thị trường. Trong bối cảnh này, dữ liệu tích cực sẽ hỗ trợ thị trường, còn dữ liệu tiêu cực sẽ làm gia tăng rủi ro.

Về dài hạn, ngay cả khi xung đột kết thúc ngay lập tức, việc khôi phục hoàn toàn cơ sở hạ tầng năng lượng tại Trung Đông sẽ cần nhiều thời gian, có thể kéo dài từ vài tháng đến vài năm.

Điều này khiến cú sốc năng lượng hiện tại có tác động lớn và kéo dài hơn so với các cú sốc thương mại trước đây. Trong các giai đoạn trước, khi mô hình TACO xuất hiện, các quyết định đơn phương có thể nhanh chóng đảo chiều và giúp thị trường phục hồi. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện tại với Iran, tình hình phức tạp hơn và phụ thuộc vào nhiều bên tham gia.

Dù vậy, đây vẫn là kịch bản mang tính thận trọng. Trên thực tế, nhà đầu tư vẫn có thể tiếp tục mua vào khi xuất hiện tín hiệu tích cực, chấp nhận rủi ro và định giá cao hơn, ngay cả khi chi phí năng lượng đang gia tăng.