TD Bank: Fed và BoC có thêm lý do trì hoãn cắt giảm lãi suất trước áp lực giá dầu

Những điểm cần lưu ý tại thị trường Canada

• CPI toàn phần tăng lên 2.8% do giá xăng, nhưng các thước đo lạm phát lõi vẫn được kiểm soát tốt và độ lan tỏa của lạm phát vẫn ở mức trước đại dịch.
• Dữ liệu GDP công bố tuần tới nhiều khả năng sẽ xác nhận tăng trưởng quý I ở mức tích cực, tuy nhiên tâm điểm sẽ chuyển sang động lực đầu quý II trong bối cảnh xuất hiện dấu hiệu thị trường lao động hạ nhiệt trong tháng 4.
• Dù tác động lan tỏa từ giá năng lượng được dự báo sẽ đẩy lạm phát lõi tăng từ cuối quý II, lạm phát hiện tại vẫn tương đối mềm, tạo điều kiện để BoC duy trì lập trường kiên nhẫn trong ngắn hạn.

Những điểm cần lưu ý tại thị trường Mỹ
 

• Thị trường tuần qua tiếp tục tập trung vào xung đột Trung Đông, với lợi suất trái phiếu trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm có lúc chạm đỉnh cao nhất trong 16 tháng vào giữa tuần.
• Lợi suất tăng cũng kéo lãi suất thế chấp đi lên, gây áp lực lên doanh số bán nhà và hoạt động xây dựng nhà ở.
• Biên bản cuộc họp FOMC ngày 28-29/4 cho thấy ủy ban đang trở nên hawkish hơn trong bối cảnh áp lực lạm phát gia tăng.

Canada – Lạm phát không tăng mạnh tạo dư địa để BoC kiên nhẫn

Thị trường tài chính Canada tuần này phần nào giảm bớt căng thẳng, chủ yếu nhờ các diễn biến tích cực liên quan đến triển vọng lạm phát. Một trong những yếu tố chính là tín hiệu cho thấy thỏa thuận Mỹ - Iran có thể đang bước vào giai đoạn cuối. Theo đó, giá dầu giảm mạnh, với dầu WTI mất khoảng 10 USD/thùng tính đến thời điểm viết bài. Yếu tố hỗ trợ thứ hai là báo cáo lạm phát tháng 4 cho thấy lạm phát lõi vẫn khá mềm. Lợi suất trái phiếu Canada kỳ hạn 5 năm — nền tảng cho lãi suất vay thế chấp cố định phổ biến tại nước này — giảm khoảng 15 bps trong tuần, trong khi thị trường chứng khoán tăng điểm.

Thị trường từng lo ngại lạm phát tháng trước có thể vượt mốc 3%, nhưng thực tế CPI chỉ tăng lên 2.8%. Dù cao hơn tháng 3 do giá xăng leo thang, chưa có nhiều bằng chứng cho thấy áp lực lạm phát từ chiến sự đang lan rộng sang các nhóm giá khác. Hai thước đo lạm phát lõi ưa thích của BoC có tăng nhẹ trong ngắn hạn, nhưng trung bình vẫn dưới mục tiêu 2% của ngân hàng trung ương. Đáng chú ý, giá vận tải hàng không lại giảm so với cùng kỳ năm trước, trái ngược với diễn biến giá nhiên liệu kể từ khi chiến sự bùng phát. Trong khi đó, độ lan tỏa của lạm phát giữa các nhóm hàng hóa và dịch vụ — chỉ báo được BoC theo dõi sát — cũng giảm nhẹ và trở lại mức của giai đoạn 2018-2019, khi lạm phát vẫn nằm ổn định trong vùng mục tiêu.

Tuy nhiên, vẫn có một số lưu ý với dữ liệu lạm phát tháng 4. Thứ nhất, tác động từ giá năng lượng thường cần thời gian để lan sang lạm phát lõi. TD Bank cho rằng hiệu ứng này sẽ bắt đầu xuất hiện từ tháng 6, thời điểm giá khách sạn cũng có thể tăng do các trận đấu World Cup diễn ra tại Toronto và Vancouver.

Thứ hai, lạm phát lõi mềm có thể phản ánh nền kinh tế suy yếu, khiến doanh nghiệp khó chuyển chi phí tăng sang người tiêu dùng. Thực tế, doanh số bán lẻ theo khối lượng trong tháng 3 giảm mạnh 0.7% theo tháng. Trong tuần tới, thị trường sẽ đón báo cáo GDP thực quý I cùng dữ liệu sơ bộ GDP tháng 4. Các nhà phân tích dự báo kinh tế Canada tăng trưởng khoảng 1.5% theo năm trong quý I, phù hợp với dự báo của BoC. Tuy nhiên, diễn biến đầu quý II có thể đáng chú ý hơn. Các ước tính ban đầu cho thấy GDP tháng 3 gần như đi ngang. Thị trường lao động cũng hạ nhiệt trong tháng trước, trong khi dữ liệu sơ bộ cho thấy chi tiêu bán lẻ khá yếu nếu loại bỏ tác động giá cả. Nếu hoạt động kinh tế thực sự khởi đầu quý II với đà tăng khiêm tốn, điều này có thể thách thức dự báo tăng trưởng 1.5% của BoC.

