Westpac: CPI Úc tháng 1 vượt dự báo, nhưng đủ để thay đổi triển vọng lạm phát quý tháng 3

CPI tháng 1 cao hơn một chút so với dự kiến. Tuy nhiên, số liệu này hầu như không làm thay đổi ước tính lạm phát quý tháng 3 của Westpac.

• Giá điện và nhóm quần áo & giày dép là hai yếu tố chính khiến CPI tháng 1 tăng cao hơn kỳ vọng.
• Trung bình giản lược trong tháng phù hợp với dự báo, nhưng các điều chỉnh số liệu trước đó khiến tốc độ tăng theo năm nhích lên 3.4%.
• Đánh giá ban đầu cho thấy CPI tháng 1 không tạo ra thay đổi đáng kể đối với xu hướng lạm phát hiện nay.

Úc bắt đầu năm 2026 với báo cáo CPI tháng đầy đủ. Trong tháng 1, CPI tăng 3.8% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức 3.6% trong nhận định của Westpac và cao hơn mức 3.7% của thị trường. So với tháng trước, CPI tăng 0.4%, trong khi Westpac trước đó dự báo tăng 0.1%. Mức tăng cao hơn chủ yếu đến từ giá điện và nhóm quần áo & giày dép tăng mạnh hơn dự kiến. Ở chiều ngược lại, giá du lịch nghỉ lễ giảm mạnh hơn dự báo và giá dịch vụ y tế tăng thấp hơn dự kiến, giúp hạn chế bớt mức tăng chung.

Tháng 1 thường có yếu tố mùa vụ khiến CPI biến động theo chu kỳ. Sau điều chỉnh mùa vụ, CPI tăng 0.5% trong tháng. Do hệ thống phân loại chi tiêu hàng tháng hiện còn mới và chưa có nhiều dữ liệu lịch sử, khả năng cao sẽ tiếp tục có các điều chỉnh về yếu tố mùa vụ khi ABS cập nhật thêm dữ liệu. Trong báo cáo tháng 12, ABS ước tính tác động mùa vụ tháng 1 là 0.3%, nhưng trong báo cáo tháng 1 con số này được điều chỉnh xuống 0.1%. Trung bình giản lược đã được điều chỉnh theo mùa, vì vậy nhiều khả năng chỉ số này cũng sẽ tiếp tục được điều chỉnh trong thời gian tới cho đến khi phương pháp tính ổn định hơn.

Chỉ số Trung bình giản lược (TM) tăng 3.4% trong năm tính đến tháng 1, cao hơn một chút so với mức 3.3% mà Westpac và thị trường ước tính, và tăng so với mức 3.3% của tháng 12.

Trong tháng, TM tăng 0.3%, đúng với nhận định của Westpac. Tốc độ tăng theo năm cao hơn nhẹ do các điều chỉnh số liệu trước đó. Trong 6 tháng gần đây, có 5 tháng TM tăng 0.3% mỗi tháng, cho thấy nhịp tăng tương đối ổn định. Các nhóm có mức tăng cao nhưng bị loại khỏi tính toán TM gồm điện, bảo hiểm, quần áo, chăm sóc trẻ em, dịch vụ thú y và đồ ăn mang đi & thức ăn nhanh. Các nhóm có mức giảm mạnh và bị loại gồm nhiên liệu ô tô, rau củ và một số hàng hóa không bền khác. Việc “bị loại” ở đây có nghĩa là các biến động quá lớn ở hai đầu phân phối giá được loại bỏ để phản ánh xu hướng lạm phát cơ bản rõ hơn.

Ông Michael Plumb, Trưởng bộ phận Phân tích Kinh tế tại RBA, cho biết trong bài phát biểu tuần này rằng RBA đang sử dụng bộ dữ liệu hàng tháng mở rộng để đánh giá các thước đo lạm phát cơ bản. Ngân hàng phân tích các yếu tố như sai lệch số liệu, đặc điểm mùa vụ, mức độ phản ứng với biến động kinh tế và khả năng cung cấp tín hiệu sớm. Mục tiêu dài hạn là có thể sử dụng thước đo lạm phát cốt lõi hàng tháng thay vì chờ dữ liệu quý. Tuy nhiên, do dữ liệu còn mới, cần thêm thời gian để hiểu rõ đặc điểm và chu kỳ mùa vụ. Vì vậy, RBA vẫn chủ yếu dựa vào CPI hàng quý để đánh giá áp lực lạm phát và đưa ra nhận định chính sách.

Phù hợp với đánh giá ban đầu, nhóm phân tích của Westpac cho rằng báo cáo này không làm thay đổi đáng kể quỹ đạo lạm phát hiện tại. Họ vẫn giữ nhận định TM quý tháng 3 tăng 0.9% theo quý, đưa tốc độ tăng theo năm lên khoảng 3.5% từ mức 3.4%. Đối với CPI quý tháng 3, họ ước tính tăng 1.1% theo quý. Tốc độ tăng theo năm có thể tăng từ 3.6% lên 3.8% do các chương trình trợ giá năng lượng kết thúc, khiến giá điện trong rổ CPI tăng trở lại.

Chỉ số CPI hàng tháng tháng 1 chi tiết hơn

Giá thuê nhà tăng 0.3% trong tháng, thấp hơn một chút so với nhận định 0.4% của Westpac. Họ đang theo dõi xu hướng này để xác định liệu đà tăng chậm lại có tiếp tục trong các tháng tới hay không. Nhóm nhà ở tăng 0.4% trong tháng, phù hợp với dự báo. Xu hướng này phản ánh mức tăng dần dự kiến kéo dài trong quý đầu năm 2026. ABS cho biết một số nhà phát triển bất động sản tại các thành phố đã nâng giá bán cơ sở do nhu cầu cao hơn và chi phí lao động, vật liệu tăng.

Giá điện tăng 18.5% trong tháng 1, cao hơn nhiều so với nhận định 5.0%. Nguyên nhân chính là nhiều hộ gia đình đã sử dụng hết các khoản trợ giá EBRF được gia hạn. Hiện chênh lệch giữa giá điện ghi nhận trong CPI và mức giá trước khi áp dụng trợ giá chỉ còn 0.9%. Họ dự kiến khoảng cách này sẽ khép lại trong tháng 2. Nếu không có thêm chương trình trợ giá mới, giá điện sẽ trở về mức giá thông thường trên thị trường.

Giá du lịch nghỉ lễ và chỗ ở giảm 7.6% trong tháng 1, sâu hơn so với mức giảm 5.9% trong nhận định của Westpac. Nguyên nhân chính là giá du lịch quốc tế giảm 16.3%. Mức giảm này chỉ được bù đắp một phần bởi mức tăng 1.3% của du lịch nội địa.

Bất ngờ lớn nhất ở chiều tăng đến từ nhóm quần áo & giày dép, tăng 2.9% trong tháng so với nhận định 0.1%. Phần lớn chênh lệch đến từ giá quần áo tăng 2.2%, trong khi dự báo trước đó là giảm 1.6% theo yếu tố mùa vụ. Ngoài ra, giá giày dép nam tăng 4.2% và phụ kiện tăng 5.7%. Điều này cho thấy mức điều chỉnh giá trong tháng cao hơn thông lệ mùa vụ thông thường.