Nhìn chung, các diễn biến tuần này củng cố quan điểm rằng BoC có thể kiên nhẫn với chính sách lãi suất và nhiều khả năng sẽ không hành động tại cuộc họp ngày 10/6. BoC được kỳ vọng sẽ giữ nguyên lãi suất trong phần còn lại của năm, với điều kiện căng thẳng Trung Đông sớm giảm xuống.

Mỹ – Thị trường kỳ vọng kịch bản giá dầu cao kéo dài

Lịch dữ liệu kinh tế Mỹ tuần này khá thưa thớt, khiến thị trường tài chính — vốn đang rất nhạy cảm với diễn biến Trung Đông — trở thành tâm điểm. Đà bán tháo trên thị trường trái phiếu tiếp diễn khi lợi suất trái phiếu Mỹ và giá dầu cùng tăng mạnh. Lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm tiến sát 4.7%, mức cao nhất kể từ tháng 1/2025, trong khi giá dầu WTI có lúc chạm 109 USD/thùng. Dù cả hai đã hạ nhiệt nhờ kỳ vọng mới về một thỏa thuận Mỹ - Iran, thị trường vẫn đang dần định giá kịch bản giá dầu và lãi suất duy trì ở mức cao trong thời gian dài.

Lợi suất trái phiếu tăng đang tác động trực tiếp đến nền kinh tế thực thông qua lãi suất thế chấp cao hơn. Sau khi giảm dần về gần 6% trước chiến sự Mỹ - Iran, lãi suất vay thế chấp 30 năm tại Mỹ đã quay lại 6.5% trong tuần này, đánh dấu năm thứ tư liên tiếp duy trì trên 6%. Điều này sẽ tiếp tục làm xấu đi khả năng chi trả của người mua nhà và gây áp lực lên thị trường bất động sản. Số nhà khởi công xây mới dành cho một hộ gia đình giảm nhẹ trong tháng 4 và vẫn thấp hơn cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, phân khúc nhà đa hộ hoạt động tích cực hơn nhờ lãi suất cao thúc đẩy nhu cầu thuê nhà.

Kinh tế Mỹ cho đến nay vẫn cho thấy khả năng chống chịu khá tốt trước cú sốc nguồn cung dầu. Tuy nhiên, khi chiến sự bước sang tháng thứ ba, các chỉ số PMI tháng 5 tại nhiều nền kinh tế lớn khác cho thấy đà tăng trưởng toàn cầu đang suy yếu do chi phí năng lượng tăng cao. Niềm tin của các nhà quản trị mua hàng tại nhiều nền kinh tế châu Âu đã rơi xuống mức thấp nhất nhiều năm, trong khi áp lực chi phí đầu vào tăng trở lại lên đỉnh nhiều năm. Sự kết hợp giữa tăng trưởng suy yếu và chi phí leo thang đang làm dấy lên lo ngại về nguy cơ stagflation, đặc biệt nếu giá dầu tiếp tục neo quanh 100 USD/thùng trong phần còn lại của năm.

Kinh tế Mỹ có khả năng chống chịu tốt hơn với giá dầu cao nhờ nhiều yếu tố hỗ trợ. Người tiêu dùng Mỹ cũng có thêm dư địa nhờ hoàn thuế cao hơn, thuế thấp hơn và giá cổ phiếu tăng. Tuy nhiên, tăng trưởng chi tiêu tiêu dùng trong năm nay vẫn được dự báo chậm lại, duy trì dưới 2% trong phần lớn năm 2026. Trong bối cảnh lạm phát tiếp tục vượt tăng trưởng tiền lương, cú sốc giá mới cùng lãi suất thế chấp cao sẽ tiếp tục thử thách sức chịu đựng của người tiêu dùng. Dữ liệu thu nhập và chi tiêu cá nhân tháng 4 sắp công bố sẽ cung cấp thêm góc nhìn về sức khỏe tài chính của các hộ gia đình.

Với mức lãi suất chính sách hiện vẫn mang tính hạn chế vừa phải, thị trường lao động ổn định và rủi ro lạm phát gia tăng, Fed nhiều khả năng sẽ tiếp tục đứng ngoài quan sát trong năm nay. Điều này cũng được phản ánh trong biên bản họp FOMC ngày 28-29/4, khi nhiều thành viên thể hiện xu hướng hawkish rõ rệt hơn. Trong bài phát biểu đầu tuần này, thành viên FOMC Thomas Barkin cho rằng nếu áp lực giá cả kéo dài không được kiểm soát, kỳ vọng lạm phát có nguy cơ mất neo. Nếu điều đó xảy ra, Fed sẽ không thể tiếp tục “nhìn xuyên qua” cú sốc nguồn cung và cuối cùng có thể buộc phải nâng lãi suất.